Οι μαθηματικοί του ποδοσφαίρου

Ο Γκάβεν Φλιγκ είναι ένας ήρεμος και χαμογελαστός άνθρωπος που έχει επιφορτιστεί με την ανάλυση της απόδοσης των ποδοσφαιριστών της Μάντσεστερ Σίτι. Εξω από το Κάρινγκτον, την «καρδιά» των Πολιτών, ελάχιστοι τον γνωρίζουν. Ωστόσο είναι αυτός στον οποίο οφείλονται σε μεγάλο βαθμό οι τελευταίες επιτυχίες της ομάδας που θέλει να γράψει τη δική της ιστορία στο παγκόσμιο ποδόσφαιρο.

Υπό την εποπτεία του Φλιγκ, η Σίτι έχει συγκεντρώσει όλα τα στατιστικά στοιχεία των παικτών της Πρέμιερ Λιγκ, στα οποία θα ανατρέξει αν χρειαστεί να κάνει μία μεταγραφή ο αγγλικός σύλλογος.

Τα στατιστικά στοιχεία βοηθούν ταυτόχρονα να γίνει κατανοητή η διαφορά μίας πολύ καλής ομάδας σε σχέση με μία άλλη.

«Οι τέσσερις κορυφαίες ομάδες της Πρέμιερ Λιγκ σταθερά έχουν μεγαλύτερο ποσοστό ολοκληρωμένων μεταβιβάσεων της μπάλας στο τελευταία τρίτο του αγωνιστικού χώρου» εξηγεί ο Φλιγκ.

Από τότε που μπήκαν στη ζωή μας οι προσωπικοί υπολογιστές πολλοί ήταν αυτοί που έσπευσαν να εκμεταλλευτούν τις δυνατότητές τους για να διακρίνουν τους καλούς από τους μέτριους παίκτες.

Ο Βενγκέρ

Πρωτοπόρος αυτής της προσπάθειας στη δεκαετία του ’80 είναι ο σημερινός προπονητής της Αρσεναλ Αρσεν Βενγκέρ. Την περίοδο που κοουτσάριζε τη Μονακό, ο Αλσατός χρησιμοποιούσε ένα πρόγραμμα που αποκαλούσε Top Score, το οποίο είχε σχεδιαστεί από έναν φίλο του. Ακόμα και ο σπουδαίος Βαλερί Λομπανόφσκι χρησιμοποιούσε στοιχεία από τους υπολογιστές και είχε καταλήξει στο συμπέρασμα πως η ομάδα που θα περιορίσει τα λάθη της σε ποσοστό 15% με 18% είναι ανίκητη.

Η μεγάλη έκρηξη έγινε το 1996, όταν η εταιρεία Opta Index άρχισε να συλλέγει στοιχεία από αγώνες της Πρέμιερ Λιγκ. Για πρώτη φορά οι σύλλογοι γνώριζαν πόσα χιλιόμετρα καλύπτουν οι παίκτες τους σε κάθε αγώνα, πόσα τάκλιν επιχειρούν και πόσες πάσες δίνουν.

Την Opta Index αντέγραψαν και άλλες εταιρείες και τα προϊόντα τους έγιναν ανάρπαστα στους μεγάλους συλλόγους.

Τον Αύγουστο του 2001 ο προπονητής της Μάντσεστερ Γιουνάιτεντ Αλεξ Φέργκιουσον αποφάσισε ξαφνικά να πουλήσει τον κορυφαίο αμυντικό της ομάδας του Γιαπ Σταμ στη Λάτσιο. Πολλοί θεώρησαν πως η απόφαση του Σκωτσέζου είχε σχέση με την αυτοβιογραφία που είχε εκδώσει εκείνη την εποχή ο Ολλανδός και αναφερόταν στις σχέσεις του με τον Φέργκιουσον. Η αλήθεια όμως ήταν άλλη. Ο κόουτς της Γιουνάιτεντ είχε μελετήσει τα στατιστικά και είχε διαπιστώσει πως ο αριθμός των τάκλιν που έκανε ο Σταμ είχε καθοδική πορεία. Είχε καταλήξει στο συμπέρασμα πως η καριέρα του Ολλανδού έφτανε στο τέλος της.

Αργότερα ο Φέργκιουσον παραδέχτηκε πως έκανε λάθος. Οπως πολλοί προπονητές, εκείνη την εποχή ο Σκωτσέζος δεν είχε ερμηνεύσει σωστά τα στατιστικά. Ο Σταμ δεν βρισκόταν σε πτώση και το απέδειξε στην Ιταλία τα χρόνια που ακολούθησαν.

λαθοσ

Ωστόσο εκείνη η μεταγραφή έμεινε στην ιστορία γιατί στηρίχθηκε αποκλειστικά στη στατιστική.

Ο πρωτοπόρος Βενγκέρ δηλώνει πως νιώθει σαν ναρκομανής που ψάχνει τη δόσή του έπειτα από κάθε αγώνα, όταν δεν έχει άμεσα την ανάλυση της απόδοσης των παικτών του.

Γύρω στο 2002 ο Αλσατός αντικαθιστούσε σχεδόν σε κάθε παιχνίδι το μεγάλο αστέρι της Αρσεναλ Ντένις Μπέργκαμπ. Ο Ολλανδός διαμαρτυρήθηκε και ο προπονητής τού απάντησε χρησιμοποιώντας τη γλώσσα των αριθμών. Του απέδειξε πως ύστερα από το 70ό λεπτό έτρεχε λιγότερο και με μικρότερη ταχύτητα.