Εναλλακτικά Τι δεν έμαθαν οι Βουρβόνοι

Ο ΤΑΛΛΕΫΡΑΝΔΟΣ, σε μια διάσημη διαπίστωσή του, είχε πει για τους Βουρβόνους πως «δεν ξέχασαν τίποτε, αλλά δεν έμαθαν και τίποτε» στην ιστορία τους ως μοναρχικής οικογένειας. Καθώς πλησιάζει η σύντομη ανάπαυλα των διακοπών, μπαίνει κανείς στον πειρασμό να αναρωτηθεί αν η ίδια διαπίστωση ταιριάζει και για τους Βουρβόνους- γαλάζιους και πράσινους- της ελληνικής πολιτικής. Στη χώρα μας ανθεί, άλλωστε, εδώ και μια δεκαπενταετία ένα οιωνεί δυναστικό στοιχείο.

Ας αρχίσουμε από τους πράσινους Βουρβόνους. Οπως εξελίχθηκαν τα γεγονότα, ο Γιώργος Παπανδρέου ήταν ο πιο ενδιαφέρων παίκτης της δεύτερης τετραετίας Σημίτη. Ως υπουργός Εξωτερικών και αρχηγός εν αναμονή, τα είδε όλα από μέσα. Το κυρίαρχο στοιχείο της τριετίας 2001-2003 ήταν η φθορά της διακυβέρνησης ΠΑΣΟΚ, αλλά και η αυταπάτη ότι αυτή μπορούσε να ξεπεραστεί. Η βελούδινη διαδοχή τον Ιανουάριο του 2004 υπήρξε ακραία έκφραση αυτής της προσπάθειας. Δεν απέδωσε. Αντιθέτως, ο Γιώργος συμψήφισε την προσωπική του προοπτική με μια προδιαγεγραμμένη ήττα το πρώτο δίμηνο της ηγεσίας του.

ΕΡΩΤΗΜΑ: τι τύχη θα έχει το ΠΑΣΟΚ στις προσεχείς εκλογές; Διατυπωμένο διαφορετικά: τι αποτέλεσμα δίνει το μνημόνιο στην κάλπη; Ως γνωστόν, στην πολιτική η ελπίδα πεθαίνει τελευταία. Εξ ου και διάφοροι στο ΠΑΣΟΚ βλέπουν ανάκαμψη της οικονομίας στη διετία ή ζητούν πρόωρες εκλογές ή έστω αλλαγές στο κυβερνητικό σχήμα. Το ενδιαφέρον είναι πως ο Παπανδρέου τείνει να επιλέξει άλλο τόνο. Δηλώνει πως δεν τον απασχολεί αν θα είναι πρωθυπουργός μιας θητείας. Η γλώσσα της αλήθειας είναι το μόνο πραγματικό όπλο που έχει ο Γιώργος, που φαίνεται να έμαθε κάτι από την τελευταία φορά που το ΠΑΣΟΚ ήταν κυβέρνηση.

Ο ΑΝΤΩΝΗΣ ΣΑΜΑΡΑΣ δεν ανήκει στον οίκο των γαλάζιων Βουρβόνων. Αντιθέτως, είναι ο ατίθασος πρίγκηψ της 29ης Νοεμβρίου. Τι δεν ξέχασε και τι δεν έμαθε αυτός από τα δεκατρία χρόνια αρχηγικής θητείας του Κώστα Καραμανλή; Η απάντηση είναι ότι ο Αντώνης δεν ήταν τότε παρών. Ωστόσο, η αντιπολίτευση που κάνει μέχρι στιγμής ο Σαμαράς προσεγγίζει αρκετά το αντίστοιχο δείγμα γραφής του Καραμανλή προ 2004. Είναι μετωπικά εναντίον της κυβέρνησης στα οικονομικά, όπως φάνηκε με την αρνητική ψήφο της 6ης Μαΐου. Η προφανής πολιτική συλλογιστική είναι πως όσο περισσότερο πάει κόντρα στο μνημόνιο η Ν.Δ. τόσο πιο ισχυρή θα είναι η τάση επιστροφής των ψηφοφόρων στη συντηρητική παράταξη. Σύμφωνοι. Ωστόσο, ο ακραίος οικονομικός λαϊκισμός της Ν.Δ. του Καραμανλή στην αντιπολίτευση την εγκλώβισε στην αδράνεια ως κυβέρνηση, ενώ η οικονομική πολιτική της λαϊκής Δεξιάς έφερε τελικά τη χρεοκοπία. Το αποτέλεσμα ήταν μια ήττα σχεδόν έντεκα μονάδων το 2009, έπειτα από μια σύντομη και καρκινοβατούσα δεύτερη θητεία. Ισως γι΄ αυτό ο Σαμαράς προσπαθεί να αποφύγει τον αντιπολιτευτικό μηδενισμό και επιμένει ότι έχει προτάσεις και άποψη για την οικονομία.

ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ: οι επόμενες εκλογές απέχουν. Είναι όμως ήδη καθρέφτης των επιλογών Παπανδρέου και Σαμαρά. Ο Πρωθυπουργός και ο αρχηγός της αξιωματικής αντιπολίτευσης προβάρουν ο καθένας το στυλ του. Οσο κι αν φαίνεται παράξενο, το κλειδί της συμπεριφοράς και του ενός και του άλλου είναι πώς αντιλαμβάνεται το παρελθόν της παράταξής του- ή, τέλος πάντων, τι κατάλαβε από αυτό.