Ο θυµός και η αισιοδοξία του Προέδρου

Οσοι επισκέπτονται το Προεδρικό Μέγαρο το τελευταίο διάστηµα διαπιστώνουν ότι ο Κάρολος Παπούλιας έχει πάντα περίσσευµα αισιοδοξίας και τη µεταδίδει.

Είναι ήρεµος, διατηρεί το χιούµορ του και ακούει προσεκτικά όσα του εκθέτουν οι συνοµιλητές του – είτε πρόκειται για πολιτικά πρόσωπα είτε για τους παλιούς φίλους του που δέχεται πάντα µε ηπειρώτικη καταδεκτικότητα.

Αλλά όσοι τον ξέρουν καλά διαισθάνονται ότι τον διακατέχει η αγωνία για το µέλλον, αλλά και θυµός για ορισµένα φαινόµενα. Ολο και συχνότερα το τελευταίο διάστηµα αισθάνεται την ανάγκη να φανούν δηµοσίως αυτά τα συναισθήµατα.

Καθώς κατάγεται από περιοχή µε παράδοση µεγάλων ευεργετών, ο Πρόεδρος της ∆ηµοκρατίας δεν διστάζει να εκδηλώσει τη λύπη του, επειδή τα στρώµατα της κοινωνίας που έπαιρναν στις πλάτες τους τη χώρα όσες φορές χρειάστηκε να διασχίσει την έρηµο, σήµερα αδιαφορούν ή προσπαθούν να αποφύγουν τις ευθύνες τους. Θεωρεί αυτή τη συµπεριφορά ανεπίτρεπτη στις τρέχουσες συνθήκες και τη στηλιτεύει. «Εχουν καβούρια στην τσέπη τους», καταλόγισε πρόσφατα. Ακόµη πιο αυστηρά αναφέρεται στους φοροφυγάδες και στις συνοµιλίες του µε τους πολιτικούς αρχηγούς έχει ζητήσει κατ’ επανάληψη να χαρακτηριστεί η φοροδιαφυγή ιδιώνυµο αδίκηµα. Στον ίδιο τόνο ζητάει την τιµωρίαόσων έκαναν περιουσία από την άσκηση δηµόσιου λειτουργήµατος. «Συναισθάνοµαι την οργή για την κοινωνική αδικία, το συλλογικό αίτηµα για παραδειγµατική τιµωρία όσων πλούτισαν παράνοµα και για σύλληψη της γκρίζας οικονοµίας», τονίζει συχνά.

Κατά τους πολιτικούς παρατηρητές, αυτές οι συστηµατικές αναφορές του Προέδρου δείχνουν δύο πράγµατα: πρώτον αντιλαµβάνεται το δηµόσιο αίσθηµα και το διερµηνεύει αυθεντικά και µε ευθύ τρόπο. Και δεύτερον διαβλέπει ότι η χώρα έχει πραγµατικές δυνατότητες να βγει από την κρίση. Οι ίδιοι σηµειώνουν µε ικανοποίηση ότι σε κάθε περίπτωση ο Κάρολος Παπούλιας, µε την εµπειρία τού επικεφαλής της ελληνικής διπλωµατίας, συνδέει στις συνοµιλίες του την πορεία της χώρας µε τις εξελίξεις στο διεθνές περιβάλλον και ιδίως την ευρύτερη περιοχή της. Π.χ. διέβλεψε εγκαίρως τη σηµασία της συµφωνίας µεταξύ της Κυπριακής ∆ηµοκρατίας και του Ισραήλ για τον καθορισµό της Οικονοµικής Αποκλειστικής Ζώνης. «Είναισηµαντική εξέλιξη», είπε σε όλους τους συνοµιλητές του το τελευταίο διάστηµα. Στα όρια. Τόσο µε το ύφος της δηµόσιας παρουσίας του όσο και µε το πολιτικό περιεχόµενο των λόγων του, ο Πρόεδρος της ∆ηµοκρατίας βρίσκεται συχνά ένα κλικ πιο µπροστά από τις κυβερνήσεις. Μετέχει στην πολιτική ζωή, αλλά κανείς δεν αισθάνθηκε ότι υπερβαίνει τα όρια του ρόλου του ως ρυθµιστή του πολιτεύµατος. Καθώς µετείχε σε όλες τις φάσεις εξέλιξης της µεταπολεµικής Ελλάδας έχει το προνόµιο να επιζητούν οι ίδιες τον δηµόσιο λόγο του – εν αντιθέσει µε παλαιές περιπτώσεις αρχηγών του κράτους που ήταν µπελάς για τις κυβερνήσεις µε τις παρεµβάσεις τους. Αλλωστε δεν µιλάει µε γρίφους και παρεµβαίνει µε ευκρινή τρόπο όταν το απαιτούν οι περιστάσεις, είτε για να νουθετήσει είτε για να ανοίξει έναν δρόµο. Π.χ. ο καθένας µπορεί να αντιληφθεί τι σηµαίνει η πρόσφατη διατύπωσή του: «Η κοινωνική συνοχή βγαίνει από την πάταξη των αδικηµάτων εις βάρος του ελληνικού λαού. ∆εν µπορεί να διαφεύγουν αυτοί που πρέπει να πληρώσουν φόρους και ύστερα να τρέχουν στα κρατικά νοσοκοµεία να θεραπευτούν».

Ο Κάρολος Παπούλιας δεν παραλείπει να σηµειώσει ότι«αν είµαστε ειλικρινείς, θα αναγνωρίσουµε ότιη ευθύνη για την ελληνική παρακµή βαραίνει κυρίως την πολιτική τάξη, που έχει την υποχρέωση να καθοδηγεί τις εξελίξεις». Γι’ αυτό ο ίδιοςπροτείνει «µηδενική ανοχή απέναντι σε οποιαδήποτε εξαίρεση πολιτικού από τους κανόνες που ισχύουν γιατους πολίτες, είτε πρόκειται γιατα µικρά είτε για τα µεγάλα».

Η κατάργηση της βουλευτικής ασυλίας και η αλλαγή του νόµου περί ευθύνης υπουργών, η απόλυτη διαφάνεια στα οικονοµικά των κοµµάτων, η αλλαγή του πόθεν έσχες των βουλευτών και του εκλογικού νόµου, η καταπολέµηση του µαύρου πολιτικού χρήµατος, είναι θέµατα τα οποία «πρέπει να αντιµετωπιστούν κατά προτεραιότητα», όπως υποδεικνύει σε κάθε ευκαιρία.

Σε κάθε περίπτωση πάντως, ο Πρόεδρος δεν στρογγύλευε τα πράγµατα. «Πέρασε µία δύσκολη χρονιά και έρχεται µία ακόµη δυσκολότερη», άρχιζε το πρωτοχρονιάτικοµήνυµά του. ∆ιαφορετική απόχρωση από το κυβερνητικό στίγµα για το νέο έτος. Αλλά και πλήρης στήριξη στουςκυβερνητικούς στόχους: «Είµαι αισιόδοξος ότι θα τα βγάλουµε πέρα γιατί γνωρίζω τις ικανότητες και τις αντιστάσεις του ελληνικού λαού».

Λέγεται ότι ουδέποτε στη διαδροµή της Ελληνικής ∆ηµοκρατίας ανώτατος άρχων είχε τόσο ειλικρινή σχέση εµπιστοσύνης όση έχει ο Κάρολος Παπούλιας µε τους επικεφαλής των κυβερνήσεων και των πολιτικών κοµµάτων. Ο πρώην Πρωθυπουργός Κ. Καραµανλής δεν έκρυβε την ανακούφισή του για την παρουσία του στο Προεδρικό Μέγαρο. Το ίδιο ισχύει για τον Γιώργο Παπανδρέου – µε τον όποιο άλλωστε έχουν πολυετή ιδεολογική και πολιτική όσµωση και στενότερες προσωπικές σχέσεις – και για τον αρχηγό της αξιωµατικής αντιπολίτευσης Αντώνη Σαµαρά. Στις σηµερινές συνθήκες µάλιστα, καθώς και οι τρεις έχουν προγενέστερη θητεία στο υπουργείο Εξωτερικών βλέπουν τα πράγµατα υπό το πρίσµα των διεθνών σχέσεων της χώρας. ∆εν είναι γνωστό αν οι αξιολογήσεις τους ταυτίζονται απολύτως, αλλά από πολλές ενδείξεις προκύπτει ότι ο Πρόεδρος συνεννοείται θαυµάσια µε τους επικεφαλήςτων δύο µεγάλων κοµµάτων, όπως και µε τους υπόλοιπους πολιτικούς αρχηγούς.

Προγεφυρώµατα. Στα έξι χρόνια που κατέχει τοαξίωµα του πρώτου πολίτη, ο Κάρολος Παπούλιας όχι απλώς παρείχε προφητικές συµβουλές στις διαδοχικές κυβερνήσεις της χώρας, αλλά συχνά µε τον σχεδιασµό της διεθνούς παρουσίας του δηµιούργησε προγεφυρώµατα ή επέφερε εξισορροπήσεις στην ασκούµενη εξωτερική πολιτική. Ιδίως στον άξοναΡωσία, Βαλκάνια, Μέση Ανατολή,Κίνα.

Από τα περίπου 35ταξίδια που έκανε από την αρχή της θητείας του, µόνο εννέα φορές πήγε στη ∆υτικήκαι τη Βόρεια Ευρώπη. Τοκύρος του είναι αναγνωρισµένο από την εποχή που ήταν ο ίδιος χειριστής πολύ λεπτών διακρατικών σχέσεων, οι οποίες περνούσαν εκ των πραγµάτων από τις ελληνοτουρκικές σχέσεις και το Κυπριακό.

Οι τελευταίες δηµόσιες παρεµβάσεις του απηχούν την αισιοδοξία του ότι η χώρα έχει τις δυνατότητες να ξεπεράσει την κρίση

Από τα περίπου 35 ταξίδια που έκανε από την αρχή της θητείας του, µόνο εννέα φορές πήγε στη Δυτική και τη Βόρεια Ευρώπη