Από τα αλώνια στα… σαλονάκια

Ο «κωδικός» στο «ποδόσφαιρο μικρού χώρου», το γνωστό 5Χ5, είναι αλάνα. Λέξη που οσονούπω θα τη συναντάμε μόνο στο λεξικό του Μπαμπινιώτη. Γιατί σε μια χώρα που ζει στον αστερισμό της άναρχης δόμησης, σε πόλεις που υπάρχει η τρέλα να βάλουν τούβλο σε οποιαδήποτε επιφάνεια, ο χώρος για άθληση απουσιάζει. Και τα παιδιά, δίνουν μάχες μπροστά στην τηλεόραση, ή στα γηπεδάκια με διαστάσεις 40Χ20, στα 5Χ5. Αυτά ξεφυτρώνουν όπως τα μανιτάρια. Οι μεγάλοι παίζουν ακόμη και μεταμεσονύχτια(!), οι μικροί μετά το απόγευμα. Σε όλη την επικράτεια. Όπου και όπως μπορούν.

Η τάση αυτή άρχισε δεκαετίες πριν στη Λατινική Αμερική. Στις φτωχογειτονιές της Βραζιλίας και της Αργεντινής. Εκεί, ήταν η πρώτη επαφή με το ποδόσφαιρο τέτοιου τύπου. Αργότερα, η μόδα μεταφέρθηκε από τους μετανάστες στην Ισπανία και την Πορτογαλία. Και αυτές οι χώρες, μαζί με την Ιταλία έχουν τις καλύτερες ομάδες, με τη διαφορά πως οι Βραζιλιάνοι κρατούν τα σκήπτρα στο Παγκόσμιο Κύπελλο που διεξάγεται υπό την αιγίδα της ΦΙΦΑ. Τους αγώνες στη χώρα τού Πελέ και του Ροναλντίνιο τούς παρακολουθούν κοντά στα 15.000 άτομα! Αλλά και στην Ανατολική Ευρώπη παρατηρείται άνθηση, τόσο γιατί η πιτσιρικαρία θέλει να βρει διεξόδους, όσο και διότι στη Ρωσία, το Αζερμπαϊτζάν και τη Γεωργία, η ανάγκη για ποδόσφαιρο σε κλειστό χώρο είναι μεγάλη ένεκα του κακού κλίματος.

Η ΕΡΤ (το ψηφιακό κανάλι) προσφέρει στο πιάτο έναν αγώνα κάθε Δευτέρα. Η ΕΠΟ στηρίζει, αν και δεν πληρώνει πολλά. Από το ΄91 και δώθε, διοργανώνεται επίσημο πρωτάθλημα 5Χ5 στο οποίο μετέχουν 12 ομάδες στην πρώτη κατηγορία και 10 στους δύο ομίλους της Β΄ Εθνικής. Πέφτουν δύο, ανεβαίνουν δύο, όπως συμβαίνει και στις καλύτερες διοργανώσεις… Η ιστορική ομάδα Αθήνα ΄90 σαρώνει τους τίτλους με μόνη εξαίρεση ένα πρωτάθλημα που κατέκτησε ο ΑΣΕ Δούκας- Δαΐς.

Σημασία στην τεχνική Τι πέτυχαν στη Λατινική Αμερική, για να επιστρέψουμε στη γέννηση του φαινομένου; Έδωσαν σημασία στην τεχνική, καθόσον στις τρυφερές ηλικίες ζητούν από τα παιδιά να παίζουν ελεύθερο ποδόσφαιρο και μετά τα 14-15 τα φορτώνουν με συστήματα, τακτικές και τα σχετικά. Στα γήπεδα ανά την επικράτεια μπαίνει μοκέτα, η τελευταία λέξη, όπως λέγεται. Στο πανελλήνιο πρωτάθλημα, μιλάμε για σάλα ολκής, παρκέ ή τάπητας! Όποιος παίκτης έχει δελτίο στην ΕΠΟ για να μετέχει στο κανονικό πρωτάθλημα, δεν μπορεί να αγωνιστεί στο 5Χ5. Απαγορεύεται και αυτό συμβαίνει γιατί υπήρξαν φαινόμενα διεθνών που έπαιζαν και αλλοίωναν τους «μαραθώνιους».

Πρώτα παιδαγωγοί Στην Αθήνα, κάθε γειτονιά έχει και την ομάδα της. Αν θέλουμε να είμαστε ειλικρινείς, έχει το γήπεδο και το γήπεδο την ομάδα! Πάνω από 100 σωματεία μπορούμε να βρούμε και στα περισσότερα οι εξειδικευμένοι προπονητές μαθαίνουν τα παιδιά ποδόσφαιρο και κανόνες του παιχνιδιού. Η ΕΠΟ έχει σχολές, αλλά το ζητούμενο για τους νεαρούς είναι να μην τους αντι

Οι Βραζιλιάνοι κρατούν τα σκήπτρα στο Παγκόσμιο Κύπελλο που διεξάγεται υπό την αιγίδα της ΦΙΦΑ, ενώ τους αγώνες στη χώρα τού καφέ παρακολουθούν κοντά στα 15.000 άτομα!

μετωπίζουν ως «κεφάλια» οι διάφοροι «ειδήμονες» ή οι επικεφαλής των ομάδων. Οφείλουν να διαπαιδαγωγούν. Γιατί κάποιοι μετρούν κεφάλια και μαζεύουν χρήματα- πρόκειται για μηχανή που κόβει ευρώ. Τέτοια είναι η εισροή των χρημάτων. Συνήθως η συνδρομή είναι 40 με 60 ευρώ τον μήνα και ο κάθε νεαρός παίκτης έχει τον ρουχισμό του- ξέρετε τώρα, οι γονείς, τι σημαίνει τούτο: παπούτσια, φόρμα, τσάντα, όλα τα απαιτούμενα! Ο Δούκας, ομάδα που λειτουργεί με κανόνες και όραμα, έχει συνδρομή 30 ευρώ και αρκετές ακαδημίες. Συντηρεί παιδικό και εφηβικό τμήμα και πρόσφατα κατέκτησε το Κύπελλο με θρίαμβο κόντρα στην ΑΕΚ: 6-3! Οι υποδομές αφορούν εφήβους, παίδες, τζούνιορ, όποιο παιδί αρέσει στον κόουτς και φυσικά έχει τη θέληση ξεχωρίζει και προσφέρει! Στις ακαδημίες του Δούκα φοιτούν περί τα 120 παιδιά και οι εγκαταστάσεις τις οποίες διευθύνει ο Απόστολος Κατσαρός είναι ωραιότατες. Όπως έξοχη δουλειά γίνεται και στον « ΚΟΣΜΟ » των βορείων προαστίων, με τις ομάδες του συλλόγου να μετέχουν σε πανελλήνια πρωταθλήματα και να εξελίσσονται διαρκώς.

Και τουρνουά
Πέρα από τα επίσημα πρωταθλήματα, υπάρχουν και τουρνουά. Τα ανεπίσημα. Εκεί το μείζον είναι να υπάρχει γιατρός και όλη η αναγκαία κάλυψη. Γιατί μιλάμε για παιδικές ηλικίες, για αστεράκια που θέλουν να γίνουν αστέρια και στο μέλλον να τα βλέπουν οι πάντες και όχι μόνο συγγενείς και φίλοι, το σύνηθες κοινό των αγώνων 5Χ5.


Στα έξι φάουλ, πέναλτι!

ΠΟΙΕΣ είναι οι διαφορές στο ποδόσφαιρο που διεξάγεται στους κλασικούς αγωνιστικούς χώρους με το αντίστοιχο που βλέπουμε στα γήπεδα 5Χ5; Με την μπάλα που παίζεται στις σάλες;

Ιδού ορισμένες άκρως χαρακτηριστικές και ενδιαφέρουσες για το ευρύ κοινό:

●●● Το ποδόσφαιρο σε μικρό χώρο- τερέν 5Χ5 ή σάλα- μοιάζει με… μπάσκετ. Κάθε ομάδα έχει δώδεκα ποδοσφαιριστές! Και αγωνίζονται μόνο πέντε, ένας γκολκίπερ και τέσσερις μέσα!

●●● Οι αλλαγές είναι συνεχείς και το παιχνίδι δεν σταματά!

●●● Καθένα από τα δύο ημίχρονα διαρκεί ένα 20λεπτο.

●●● Οι διαιτητές είναι δύο, όπως γινόταν παλαιότερα στο μπάσκετ.

●●● Το πλάγιο γίνεται με τα πόδια και όχι με τα χέρια.

●●● Τα φάουλ τα μετρά η γραμματεία!

●●● Θυμάστε που λέγαμε στο παρελθόν τη φράση «στα τρία κόρνερ, πέναλτι»; Εδώ, έχουμε το πέναλτι να δίνεται στα έξι φάουλ! Στο έβδομο η ομάδα… καίγεται! Και ο επιθετικός χτυπά την ποινή από το «δεκάμετρο»!


Τι προσέχουν οι προπονητές

Στην πλειονότητά τους, οι σχολές ποδοσφαίρου 5Χ5 απασχολούν επαγγελματίες προπονητές. Για την ακρίβεια, διπλωματούχους προπονητές με δίπλωμα αναγνωρισμένο από την ΟΥΕΦΑ. Άλλωστε, οι γονείς είναι υποψιασμένοι, αντιλαμβάνονται τι «παίζει» παντού και σε καμία περίπτωση δεν θα άφηναν τον κανακάρη τους σε έναν… αλμπάνη της προπονητικής.

Τι θέλουν να δουν οι προπονητές κατά βάση;

Λοιπόν: ξεχωρίζουν το ατόφιο ταλέντο από τους εξής τομείς:

●●● Τα τεχνικά χαρακτηριστικά: μετρά η υποδοχή της μπάλας, ο χειρισμός της, η πάσα, το σουτ, η σέντρα, η κεφαλιά. Αν κάποιο παιδί χρησιμοποιεί και τα δύο πόδια, βαδίζει ολοταχώς για την καταξίωση!

●●● Τα τακτικά χαρακτηριστικά: εδώ, φαίνεται το πώς συνεργάζεται με τους συμπαίκτες του, τι προσανατολισμό έχει στο παιχνίδι, ποια είναι η αντίληψή του και πόσο κατανοεί την κάθε θέση στο γήπεδο.

●●● Η συμπεριφορά: ακούει τον κόουτς; Πειθαρχεί στις εντολέςοδηγίες; Είναι υπάκουο και διαθέτει το χάρισμα της κοινωνικότητας; Υπάρχουν ηγετικές ικανότητες; Πώς αντιδρά σε αποτυχία ή επιτυχία; Αντέχει τον ανταγωνισμό; ●●● Η ισορροπία: μιλάμε για στατική ισορροπία και στήριξη κάθε παιδιού ξεχωριστά. Η αλλαγή κατεύθυνσης είναι το μείζον, όπως και η προσποίηση και το σουτ!

●●● Η ταχύτητα: σε όλους τους τομείς. Η βασική ταχύτητα με και χωρίς την μπάλα, η δύναμη και η εκρηκτικότητα, η ταχύτητα αντίδρασης και εκτέλεσης.

Όλα τα ανωτέρω μπαίνουν σε ένα… μίξερ και οι (εκάστοτε) προπονητές αντιλαμβάνονται αν έχουν να κάνουν με «κρυμμένο θησαυρό». Αν ξεπετάξουν ένα φιντάνι, καμαρώνουν. Αλλά και πάλι, ασχολούνται με τα παιδιά που θέλουν απλώς να αθληθούν, να ξεδώσουν, να φύγουν από τη ρουτίνα και τα πολυσέλιδα βιβλία…


[ ΓΝΩΜΗ ] Η νίκη είναι το χαμόγελο
Του Ιωάννη Θεοδωρίδη

Τα τελευταία πέντε χρόνια έχει παρατηρηθεί μια εντυπωσιακή αύξηση των Ακαδημιών Ποδοσφαίρου στην Ελλάδα.

Πολλές έχουν εξειδικευμένο προσωπικό, διπλωματούχους προπονητές ΟΥΕΦΑ. Η αύξηση οφείλεται στον μεγάλο αριθμό γηπέδων 5Χ5, αλλά και στην προβολή από την τηλεόραση των αγώνων ποδοσφαίρου.

Ο γονιός φέρνει τον γιο του στην Ακαδημία για να μάθει να «παίζει» ποδόσφαιρο. Εδώ είναι το κρίσιμο σημείο. Στην ηλικία των 6-7 ετών, το παιδί έχει ανάγκη το ποδόσφαιρο σαν παιχνίδι. Πιέζεται από σχολείο και ξένες γλώσσες και θέλει χρόνο να ξεσκάσει. Μέσα από τη συμμετοχή του γίνεται ανεξάρτητο και ο σκοπός είναι ένας: να αγαπήσει το ποδόσφαιρο. Σαν απόλαυση και διασκέδαση, μπαίνοντας όμως και στη λογική της ομάδας και των κανόνων. Τα παιδιά έρχονται στις «κυριλέ αλάνες» σε δύσκολες εποχές, που δεν υπάρχουν πραγματικές αλάνες! Λείπουν οι γειτονιές της δικής μας γενιάς για να παίξουν, αλλά κυρίως για να υπάρχει η ανεμελιά και η ελευθερία. Κανείς δεν τολμά να αφήσει το παιδί του μόνο έστω και σε μια παιδική χαρά! Πού οι εποχές που γυρίζαμε σπίτι όταν νύχτωνε…

Έτσι, μέσα από αυτή την ενασχόληση, κάποια παιδιά θα ξεχωρίσουν. Θα είναι τα «ταλέντα». Εκεί, γονείς και προπονητής θα διαλέξουν σωστά το παιδί. Με μια προϋπόθεση: το ταλέντο πρέπει να δουλέψει για να γίνει ποδοσφαιριστής.

Όσο για τη συμβουλή που θα έδινα στους γονείς: αφήστε τα παιδιά να παίξουν! Να χαμογελάσουν, γιατί εκεί κρύβεται η αληθινή νίκη.

Ο κ. Θεοδωρίδης είναι προπονητής στον Κόσμο Βορείων Προαστίων
[ ΓΝΩΜΗ ] Μαθαίνουν να αγαπούν την ομαδική προσπάθεια
Του Αθανάσιου Παπαϊωάννου

Στις αρχές τις δεκαετίας του ΄70 διασκεδάζαμε παίζοντας μπάλα σε κανονικά γήπεδα ποδοσφαίρου. Ακόμη και στις μεγάλες πόλεις. Δεν συζητώ την τρελή χαρά το καλοκαίρι στο γήπεδο του χωριού. Η μπάλα ήταν πάνω από όλα χαρά. Για όλους. Ακόμη κι αν δεν ήσουν παικταράς έβρισκες μια θέση να παίξεις, συνήθως στην άμυνα ή στο κέντρο, αρκεί να κυνηγούσες την μπάλα και τον αντίπαλο, να έτρεχες ώς το τέλος. Αν έτρεχες, οι φίλοι σου στο αναγνώριζαν και σε ήθελαν στην ομάδα. Κι ένιωθες θεός αν έβαζες γκολ, ακόμη κι αν το γκολ ήταν και λίγο τυχαίο. Σήμερα τα κανονικά γήπεδα έγιναν 5Χ5. Σημείο των καιρών και της περίεργης ανάπτυξης της χώρας.

Όμως κι έτσι, τα παιδιά μπορούν να παίζουν και να χαίρονται την μπάλα. Να κάνουν παρέες. Να γυμνάζονται, που τόσο το χρειάζονται στη φάση της ανάπτυξης. Να ξεσκάνε απ΄ τα μαθήματα αλλά και να αποδίδουν καλύτερα στο σχολείο και στη ζωή, όπως δείχνουν πολλές νέες έρευνες. Να μαθαίνουν ότι επιτυχία στη ζωή είναι η πρόοδος, η βελτίωση και η επίτευξη κοινών στόχων.

Ότι η επιτυχία καθορίζεται από την προσπάθεια, τον αγώνα, τη δουλειά. Να γιατί χρειάζεται να παίζουν μπάλα τα παιδιά. Και τα κορίτσια, που στη χώρα μας βρίσκονται στη πιο μειονεκτική θέση της Ευρώπης σ΄ αυτό το θέμα. Αλλά και να διδάξουμε ότι η μπάλα είναι για να παίζουμε και να χαιρόμαστε, και όχι ευκαιρία για βία.

Ο κ. Αθανάσιος Παπαϊωάννου είναι καθηγητής Αθλητικής Ψυχολογίας του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας.