[ Διαστάσεις ] Κβο βάντις, κουταβάκι;

Ενα από τα πιο διάσηµα µωσαϊκά της Ποµπηίας απεικονίζει έναν σκύλο δεµένο µε αλυσίδα, µε την προειδοποίηση CΑVΕ CΑΝΕΜ – «προσοχή στον σκύλο» – από κάτω. Μήνυµα που παρέµεινε επίκαιρο όσοι αιώνες και αν πέρασαν από τότε που ο Βεζούβιος έθαψε την αρχαία πόλη.

Μέχρι πρόσφατα, ο τουρίστας που έφτανε στην Ποµπηία συναντούσε στην περιήγησή του δεκάδες αδέσποτα σκυλιά.

Δεν ήταν λίγες οι φορές που ξεσπούσαν σκυλοκαβγάδες. Και παρότι ελάχιστες επιθέσεις σκυλιών σε ανθρώπους είχαν καταγραφεί, ο κόσµος φοβόταν γιατί τα σκυλιά συνήθως µετακινούνταν σε αγέλες, ακολουθώντας τα γκρουπ των τουριστών µε την ελπίδα να εξασφαλίσουν λίγη τροφή.

Οταν η ιταλική κυβέρνηση κήρυξε την Ποµπηία σε κατάσταση έκτακτης ανάγκης, το 2008, ο υπουργός Πολιτισµού Σάντρο Μπόντι ανέφερε τα αδέσποτα ως ένα από τα κυριότερα προβλήµατα, µαζί µε τις παράνοµες ξεναγήσεις, τις ανεπαρκείς εγκαταστάσεις υγιεινής και τη γενικότερη παραµέληση της ιστορικής πόλης. Ολα αυτά όµως άρχισαν να αλλάζουν τον Νοέµβριο, όταν οι υπεύθυνοι του αρχαιολογικού χώρου εφάρµοσαν το πρόγραµµα Αve Canem (sic), µε σκοπό την υιοθέτηση των αδέσποτων της Ποµπηίας. Ο συντονιστής του προγράµµατος, Τζιάκοµο Μποτιτσέλι, αναγνωρίζει πως το σωστό θα ήταν Αve Canis (Χαίρε σκύλε) – «αλλά δεν θέλαµε να περιπλέξουµε τα πράγµατα».

Τους τελευταίους έξι µήνες, 22 σκυλιά που ζούσαν στην Ποµπηία έχουν υιοθετηθεί. Και πολλά ακόµη περιµένουν να βρεθούν φιλόξενα σπίτια. Οι υπεύθυνοι αναλαµβάνουν το κόστος του κτηνιατρικού ελέγχου, της εµφύτευσης µικροτσίπ και της στείρωσης των σκυλιών, το κίνητρο για τους φιλόζωους γίνεται λοιπόν µεγαλύτερο.

Είναι προφανές πως η Ποµπηία έχει µεγαλύτερα προβλήµατα από τα αδέσποτα. Τον περασµένο µήνα, η ιταλική κυβέρνηση ανακοίνωσε πως αίρεται η κατάσταση έκτακτης ανάγκης, είναι όµως πολλά αυτά που αποµένει να γίνουν. Πολλά σπίτια παραµένουν κλειστά για το κοινό. Και κάποιες πρόσφατες εργασίες αποκατάστασης που έγιναν υπό την αιγίδα του επιτρόπου που διόρισε εκτάκτως η κυβέρνηση έχουν δεχθεί έντονη κριτική. Αλλά η επιτυχία του προγράµµατος υιοθέτησης των αδέσποτων, που κοστίζει κάτι περισσότερο από 100.000 ευρώ, αποδεικνύει πως οι µικρές µάχες µπορεί να κερδηθούν. «Το πρόβληµα των αδέσποτων είναι σύνηθες σε ολόκληρη τη Νότια Ιταλία», λέει ο Τζιάκοµο Μποτιτσέλι. «Δυστυχώς, πολλοί άνθρωποι δεν ξέρουν για τα µικροτσίπ και δεν είναι συνηθισµένοι να στειρώνουν τα κατοικίδιά τους». Βασικά, εκτιµάται πως κάθε χρόνο, και ιδιαίτερα τους καλοκαιρινούς µήνες, εγκαταλείπονται στην Ιταλία 135.000 ζώα, τα οποία προστίθενται στον δυστυχή πληθυσµό των τριών εκατοµµυρίων αδέσποτων της χώρας – στην πλειονότητά τους γάτες.

Υπάρχουν πάντως και κάποιοι που εκφράζουν φόβους ότι το πρόγραµµα υιοθέτησης της Ποµπηίας µπορεί να γίνει µπούµερανγκ. «Η άλλη πλευρά του νοµίσµατος», επισηµαίνει ο Πασκουάλε Ρίσο, τοπικός κτηνίατρος και εθελοντής στο πρόγραµµα, «είναι πως αν θέλεις να εγκαταλείψεις τον σκύλο σου, τον φέρνεις στην Ποµπηία γιατί κάποιος θα το φροντίσει…».