Συµφωνία για το ουράνιο

Επιφυλακτική ήταν η αντίδραση της Δύσης στη συµφωνία που υπέγραψε το Ιράν µε την Τουρκία και τη Βραζιλία για ανταλλαγή του ιρανικού ουρανίου σε τουρκικό έδαφος.

ΟΙ διαπραγµατεύσεις µεταξύ των τριών χωρών κράτησαν δεκαοκτώ ώρες. Τη συµφωνία υπέγραψαν οι υπουργοί Εξωτερικών παρουσία του Ιρανού προέδρου Μαχµούντ Αχµέντινετζάντ, του τούρκου πρωθυπουργού και του προέδρου της Βραζιλίας Λούλα ντα Σίλβα.

«Προσδοκώ ότι ύστερα από αυτή τη συµφωνία δεν θα υπάρξει ανά γκη για νέες κυρώσεις», δήλωσε ο Ερντογάν. Για «ιστορικό σηµείο καµπής» έκανε λόγο σε ακόµα πιο πανηγυρικό τόνο ο τούρκος υπουργός Εξωτερικών Αχµέτ Νταβούτογλου. «Μια µεγάλη κρίση ξε περάστηκε», πρόσθεσε.

Τούρκοι πολιτικοί αναλυ τές, ωστόσο, εκτιµούν ότι ο Νταβούτογλου βιάστηκε. Ο εµπλουτισµός
Τι προβλέπει η συµ φωνία; Το Ιράν θα στείλει στην Τουρκία εντός µηνός 1.200 κιλά ουρανίου χαµηλού εµπλουτισµού και σε αντάλλαγµα θα λάβει εντός έτους 120 κιλά εµπλουτισµένου κατά 20% ουρανίου υπό µορφή ράβδων καυσίµου για τον αντιδραστήρα ιατρικών ερευνών της Τεχεράνης που παράγει ραδιοϊσότοπα για καρκινοπαθείς.

Στη συµφωνία δεν υπάρχει άρθρο σχετικά µε τη χώρα που θα αναλά βει τον εµπλουτισµό του ιρανικού ουρανίου. Ωστόσο τουρκικές πηγές αναφέρουν ότι θα γίνει ή στις ΗΠΑ ή στη Γαλλία.

Ανάλογη συµφωνία είχε προωθήσει το φθινόπωρο η Δύση – το Ιράν είχε δεχθεί αρχικά, για να κάνει στροφή στη συνέχεια. Υπάρχει όµως µια βασική διαφορά. Τους τελευταίους µήνες, η Τεχεράνη έχει αυξήσει την παραγωγή ουρανίου χαµηλού εµπλουτισµού· ακόµα λοιπόν και αν στείλει 1.200 κιλά στο εξωτερι κό, εκτιµάται ότι θα της µείνουν περισσότερα από τα 1.000 κιλά που απαιτεί η διαδικασία κατασκευής µιας πυρηνικής βόµβας. Επιπλέον, η ίδια ξεκαθάρισε πως θα συνεχίσει, ασχέτως συµφωνίας, τον εµπλου τισµό ουρανίου κατά 20%.

Οι αµφιβολίες
Ο Λευκός Οίκος µίλησε για ένα «θετικό βήµα», επεσήµανε όµως πως οι ΗΠΑ και η διεθνής κοινότητα διατηρούν σοβαρές αµφιβολίες για την προθυµία του Ιράν να ανταποκριθεί στις δεσµεύσεις του. «Ας µην έχουµε αυταπάτες, µία λύση στο ζήτηµα του καυσίµου δεν θα έλυνε το πρόβληµα που θέτει το ιρανικό πυρηνικό πρόγραµµα», διαµήνυσε το γαλλικό υπουργείο Εξωτερικών. Επιφυλάξεις εξέφρα σε και ο Ρώσος πρόεδρος Ντµίτρι Μεντβέντεφ, δηλώνοντας πως αν το Ιράν συνεχίσει τον εµπλουτισµό ουρανίου οι ανησυχίες της δι εθνούς κοινότητας θα είναι βάσιµες. Αναλυτές, πάντως, εκτιµούν ότι ύστερα από αυτή την εξέλιξη ο τέταρτος γύρος κυρώσεων εις βά ρος του Ιράν για τον οποίο πίεζαν οι ΗΠΑ στο Συµβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ αναβάλλεται – για λίγο ή πολύ, αποµένει να φανεί.

Μπορεί ο Ταγίπ Ερντογάν και ο Λούλα ντα Σίλβα να δηλώνουν πως «δεν υπάρχει εφεξής ανάγκη για νέες κυρώσεις», ΗΠΑ, Ρωσία και Ευρώπη εντούτοις εκτιµούν πως το πρόβληµα µε το πυρηνικό πρόγραµµα της Τεχεράνης δεν έχει λυθεί.