Τα 750 δισ. εκτόξευσαν τις αγορές

Πρωτοφανές άλμα έκαναν χθες τα χρηματιστήρια, ενώ το κόστος κρατικού δανεισμού (spread) στην ευρωζώνη έκανε βουτιά μετά την ανακοίνωση του τεράστιου πακέτου σωτηρίας των 750 δισ. ευρώ για την Ευρώπη και την απόφαση της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας να παρέχει άφθονη ρευστότητα στο σύστημα αγοράζοντας ομόλογα από τη δευτερογενή αγορά.

Κορυφαίοι πολιτικοί και οικονομικοί παράγοντες εξέφρασαν την ανακούφισή τους για τις εξελίξεις, παρότι δεν λείπουν οι επιφυλάξεις από μερίδα κυρίως του αγγλοσαξονικού Τύπου που προειδοποιεί ότι αν δεν λάβει διαρθρωτικά μέτρα η Ευρώπη- όπως είναι ο δημοσιονομικός συντονισμός- τότε ο κίνδυνος για το ευρώ θα επανέλθει.

Στο Χρηματιστήριο Αθηνών ο Γενικός Δείκτης σημείωσε τη μεγαλύτερη άνοδο από το 2008 φτάνοντας να ενισχύεται άνω του 10% για να κλείσει με κέρδη 9,13%, ενώ πάρτι έκαναν οι λοιπές αγορές στην Ευρώπη. Το Λονδίνο έκλεισε με άνοδο 5,16%, το Παρίσι με 9,66%, η Φρανκφούρτη με 5,30%, το Μιλάνο με 11,28%, η Λισαβώνα με 10,7%, και η Μαδρίτη με 14,44%! Οση ώρα γίνονταν διαπραγματεύσεις στα ευρωπαϊκά χρηματιστήρια η Γουόλ Στριτ σημείωνε άνοδο 4%.

Το ευρώ έκανε το μεγαλύτερο άλμα των τελευταίων 18 μηνών και ενισχύθηκε από 1,27 σε 1,30 δολ. προτού υποχωρήσει εκ νέου κάτω από 1,29 δολ. Η διαφορά των επιτοκίων ανάμεσα στα 10ετή κρατικά ελληνικά ομόλογα με τα γερμανικά (spread) σημείωσε πτώση χωρίς προηγούμενο, καθώς από τις 1.040 μονάδες βάσης βρέθηκε στις 350 μονάδες βάσης για να αυξηθεί στη συνέχεια κοντά στις 500 μονάδες βάσης. Τα spread στην Πορτογαλία αποκλιμακώθηκαν κατά 155 μονάδες και διαμορφώθηκαν στις 177 μονάδες βάσης, ενώ στην Ισπανία υποχώρησαν 50 μονάδες και έφτασαν τις 100 μονάδες βάσης. Η κάθετη αποκλιμάκωση των spreads οφείλεται στο γεγονός ότι χθες οι κεντρικές τράπεζες στην Ευρώπη- έπειτα από απόφαση «σοκ και δέος» της ΕΚΤ- άρχισαν να αγοράζουν κρατικά ομόλογα. Σε αγορές ομολόγων προέβησαν μεταξύ των άλλων οι κεντρικές τράπεζες της Γαλλίας και της Γερμανίας (Βundesbank) που κατέφεραν καίριο πλήγμα στους κερδοσκόπους, οι οποίοι μέχρι την Παρασκευή σορτάριζαν σχεδόν ανενόχλητοι, μετοχές, νομίσματα και ομόλογα που πόνταραν στην πτώση τους. Την κίνηση αυτή της ΕΚΤ χαιρέτισε μεταξύ των άλλων ο επίτροπος Νομισματικών Υποθέσεων Ολι Ρεν, ο οποίος έκανε λόγο για τη λήψη «πολύ σημαντικής απόφασης» από τον κ. Τρισέ.

Ζητούν αλλαγές
Παράλληλα πληθαίνει ο αριθμός οικονομολόγων και αναλυτών που ζητούν την υιοθέτηση διαρθρωτικών αλλαγών από την Ε.Ε. προκειμένου να εξασφαλιστεί μακροπρόθεσμα η σταθερότητα του ευρώ. Είναι χαρακτηριστικό ότι ο διευθυντής του ευρωπαϊκού τμήματος του ΔΝΤ Μarek Βelka χαρακτήρισε τα μέτρα της Ε.Ε. για τις αγορές «μορφίνη που σταθεροποιεί τον ασθενή» επειδή θεωρεί ότι θα λειτουργήσουν σταθεροποιητικά για λίγο, αλλά δεν θα έχουν μακροπρόθεσμα αποτέλεσμα αν δεν υπάρξει πραγματική θεραπεία.

Τα εύσημα στους ευρωπαίους ηγέτες για τη λήψη δραστικών μέτρων ώστε να μην κινδυνεύσει το ευρώ απένειμε χθες ο σχολιαστής των «Φαϊνάνσιαλ Τάιμς» Β. Μινχάου, ο οποίος ωστόσο διατηρεί σοβαρές επιφυλάξεις για το κατά πόσο θα μπορέσει να βοηθηθεί η Ευρώπη μακροπρόθεσμα. «Το ντιλ αυτό θα είναι αναποτελεσματικό πέραν ενός βραχυπρόθεσμου διαστήματος αν δεν πραγματοποιηθούν σημαντικές μεταρρυθμίσεις», γράφει ο Μινχάου που ζητά: τη δημιουργία ευρωομολόγου και ατζέντας για τον συντονισμό των οικονομικών μεταρρυθμίσεων, πολιτικές για την άμβλυνση των ανισοτήτων, στενή και έγκαιρη εποπτεία των δημοσιονομικών πολιτικών και- κυρίως- δημοσιονομική ένωση.

Απειλεί η Μoody΄s
Παρά τη δέσμευση της κυβέρνησης για εφαρμογή των μέτρων, οι οίκοι πιστοληπτικής αξιολόγησης εξακολουθούν να έχουν στο στόχαστρο την Ελλάδα αλλά και άλλες χώρες της ευρωζώνης αδύναμες οικονομικά όπως η Πορτογαλία. Οπως μετέδιδε χθες το Βloomberg, η Μoody΄s εξετάζει αν θα μειώσει την πιστοληπτική ικανότητα της Ελλάδας στη χαμηλότερη βαθμίδα (junk) τις επόμενες τέσσερις εβδομάδες. Ο οίκος θεωρεί ότι οι οικονομικές προοπτικές της χώρας μας είναι δυσοίωνες, ενώ δεν απέκλειε να προβεί σε υποβάθμιση της πιστοληπτικής ικανότητας και της Πορτογαλίας.

ΤΟ ΚΑΜΠΑΝΑΚΙ

Την ανάγκη για διαρθρωτικές αλλαγές στην Ευρωπαϊκή Ενωση, ως όρο για τη σταθερότητα του ευρώ, επισημαίνουν τώρα οι αναλυτές

«Σαφάρι» κατά κερδοσκόπων

Η ΑΝΗΣΥΧΙΑ για τον κίνδυνο που αποτελούν οι κερδοσκόποι για τις αγορές είναι πλέον τόσο μεγάλη, ώστε η Επιτροπή των Ευρωπαϊκών Εποπτικών Αρχών Κεφαλαιαγοράς (CΕSR, στην οποία συμμετέχει και η ελληνική Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς) αναλαμβάνει δράση. Η CΕSR αποφάσισε να βάλει στο μικροσκόπιο τις συναλλαγές προκειμένου να διαπιστωθούν τυχόν ευθύνες κερδοσκόπων για την πρόσφατη αναταραχή. Οπως ανακοίνωσε χθες η ελληνική Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς, η CΕSR μετά τις πρόσφατες ακραίες- όπως τις χαρακτήρισε- διακυμάνσεις στις αγορές αξιών και παραγώγων αποφάσισε την εντατικοποίηση της συνεργασίας των εποπτικών αρχών μεταξύ των ευρωπαϊκών κρατών με σκοπό την προστασία των επενδυτών και «την αποτροπή κατάχρησης της αγοράς». Στην προσπάθεια αυτή η CΕSR συνεργάζεται με την αμερικανική Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς (SΕC) και την αμερικανική Επιτροπή Εποπτείας Παραγώγων (CFΤC).

Η «επίθεση στο ευρώ» σημαίνει ότι η Ε.Ε.

βρίσκεται σε «κατάσταση κινδύνου» σύμφωνα με την καγκελάριο Ανγκελα Μέρκελ, η οποία χαιρέτισε τη συμφωνία επισημαίνοντας ότι «η Ευρώπη μπορεί να δρα ενωμένη για την υπεράσπιση του κοινού νομίσματος από επιθέσεις». Ο γενικός διευθυντής του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου Ντ. Στρος-Καν, από την πλευρά του, χαιρέτισε τη δημιουργία του μηχανισμού βοήθειας των 750 δισ. ευρώ ως «ένα μεγάλο βήμα προς τα εμπρός». Την πλήρη υποστήριξη στις αποφάσεις της Ε.Ε. εξέφρασε χθες και ο πρόεδρος Ομπάμα. Σε ανακοίνωσή του ο Λευκός Οίκος χαιρέτισε την προσπάθεια των Ευρωπαίων «να αποκατασταθούν η εμπιστοσύνη και η οικονομική σταθερότητα παγκοσμίως».