30 Χρόνια Λειτουργίας Τμήματος Νοσηλευτικής του Πανεπιστημίου Αθηνών

Κυριακή 17 Απριλίου 2011

Οι πρώτες οδηγίες περιβαλλοντικής διαχείρισης για τα ελληνικά νοσοκομεία, η αποτύπωση των επιπτώσεων του θορύβου που προέρχεται από αεροδρόμια και οδική κυκλοφορία στην υγεία του καρδιαγγειακού συστήματος, ο Κώδικας Ιατρικής Δεοντολογίας.

Είναι μερικά μόνο από τα χειροπιαστά αποτελέσματα της ερευνητικής εργασίας που παράγει το Τμήμα Νοσηλευτικής του Πανεπιστημίου Αθηνών το οποίο συμπλήρωσε φέτος 30 χρόνια διακεκριμένης παρουσίας στον ακαδημαϊκό τομέα της Υγείας.

Το Τμήμα ιδρύθηκε με σκοπό την ολοκληρωμένη εκπαίδευση επιστημόνων νοσηλευτών σε προπτυχιακό, μεταπτυχιακό και διδακτορικό επίπεδο. Πολλά από τα μεταπτυχιακά του προγράμματα λειτούργησαν για πρώτη φορά στο Πανεπιστήμιο Αθηνών, καλύπτοντας ένα ευρύ φάσμα επιστημονικών πεδίων όπως είναι οι διάφορες κλινικές ειδικεύσεις, η Δημόσια Υγεία, η Κοινοτική Νοσηλευτική, η Διαπολιτισμική Νοσηλευτική, η Ψυχική Υγεία, η Πληροφορική Υγείας, η Διαχείριση Κρίσεων, Μαζικών Καταστροφών και Επειγουσών Καταστάσεων, η Οργάνωση και Διοίκηση Υπηρεσιών Υγείας.

Οι απόφοιτοι των μεταπτυχιακών προγραμμάτων του Τμήματος Νοσηλευτικής αποτελούν τα τελευταία χρόνια φυτώριο στελεχών για το δημόσιο και τον ιδιωτικό τομέα της υγείας, αλλά και για τη νοσηλευτική εκπαίδευση.

Τα μέλη ΔΕΠ του Τμήματος συνεργάζονται με εθνικά και διεθνή ερευνητικά και ακαδημαϊκά δίκτυα από σχεδόν όλες τις χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης, τις ΗΠΑ, την Αργεντινή, την Τουρκία, το Λίβανο, την Κίνα, την Κένυα και την Αυστραλία. Από τις συνεργασίες αυτές προέκυψαν σημαντικά ερευνητικά δεδομένα, ορισμένα από τα οποία οδήγησαν είτε στην τροποποίηση ή στην ανάπτυξη συγκεκριμένων πρακτικών.

Σήμερα φοιτούν στο Τμήμα 1.239 προπτυχιακοί φοιτητές, 294 μεταπτυχιακοί φοιτητές και 123 υποψήφιοι διδάκτορες. Από το ακαδημαϊκό έτος 2004-2005 παρέχεται και η ακαδημαϊκή εκπαίδευση των φοιτητών της Σχολής Αξιωματικών Νοσηλευτικής (ΣΑΝ).

Δεκαπέντε χρόνια λειτουργίας και σημαντικού ερευνητικού έργου συμπληρώνει το Εργαστήριο Οργάνωσης και Αξιολόγησης Υπηρεσιών Υγείας, που πρόσφατα πιστοποιήθηκε κατά ISO 9001. Είναι το Εργαστήριο που – με επικεφαλής τον διευθυντή του, καθηγητή Λυκούργο Λιαρόπουλο – ανέλαβε στις αρχές του έτους το Επιχειρησιακό Σχέδιο Αναδιάρθρωσης Νοσοκομείων και υπέγραψε Μνημόνιο Συνεργασίας με τη Ελληνική Στατιστική Αρχή και το Υπουργείο Υγείας, με σκοπό την εφαρμογή του Συστήματος Λογαριασμών Υγείας του ΟΟΣΑ, στην Ελλάδα.

Την Πέμπτη 7 Απριλίου, 2011 το ΤμήμαΝοσηλευτικής του Πανεπιστημίου Αθηνών γιόρτασε στην αίθουσα τελετών του Πανεπιστημίου Αθηνών τα 30 χρόνια λειτουργίας του. Την εκδήλωση χαιρέτησε ο Πρύτανης του Πανεπιστημίου Αθηνών καθηγητής Θεοδόσιος Πελεγρίνης, ο Πρόεδρος του Τμήματος Νοσηλευτικής καθηγητής Γεράσιμος Μπονάτσος, η Πρόεδρος της Εταιρείας Νοσηλευτικών Σπουδών κ. Μαρία Χατζοπούλου, η προπτυχιακή φοιτήτρια Μάνθου Παναγιώτα και η μεταπτυχιακή φοιτήτρια Νίκη Σύρου. Επίσης, την εκδήλωση τίμησαν με την παρουσία τους εκπρόσωπος του Αρχιεπισκόπου Αθηνών, Εκπρόσωπος του Δημάρχου Αθηναίων κ. Σταυρούλα Αγγελίδου, ο γ.γ. του Υπουργείου Υγείας και Κοινωνικής Αλληλεγγύης κ. Νικόλαος Πολύζος, οι Βουλευτές Λεωνίδας Γρηγοράκος και Αθανάσιος Γιαννόπουλος, εκπρόσωπος του σώματος στρατού και των διευθύνσεων υγειονομικού, ο Πρόεδρος του Τμήματος Νομικής του ΕΚΠΑ καθηγητής Θεόδωρος Φορτσάκης, ο Αν. Πρόεδρος της Ιατρικής Σχολής ΕΚΠΑ καθηγητής Αθανάσιος – Μελέτιος Δημόπουλος, η Διοικητής της Σχολής αξιωματικών Νοσηλευτικής, ομότιμοι καθηγητές ιατρικής και νοσηλευτικής, μέλη ΔΕΠ του Τμήματος Νοσηλευτικής και Ιατρικής, πολλοί φοιτητές, τα μέλη ΕΤΕΠ και το προσωπικό της γραμματείας του τμήματος, γιατροί και νοσηλευτές από τα νοσοκομεία της Αττικής, συγγενείς και φίλοι.

Ο εορτασμός συνοδεύτηκε από τα αποκαλυπτήρια προτομής της Βασιλικής Λανάρα, μιας κορυφαίας Νοσηλεύτριας που υπήρξε ιδρύτρια του Τμήματος σε συνεργασία με φωτισμένους καθηγητές της Ιατρικής, του αείμνηστου καθηγητή Κωνσταντίνου Γαρδίκα και του Ομότιμου Καθηγητή Γεωργίου Δαϊκου.

Ενδεικτικής σημασίας ερευνητικά επιτεύγματα του Τμήματος Νοσηλευτικής και του Εργαστηρίου Οργάνωσης και Αξιολόγησης Υπηρεσιών Υγείας.

·«Σύστημα περιβαλλοντικής διαχείρισης στον υγειονομικό τομέα και οικονομικές επιπτώσεις»: Έδωσε τις οδηγίες για την περιβαλλοντική διαχείριση στα Ελληνικά νοσοκομεία και χρησιμοποιείται από κάθε ενδιαφερόμενο αλλά και από την επιθεώρηση υγείας και πρόνοιας του Υπουργείου Υγείας & Κοινωνικής Αλληλεγγύης για τη βελτίωση της διαχείρισης των απορριμμάτων και αποβλήτων των νοσοκομείων.

·“HYENA–Hypertension and Exposure to Noise near Airports”:Πολυκεντρικό ερευνητικό πρόγραμμα με σκοπό την αξιολόγηση των επιπτώσεων του θορύβου που προέρχεται από αεροδρόμια και οδική κυκλοφορία στην υγεία του καρδιαγγειακού συστήματος. Έδειξε τις οξείες και χρόνιες επιπτώσεις στην υγεία των κατοίκων γύρω από έξι μεγάλα Ευρωπαϊκά αεροδρόμια – του «Ελ. Βενιζέλος» συμπεριλαμβανομένου-. Τα αποτελέσματα, εκτός από σημαντικές επιστημονικές δημοσιεύσεις προκάλεσαν, έχουν χρησιμοποιηθεί για αλλαγές στη λειτουργία των αεροδρομίων ώστε να μειωθεί η όχληση των γύρω περιοχών.

·“Autonomy, Privacy & Informed Consentin Nursing Interventions”: Ερευνητικό πρόγραμμα για τα δικαιώματα των ασθενών που χρηματοδοτήθηκε από την Ε.Ε και εκπονήθηκε με τη συνεργασία πέντε ευρωπαϊκών χωρών (Ελλάδα, Φιλανδία, Γερμανία, Ισπανία και Αγγλία). Τα αποτελέσματα οδήγησαν το 2005 στην ενεργοποίηση της επιτροπής και στην ανάπτυξη του Κώδικα Ιατρικής Δεοντολογίας.

·Στο Εργαστήριο Βιολογίας-Βιοχημείας αναπτύχθηκε πρόσφατα ένα νέο, καινοτόμο πειραματικό μοντέλο μελέτης σε πειραματόζωα των επιπτώσεων των πρώιμων εμπειριών κατά τη νεογνική περίοδο στη διαμόρφωση των γνωσιακών ικανοτήτων και της απάντησης στο στρες στην ενήλικο ζωή.

·Μελέτη σχετική με την αποτίμηση του υγειονομικού κόστους της κατ’ οίκον νοσηλείας σε ασθενείς με κακοήθη νεοπλάσματα και η σύγκριση με το κόστος της νοσοκομειακής νοσηλείας έδειξε ότι, το μέσο μηνιαίο κόστος της κατ’ οίκον νοσηλείας ανά ασθενή εκτιμάται ότι είναι 2,8 φορές χαμηλότερο, με κύριο διαμορφωτή του κόστους, το κόστος των εργαστηριακών εξετάσεων(48% του συνολικού κόστους).

·Διερεύνηση των ιδιωτικών δαπανών υγείας με τις οποίες επιβαρύνονται τα νοικοκυριά κατά την προγεννητική περίοδο και τον τοκετό στα δημόσια νοσοκομεία. Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι στον τομέα των μαιευτικών υπηρεσιών καταγράφεται υψηλή παραοικονομική δραστηριότητα, το 74,4% της οποίας αφορά άτυπες συναλλαγές (φακελάκια και φιλοδωρήματα).

·Εκτίμηση του υγειονομικού κόστους των προκαρκινικών αλλοιώσεων του τραχήλου της μήτρας που μπορεί να βοηθήσει στον προγραμματισμό και την κατανομή της χρηματοδότησης, για την αποτελεσματική στρατηγική πρόληψης και διαχείρισης του καρκίνου του τραχήλου της μήτρας.

·«Προσδιοριστές των δυνητικών δωρητών μυελού των οστών»:μπορούν να βοηθήσουν στη δημιουργία στρατηγικών αύξησης του αριθμού των ΔΔΜΟ, κυρίως μέσω της ενημέρωσης και ευαισθητοποίησης του κοινού έτσι ώστε να μειωθεί η άγνοια και ο φόβος απέναντι στις μεταμοσχεύσεις μυελού των οστών και να αυξηθεί η εμπιστοσύνη στο ιατρονοσηλευτικό προσωπικό και το σύστημα υγείας.