Από τον ψυχολόγο στο µατς!

Τι γνωρίζετε για τον καναπέ του ψυχολόγου; Παίζει ρόλο στο ποδόσφαιρο; Υπάρχει; Η δε ψυχολογία έχει θέση µέσα στις γραµµές του αγωνιστικού χώρου;
Για όλα αυτά – και όχι µόνον – µιλά ο Μιγκέλ Μορίγια, φύλακας – άγγελος του Μανόλο Χιµένεθ στα πρώτα του βήµατα στην ΑΕΚ.

Μ ια καινοτόµος κίνηση από τον ισπανό προπονητή ήταν να φέρει αθλητικό ψυχολόγο, µια εισήγηση που έγινε ασµένως δεκτή από τον δεκτικό σε σωστούς νεωτερισµούς Σταύρο Αδαµίδη.

«Οι απαιτήσεις στο σύγχρονο ποδόσφαιρο είναι υψηλές. Τακτική, τεχνική, ψυχολογία δεν διαχωρίζονται στο ανώτατο επίπεδο.

Απαιτείται ψυχολογική τόνωση και υποστήριξη των αθλητών. Φτιάχνουµε λοιπόν πρόγραµµα προετοιµασίας που περιλαµβάνει και τον τοµέα της ψυχολογίας. Δεν γίνεται να κάνεις κάτι σοβαρό και να αγνοήσεις ένα από τα ανωτέρω θέµατα. Η βελτίωση των παικτών γίνεται σε όλα τα επίπεδα» λέει ο Μορίγια.

Η µεθοδολογία; Σε οµάδες ή µεµονωµένα;

«Υπάρχει η άµεση και η έµµεση δουλειά. Η άµεση αφορά την επικοινωνία µε τους παίκτες. Η έµµεση γίνεται µε τον Μανόλο Χιµένεθ, τον πρώτο προπονητή της οµάδας. Εκεί γίνεται η συνολική δουλειά µε τους παίκτες. Φυσικά, υπάρχει και η µελέτη κατά την οποία πρώτα πρέπει να δεις τους παίκτες µε τους οποίους συνεργάζεσαι και µετά να δεις τι χρειάζονται. Μιλάµε για ανάλυση δεδοµένων».

Να υποθέσω ότι έγιναν και τεστ;

«Οχι ακόµη. Ο χρόνος που είµαστε στην ΑΕΚ δεν είναι τόσο µεγάλος και µας πιέζει για δουλειά. Αλλά κάνουµε προσωπικές συνεντεύξεις µε τους ποδοσφαιριστές».

Στο παρελθόν ο Ντένις Μπέργκαµπ φοβόταν τα αεροπορικά ταξίδια…

«Υπάρχουν διαφόρων ειδών θέµατα που καλούµαστε να διαχειριστούµε. Ενα από αυτά είναι τα αεροπλάνα. Ενα άλλο είναι να µη θέλει ένας παίκτης να φύγει από το σπίτι του για κάποιες ηµέρες. Ή σύνθετες περιπτώσεις. Για να µην παρεξηγηθώ όµως, στην ΑΕΚ δεν έχουµε δει κάτι τέτοιο. Δεν υφίσταται κάποια περίπτωση».

Τι κάνετε ακριβώς για να βοηθήσετε την κατάσταση;

«Το πρώτο που πρέπει να συµβεί είναι η διάγνωση. Εκεί αρχίζουµε. Μετά εξετάζουµε τις φοβίες ή τι είναι αυτό. Για παράδειγµα, οι αεροπορικές εταιρείες έχουν ειδικούς ανθρώπους που ασχολούνται µε αυτά. Εχουµε ειδικές συζητήσεις για να αντιµετωπίσουµε τα πάντα ή να βοηθήσουµε». Φαντάζοµαι πως ένας µικρός σε ηλικία παίκτης θέλει διαφορετικά πράγµατα συγκριτικά µε κάποιον µεγάλο σε ηλικία.
«Ακριβώς έτσι είναι. Στους βετεράνους κοιτάµε το πώς θα διαχειριστούµε το θέµα του τέλους της καριέρας. Δεν είναι όλοι έτοιµοι γι’ αυτό. Χάνουν αγώνες και χρήµατα. Ο όρος που χρησιµοποιούµε στην Ισπανία είναι «σπασµένο παιχνίδι». Σε αυτό δουλεύουµε. Αφορά το φινάλε της καριέρας. Για τους νέους είναι ολότελα διαφορετικά. Ερχονται από τη δεύτερη οµάδα και πρέπει να προσαρµοστούν στα νέα δεδοµένα. Τις απαιτήσεις, την πίεση, το άγχος, τα ΜΜΕ που σε ακολουθούν. Ολα γίνονται σταδιακά και χρειάζεται δουλειά».

Οµάδες στην Ευρώπη που έχουν ψυχολόγους;

«Θα πως ένα παράδειγµα: η Σεβίλλη είχε 13 ψυχολόγους! Ναι, µεγάλο το νούµερο. Αλλά έγιναν υποοµάδες και όλοι κοιτούσαν διαφορετικής ηλικίας παίκτες.

Αυτό θα ήθελα κάποτε να πετύχω και στην ΑΕΚ. Ενα τιµ ξεχωριστό να δουλεύει µε τους ποδοσφαιριστές. Γιατί η υποστήριξη αφορά και τους νεαρούς.

Εκεί πρέπει να µπουν οι σωστές βάσεις, εκεί βρίσκεται το κλειδί. Μια φράση που πάντα έχω στο µυαλό είναι ο έλεγχος των συναισθηµάτων. Και βέβαια, την ώρα του αγώνα το κεφάλι πρέπει να είναι όχι απλώς καθαρό αλλά πεντακάθαρο».

Κάτι ακόµη που είναι αναγκαίο;

«Η εγρήγορση. Φυσικά, η απόλυτη συγκέντρωση την ώρα του αγώνα. Γιατί έτσι θα καταφέρει ο παίκτης να αντεπεξέλθει στις δυσκολίες, αν είναι πλήρως συγκεντρωµένος».

ΕΛΕΓΧΟΣ

«Μια φράση που πάντα έχω στο µυαλό, είναι ο έλεγχος των συναισθηµάτων. Και βέβαια, την ώρα του αγώνα το κεφάλι πρέπει να είναι όχι καθαρό, αλλά πεντακάθαρο»

«Μόνο ο Θεός έφτιαξε τον κόσµο σε εφτά ηµέρες»

ΚΑΙ ΜΕΤΑ τον Μιγκέλ Μορίγια, ο Μανόλο Χιµένεθ! Την παραµονή του αγώνα της ΑΕΚ κόντρα στην Αντερλεχτ για το Εuropa League. Ανετος, προσηνής, µε αίσθηση του χιούµορ. Θέµα, η ψυχολογία και ο ρόλος της στο ποδόσφαιρο. Τη σύγχρονη εποχή.

«Η ψυχολογία δεν είναι λιγότερο σηµαντική από τους άλλους τοµείς. Τη φυσική κατάσταση.

Την τεχνική. Την τακτική. Ολα αυτά είναι ενιαία στο ποδόσφαιρο. Ο νους έχει µεγάλη σηµασία για την απόδοση ενός παίκτη. Αλλιώς δεν µπορούν να φανούν οι αρετές του στον αγωνιστικό χώρο».

Θα ποντάρατε σε έναν παίκτη ο οποίος θα ήταν έτοιµος από ψυχολογική αλλά όχι από φυσική κατάσταση; Ή το αντίστροφο;

«Για µένα αυτά είναι αλληλένδετα. Δεν βγαίνει το καλύτερο αποτέλεσµα αν λείπει το ένα ή το άλλο. Η ψυχολογία και το κίνητρο είναι σηµαντικά για τους ποδοσφαιριστές. Οι επαγγελµατίες µπορούν να τα έχουν όλα». Στην Ελλάδα έχουµε µεγάλη
ιστορία…
«Ασφαλώς και το γνωρίζω».

Εννοώ ότι παλιά οι προπονητές µιλούσαν για
µάχες, πολέµους… Τέτοια έννοια έδιναν στον τοµέα της ψυχολογικής υποστήριξης των ποδοσφαιριστών.

«Υπάρχουν φυσικά διαφορές µε το παρελθόν. Ολα εξελίσσονται στις µέρες µας. Η καθηµερινή δουλειά είναι κάτι το ξεχωριστό, η αυτοκυριαρχία, η αυτοπεποίθηση, το πώς αντιµετωπίζουν οι παίκτες την είσοδό τους στην οµάδα, τη σχέση τους µε τον κόσµο, την πίεση από εξωτερικούς παράγοντες. Το κεφάλι πρέπει να είναι ολότελα καθαρό για να αποδώσουν το µέγιστο δυνατόν».

Δεν θα πω παραδείγµατα από την ΑΕΚ, από δικούς σας παίκτες. Τι θα προτιµούσατε όµως; Οµάδα από µεγάλους ή µικρούς; 11 Μπόγιαν ή 11 Πουγιόλ;

«Ξέρεις, δεν βλέπω ποτέ ηλικίες παικτών. Ποτέ! Για µένα όλοι είναι ίδιοι, ανάλογα µε τα προσόντα ή τη δουλειά τους στον αγωνιστικό χώρο. Ούτε καταγωγή κοιτώ, τίποτα. Γι’ αυτό και µ’ αρέσει να δουλεύω µε τις ακαδηµίες, µε τα µικρά παιδιά, να βελτιώνονται σε καθηµερινό επίπεδο».

Και ασφαλώς θα θέλετε να βγει κάποιος παίκτης της ΑΕΚ από τους νέους…

«Με συνεχή δουλειά ναι. Μόνο τότε θα έχουµε παίκτες σε υψηλό επίπεδο. Ο Θεός χρειάστηκε επτά ηµέρες να φτιάξει τον κόσµο. Μετά σταµάτησε. Και ξέρεις, κανένας δεν είναι Θεός». Αρα, µιλάτε για προσπάθεια και είστε µαζί µε τους νέους.
«Εγώ δεν κόβω τα φτερά των νέων. Τους υπολογίζω πάντα». Ο Χιµένεθ θεωρεί τον Μορίγια «δεξί του χέρι». Πώς να µην είναι, άλλωστε; Το βιογραφικό του σενιόρ Μιγκέλ εντυπωσιάζει. Εχει διδακτορικό στην ψυχολογία και ειδίκευση στην αθλητική ψυχολογία. Παράλληλα είναι καθηγητής στο πανεπιστήµιο «Πάµπλο Ντε Ολιβέιρα» της Σεβίλλης. Επίσης ιδρυτής και διευθυντής επί 11 χρόνια του Τµήµατος Ψυχολογίας της Σεβίλλης και προπονητής των µικρών της Εθνικής Ανδαλουσίας στο ποδόσφαιρο.


«Κλειδί» οι συνεντεύξεις των παικτών

Ο ΜΙΓΚΕΛ ΜΟΡΙΓΙΑ στην πλούσια και γεµάτη εµπειρίες καριέρα του έχει συνεργαστεί µε σπουδαίους παίκτες. Για την ακρίβεια µε παίκτες που ήταν άσηµοι και έγιναν διάσηµοι στην πορεία!

Ενα από τα µυστικά του ήταν το ερωτηµατολόγιο. Δίνει και αναµένει απαντήσεις που θα τον βοηθήσουν να καταρτίσει το ακριβές του πρόγραµµα. Οσο για τους άσους που πέρασαν από το… δωµάτιο και τις συνεντεύξεις;

«Ασχολήθηκα µε τον Χεσούς Νάβας για τέσσερα χρόνια!

Τώρα δεν έχει κανένα θέµα.

Επίσης για µία τριετία µε τον Ρέγες, τον παλιό άσο της Ατλέτικο Μαδρίτης. Μια άλλη περίπτωση αφορά στον Καπέλ. Από τη Μπάρτσα ήταν, δεν ήθελε να µείνει στη Βαρκελώνη και βρήκε τον εαυτό του στη Σεβίλλη.

Συµβαίνουν αυτά».

Εγώ αν ήµουν… Φροξυλιάς, σίγουρα θα ένιωθα δέος απέναντι στους άσους της ΑΕΚ…
«Ενα από τα ζητούµενα είναι το συγκεκριµένο. Πώς θα ενταχθούν οι νέοι στο κλαµπ, πώς θα γίνουν όλοι οµάδα».

Αν ήσασταν προπονητής, τι θα προτιµούσατε; Αρτια ψυχολογία ή φυσική κατάσταση;

«Θεωρώ πως αυτά συνεργάζονται µεταξύ τους. Πάντως, όπως κάνει ο γιατρός τις εισηγήσεις του, έτσι κάνω κι εγώ. Αλλά ο απόλυτος άρχοντας σε µια οµάδα είναι ο πρώτος προπονητής. Αυτός αποφασίζει για τα πάντα, ακούει τι λένε όλοι, βλέπει την εικόνα των παικτών στις προπονήσεις και καταρτίζει την ενδεκάδα για τις ανάγκες του κάθε παιχνιδιού».

Στο ερώτηµα αν έχουµε περιπτώσεις ψυχολόγων στις ελληνικές ΠΑΕ, ο Μορίγια δεν µπορεί να απαντήσει. Εδώ δίνουµε βάρος σε ήσσονος σηµασίας θέµατα. Αλλά κάποιοι, έστω και στη Θεσσαλία, το βλέπουν αλλιώς. Στα Τρίκαλα, για παράδειγµα, το διήµερο 5 και 6 Νοεµβρίου διοργανώνεται διεθνές συνέδριο αθλητικής ψυχολογίας, µε «ψυχή» της οργάνωσης τον ειδικό Αθανάσιο Παπαϊωάννου και οµιλίες υψηλού επιπέδου για τη φυσική δραστηριότητα εφήβων, θέµατα ψυχολογίας και οµιλίες προπονητών από την Αθήνα ή άλλες περιοχές.

Πόσο θετικό είναι που κάποιοι διαπιστώνουν την ανάγκη ακόµη και τα µικρά παιδιά να έχουν επιρροές από τους ειδικούς και να ακούνε τους ψυχολόγους!

ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ

«Ψυχολογία και φυσική κατάσταση συνεργάζονται µεταξύ τους. Οπως κάνει ο γιατρός και ο γυµναστής τις εισηγήσεις τους, έτσι κάνω κι εγώ. Αλλά ο απόλυτος άρχοντας είναι ο προπονητής και αυτός αποφασίζει για όλα»