Τα συν και τα πλην του νέου Φορολογικού

Τα συν και τα πλην της φορολογικής μεταρρύθμισης με τη ματιά των ειδικών παρουσιάζουν σήμερα «ΤΑ ΝΕΑ» λίγο πριν το νομοσχέδιο, υπό τον τίτλο «Αποκατάσταση της φορολογικής δικαιοσύνης και αντιμετώπιση της φοροδιαφυγής», γίνει νόμος του κράτους. Στα θετικά του νομοσχεδίου συγκαταλέγονται οι προσπάθειες πάταξης της φοροδιαφυγής μέσω αυστηρότερων ποινών, σαρωτικών διασταυρώσεων, ελέγχων και επέκτασης του λογιστικού προσδιορισμού σε όλους τους ελεύθερους επαγγελματίες.

Επίσης θετικά αξιολογείται η καθιέρωση ενιαίας φορολογικής κλίμακας για όλους τους φορολογουμένους, που θα προσαρμόζεται στις μεταβολές του πληθωρισμού (τιμαριθμοποίηση), παρότι η σύνδεση του αφορολογήτου με αποδείξεις- που ενδεχομένως θα συμβάλει στην πάταξη της φοροδιαφυγήςσυνεπάγεται προσπάθεια των φορολογουμένων να κερδίσουν το αφορολόγητο που μέχρι τώρα ήταν κεκτημένο.

Μελανό σημείο του νομοσχεδίου θεωρούν οι φοροτεχνικοί την επαναφορά αποτυχημένων συνταγών του παρελθόντος- όπως χαρακτηρίζονται τα τεκμήρια- για την πάταξη της φοροδιαφυγής, ενώ και για την έλλειψη αναπτυξιακών μέτρων ασκείται κριτική.

Μάλιστα, αν συνεκτιμηθεί η αύξηση των έμμεσων φόρων που έχει προηγηθεί, η συνολική φορολογική επιβάρυνση του ετήσιου εισοδήματος του μέσου πολίτη φτάνει στο 61%, όταν στις ΗΠΑ το ποσοστό δεν υπερβαίνει το 41%.

στώτος λογιστικού προσδιορισμού του εισοδήματός τους συμπαρασύρει την ανίχνευση συναλλαγών που με το προηγούμενο καθεστώς δεν ήταν δυνατή. Δηλαδή οι επαγγελματίες θα πρέπει πλέον να ζητούν και να καταχωρούν πάσης φύσεως δαπάνη που αφορά το επιτήδευμά τους και αυτό θα έχει ως συνέπεια την έκδοση παραστατικών από τους συναλλασσομένους μαζί τους που τυχόν να μην εξέδιδαν παραστατικά αφού δεν χρησίμευαν. Η φιλοσοφία του νομοσχεδίου κινείται στα πλαίσια- είτε μέσα από την ενιαία φορολογική κλίμακα είτε μέσα από τα τεκμήρια είτε ακόμη και από τις διατάξεις που αφορούν τις συναλλαγές μεταξύ επιτηδευματιών και ιδιωτών- να εντοπίσει τη σώρευση του πλούτου και να απονείμει φορολογική δικαιοσύνη στα υψηλότερα κλιμάκια ανακουφίζοντας τα χαμηλότερα. Όμως, το νομοσχέδιο δεν συνοδεύεται- κάτι που πρέπει να γίνει τάχιστα- από αναπτυξιακές πρωτοβουλίες, διότι δεν μπορείς να εισπράξεις από κάποιον που δεν εισπράττει.

Ο Δημήτρης Παπαδόπουλος είναι γενικός γραμματέας της Ένωσης Φοροτεχνικών Ελευθέρων Επαγγελματιών Αττικής (ΕΦΕΕΑ)


Θετική η ενιαία κλίμακα για όλους
Του ΔΗΜΗΤΡΗ ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΥ

Ίσως χάθηκε η ευκαιρία. Παρά τις «ιδανικές» συνθήκες, την ωρίμαση των περιστάσεων και την ουσιαστική πρόθεση της κοινωνίας να συμβάλει, η ελπίδα χάθηκε. Ο χρόνος ήταν επαρκής για να εκπονηθεί επιτέλους ένα ενιαίο και ουσιαστικό φορολογικό περιβάλλον με γνώμονα την εκ προοιμίου ειλικρίνεια των φορολογουμένων χωρίς παρερμηνείες, αλλά με ξεκάθαρους κανόνες, με ουσιαστικές ασφαλιστικές δικλίδες που να αποτρέπουν φαινόμενα αυθαιρεσίας και διαφθοράς, και να στοχεύει στην πρόληψη της μάστιγας της φοροδιαφυγής. Ενέργεια που θα δημιουργούσε μία νέα δυναμική, ικανή να εμπνεύσει στους πολίτες την αναγκαιότητα της φορολογικής συνείδησης.

Αντίθετα παρακολουθούμε ένα σίριαλ νομοσχεδίων που μεταβάλλονται συνεχώς, αλλά έχουν πάντα ένα κοινό γνώρισμα. Κινούνται στην παραδοσιακή «πεπατημένη». Για μία ακόμη φορά επιχειρείται η πολυπόθητη φορολογική μεταρρύθμιση με έναν δαίδαλο εμβαλωματικών παρεμβάσεων.

Με τροποποιήσεις και καταργήσεις άρθρων, παραγράφων και εδαφίων φιλοδοξεί να διορθώσει τα κακώς κείμενα ενός φορολογικού συστήματος που έχει ήδη απαξιωθεί είτε από λάθη πρακτικής είτε ακόμη και επικοινωνίας και ευθύνεται τα μέγιστα για τη σημερινή κατάσταση. Δυστυχώς δεν αρκούν οι αγαθές προθέσεις του νομοθέτη ούτε ο κατά τα άλλα απόλυτα επιτυχημένος τίτλος του νομοσχεδίου. Όταν αρνείσαι τα διδάγματα του παρελθόντος, τότε βάζεις σοβαρή υποψηφιότητα στην αποτυχία.

Το βασικό ελάττωμα
Βασικό ελάττωμα στο προτεινόμενο νομοσχέδιο είναι η επαναφορά εργαλείων που ήδη έχουν χρησιμοποιηθεί κατά καιρούς και αν δεν έχουν αποτύχει, πάντως δεν έχουν αποδώσει.

Επαναφέρει στο προσκήνιο, στην προσπάθεια πάταξης της φοροδιαφυγής, και πάλι τον τεκμαρτό προσδιορισμό του εισοδήματος. Εργαλείο που χρησιμοποιήθηκε πολλάκις και με πολλές μορφές χωρίς να αποδώσει και δεν επιλαμβάνεται μεθόδων και υποδομών προσδιορισμού και φορολογίας του πραγματικού εισοδήματος κατά τη συνταγματική επιταγή. Η φοροδιαφυγή είναι κοινωνικό αδίκημα, όμως η εκ του αποτελέσματος τόσων ετών και τόσων νομοθετημάτων εμπειρία καταδεικνύει ότι πρέπει να την προλαμβάνεις και όχι να την κυνηγάς.

Επαναλαμβάνεται και θα πρέπει να αντιμετωπισθεί με ιδιαίτερη προσοχή η πρόθεση επιβολής νέων φόρων ή η αύξησή τους, καθότι η εμπειρία του παρελθόντος καταδεικνύει ότι παρόμοιες επιλογές όχι μόνον δεν απέδωσαν καρπούς, αλλά λειτούργησαν σε αντίθετο δρόμο του επιδιωκόμενου.

Αποδείξεις και αφορολόγητο
Στα πλαίσια αυτά, θα ήταν γόνιμο και δίκαιο να εξετασθεί εκ νέου το μέτρο της σύνδεσης της συλλογής των αποδείξεων με το αφορολόγητο όριο των πολιτών, όπως και αν αυτό έχει προταθεί με το ερώτημα της κατάργησής του.

Είναι όμως εξίσου σαφές ότι η υποχρέωση έκδοσης αποδείξεων και κάθε άλλου παραστατικού βαραίνει εξ ολοκλήρου τον εκάστοτε επιτηδευματία, πρέπει να του επιβάλλεται από τους νόμους της Πολιτείας, να ελέγχεται από τα αρμόδια όργανά της και απλώς να συνεπικουρείται από τη ζήτηση των πολιτών ως προς την προσδοκία μείωσης του φόρου τους και μόνον.

Άλλωστε στα χρόνια προς τα πίσω έχει δοκιμαστεί πολλές φορές η συγκεκριμένη διαδικασία με πενιχρά έως καθόλου αποτελέσματα· δημιουργείται πολύ μεγάλη γραφειοκρατία και το κυριότερο επιβαρύνεται η ήδη βεβαρημένη καθημερινότητα του πολίτη με το άγχος της διάσωσης του αφορολόγητου ορίου του, στον βωμό της πάταξης της φοροδιαφυγής που αντικειμενικά είναι υποχρέωση της Πολιτείας.

Τα παραπάνω αναφέρονται ενδεικτικά και στα πλαίσια τεκμηρίωσης της αναγκαιότητας πλέον μιας άλλης διαδρομής, που σε κάθε περίπτωση μπορεί να ακολουθηθεί αμέσως μετά την ψήφιση του προτεινόμενου νομοσχεδίου, χαρακτηριζόμενου ως προσωρινού, και να αποτελέσει την ουσιαστική φορολογική μεταρρύθμιση στα πλαίσια και της ανάπτυξης της χώρας.

Προσπάθεια στη σωστή κατεύθυνση
Συνολικά πάντως η προσπάθεια κινείται – με την επιφύλαξη των παραπάνω- στη σωστή κατεύθυνση, αν και χρίζει αποσαφηνίσεων ώστε η εφαρμογή του νομοσχεδίου να αποφέρει αποτελεσματικούς καρπούς το συντομότερο δυνατόν. Στα θετικά σημεία του νομοσχεδίου περιλαμβάνεται η δυνατότητα που δίνεται στους πολίτες να τακτοποιήσουν την όποια φορολογική τους εκκρεμότητα από το παρελθόν. Προκειμένου να δημιουργηθεί φορολογική συνείδηση, το κράτος δίνει το χέρι προς τον πολίτη.

Θετικά κρίνεται επίσης το γεγονός ότι καθιερώνεται επιτέλους ενιαία κλίμακα για όλους τους φορολογουμένους και ικανοποιείται το χρόνιο αίτημα για πρόβλεψη τιμαριθμοποίησης της κλίμακας, ενώ στο θέμα των τεκμηρίων- αν και ως λογική είναι αναχρονιστική- είναι αξιόλογο ότι το νομοσχέδιο προσπαθεί να ανακαλύψει διά μέσου των τεκμηρίων τους «φτωχούς» Έλληνες.

Από την άλλη πλευρά, παρ΄ ότι είναι γνωστή η δυσκολία εντοπισμού των offshore εταιρειών, οι αλλαγές στις σχετικές διατάξεις δείχνουν ότι καταβάλλεται προσπάθεια για τη φορολόγησή τους, αλλά κυρίως λαμβάνονται ουσιαστικά μέτρα στις συναλλαγές των ελληνικών επιχειρήσεων προς και από αυτές, στα πλαίσια της πάταξης της φοροδιαφυγής. Όσον αφορά τον λογιστικό προσδιορισμό των εισοδημάτων, ενδεχομένως κάποιες κατηγορίες ελεύθερων επαγγελματιών να θίγονται, όμως η εφαρμογή του καθε

Το νομοσχέδιο πρέπει τάχιστα να συνοδευτεί από αναπτυξιακές πρωτοβουλίες. Διότι δεν μπορείς να εισπράξεις από κάποιον που δεν εισπράττει

Οι βασικές αλλαγές στη φορολογία

1 ΕΝΙΑΙΑ ΚΛΙΜΑΚΑ για όλους με συντελεστές από 18% έως 45% και αφορολόγητο 12.000 ευρώ 2 ΣΥΝΔΕΣΗ ΑΦΟΡΟΛΟΓΗΤΟΥ με αποδείξεις 3 ΤΕΚΜΗΡΙΑ για κατοικίες, αυτοκίνητα, σκάφη, εναέρια μέσα, πισίνες, δίδακτρα ιδιωτικών σχολείων, οικιακές βοηθοί κ.ά.

4 ΚΑΤΑΡΓΗΣΗ αυτοτελούς φορολόγησης και φοροαπαλλαγών 5 ΚΛΙΜΑΚΑ στη φορολογία αποζημιώσεων απόλυσης με αφορολόγητο 60.000 ευρώ 6 20% Η ΕΚΠΤΩΣΗ ΦΟΡΟΥ για τόκους στεγαστικών δανείων πρώτης κατοικίας- καταργείται από 1-1-2010 η διάταξη για έκπτωση 40% 7 ΒΙΒΛΙΑ ΕΣΟΔΩΝ- ΕΞΟΔΩΝ για όλους τους ελεύθερους επαγγελματίες 8 ΤΑΜΕΙΑΚΕΣ ΜΗΧΑΝΕΣ παντού 9 ΦΠΑ για δικηγόρους, συμβολαιογράφους, ιδιωτικά θεραπευτήρια, δικαστικούς επιμελητές, συγγραφείς, ερμηνευτές έργων τέχνης, πωλητές λαϊκών αγορών 10 ΣΤΗΝ ΚΛΙΜΑΚΑ τα μερίσματα, φορολόγηση υπεραξίας μετοχών 11 ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗ ΥΠΟΒΟΛΗ δηλώσεων από το 2011 12 ΚΙΝΗΤΡΑ επαναπατρισμού κεφαλαίων 13 ΑΝΤΙΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΕΤΑΚ από Φόρο Κατοχής- στα 400.000 ευρώ το ατομικό αφορολόγητο 14 ΣΤΑ 200.000 ΕΥΡΩ το αφορολόγητο πρώτης κατοικίας για τον άγαμο, στα 250.000 για τον έγγαμο 15 ΦΟΡΟΣ 0,5% για δωρεές ακινήτων και μετρητών προς ΝΠΔΔ, ΝΠΙΔ μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα (μέχρι σήμερα απαλλασσόμενα)

16 ΣΤΟ 15% ΑΠΟ 3% ο φόρος στα ακίνητα off shore 17 20% ΦΟΡΟΣ στα έσοδα ακινήτων της Εκκλησίας 18 ΣΤΑΔΙΑΚΗ ΜΕΙΩΣΗ από το 25% στο 20% του φόρου για μη διανεμόμενα κέρδη επιχειρήσεων 19 ΕΙΣΟΔΗΜΑ των στελεχών επιχειρήσεων, οι παροχές σε είδος 20 ΚΙΝΗΤΡΑ ΑΥΤΟΕΛΕΓΧΟΥ μικρών επιχειρήσεων 21 ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΑ ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΤΙΚΑ επιχειρήσεων από ορκωτούς ελεγκτές 22 ΜΕΣΩ ΤΡΑΠΕΖΙΚΩΝ ΛΟΓΑΡΙΑΣΜΩΝ όλες οι συναλλαγές επιχειρήσεων από 1-1-2011 23 ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΟ ΠΕΡΙΟΥΣΙΟΛΟΓΙΟ στη Γενική Γραμματεία Πληροφοριακών Συστημάτων για σαρωτικές διασταυρώσεις 24 ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗ ΔΙΑΣΥΝΔΕΣΗ με πολεοδομίες, δικαστήρια, ΔΕΚΟ για συλλογή στοιχείων διασταυρώσεων 25 ΕΠΑΝΑΦΟΡΑ ΡOIΝΤ SΥSΤΕΜ για ελέγχους 26 ΜΟΝΟΝ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΑ ΤΙΜΟΛΟΓΙΑ πάνω από 3.000 ευρώ επιχειρήσεων και Δημοσίου 27 ΨΗΦΙΑΚΗ ΥΠΟΓΡΑΦΗ για λογιστές, φοροτέχνες, συμβολαιογράφους κ.λπ.

28 ΜΕ ΠΙΣΤΩΤΙΚΕΣ- ΧΡΕΩΣΤΙΚΕΣ ΚΑΡΤΕΣ ή δίγραμμες επιταγές κάθε συναλλαγή μεταξύ ιδιωτών και επιχειρήσεων πάνω από 1.500 ευρώ από το 2011.

29 ΑΥΣΤΗΡΟΤΕΡΑ ΠΡΟΣΤΙΜΑ σε φοροφυγάδες- λουκέτα και φυλακή έως 3 μήνες 30 ΕΠΙ ΤΟΠΟΥ ΠΡΟΣΤΙΜΑ από ΥΠΕΕ και αναδιοργάνωση υπηρεσίας 31 ΚΙΝΗΤΡΑ για αποκάλυψη διαφθοράς και φοροδιαφυγής 32 ΚΑΤΑΣΧΕΣΕΙΣ ακινήτων και καταθέσεων για χρέη προς το Δημόσιο 33 ΦΟΡΟΚΙΝΗΤΡΑ για επενδύσεις και διατήρηση θέσεων εργασίας, νεανική επιχειρηματικότητα, προστασία περιβάλλοντος, έρευνα και κινηματογραφική παραγωγή
Αυξάνει σημαντικά τα φορολογικά βάρη
Του ΔΗΜΗΤΡΗ ΤΣΑΓΚΑΡΗ

Το φορολογικό νομοσχέδιο που κατέθεσε η κυβέρνηση έχει δύο βασικά σκέλη, ένα θετικό και ένα αρνητικό. Θετικό, γιατί επικαλούμενο τη φορολογική δικαιοσύνη, συγκλίνει με τον ευρωπαϊκό μέσο όρο στον βαθμό που επιβάλλει λογιστικό προσδιορισμό των εισοδημάτων και επεκτείνει την εφαρμογή του ΦΠΑ σε αγαθά και υπηρεσίες σύμφωνα με τα κρατούντα στην Ευρώπη. Και αρνητικό, διότι αυξάνει τη φορολογία, είτε με την αύξηση των συντελεστών του ΦΠΑ είτε με την κατάργηση των διαφόρων εκπτώσεων και κυρίως με την επιβολή των τεκμηρίων τα οποία δημιουργούν μια απόκλιση από τα κρατούντα στη ευρωζώνη. Βέβαια, δεν πρέπει να παραγνωρίζουμε το γεγονός ότι το φορολογικό αυτό νομοσχέδιο επηρεάζεται απόλυτα από την παρούσα κατάσταση του ελλείμματος και των δημοσιονομικών προβλημάτων της χώρας.

Στερείται αναπτυξιακών χαρακτηριστικών
Το εν λόγω νομοσχέδιο στερείται αναπτυξιακών χαρακτηριστικών, καθώς απαλείφει φοροαπαλλαγές ενίσχυσης, για παράδειγμα της αγοράς πρώτης κατοικίας, ενώ φορολογεί το διαθέσιμο εισόδημα που διαφορετικά θα κατευθυνόταν στην κατανάλωση και θα ενίσχυε την ανάπτυξη. Το τελικό αποτέλεσμα των όσων επικαλείται η κυβέρνηση, ότι δηλαδή ελαφρύνει εισοδήματα έως τα 40.000 ευρώ, είναι εντελώς οριακό. Πρώτον, διότι άπαντες καλούνται πλέον να «χτίσουν» το αφορολόγητο, το οποίο είχαν μέχρι σήμερα ως δεδομένο. Δεύτερον, γιατί επιβάλλεται τεκμήριο ακόμη και για την πρώτη κατοικία, ακόμη και για το μικρό αυτοκίνητο, διότι ανακαλύπτονται είδη πολυτέλειας σε χώρα- μέλος της ευρωζώνης, ενώ το χειρότερο όλων είναι ότι αυξάνει σημαντικά ο ΦΠΑ, τόσο στον χαμηλό όσο και στον υψηλότερο συντελεστή. Επομένως, θα είναι οριακή- αν υπάρξει- η ελάφρυνση για τον μέσο πολίτη, καθώς αν συνυπολογιστεί και η αύξηση των έμμεσων φόρων, προκύπτει μια συνολική φορολόγηση του ετήσιου εισοδήματός του που φθάνει και το 61%. Σκεφτείτε μόνο ότι στις ΗΠΑ, το ανώτατο ποσό φορολόγησης του εισοδήματος του μέσου πολίτη δεν υπερβαίνει το 41%! Βέβαια, επαναλαμβάνω ότι η κυβέρνηση αναγκάστηκε να πάρει τα μέτρα αυτά υπό το κράτος των ελλειμμάτων και των δρώμενων στην ευρωζώνη.

Μαχητά τα τεκμήρια
Σε ό,τι αφορά τα τεκμήρια, θα πρέπει να σημειωθεί ότι είναι πάντοτε μαχητά. Δηλαδή η ίδια η λέξη τεκμαίρω, σημαίνει ότι συμπεραίνω αυθαίρετα και υποκειμενικά και δεν συναντάται σε χώρες με σοβαρούς φορολογικούς μηχανισμούς. Αυτό σημαίνει ότι το εισόδημα που στο εξής θα πρέπει κάποιος να δικαιολογήσει βάσει των νέων τεκμηρίων, μπορεί και να είναι χαμηλότερο από αυτό που ορίζει ο νόμος, εφόσον προσφύγει και δικαιωθεί είτε στην Εφορία είτε στα δικαστήρια. Για παράδειγμα από πουθενά δεν προκύπτει ότι ένα αυτοκίνητο 5.000 κυβικών καταναλώνει πενταπλάσια βενζίνη σε σχέση με ένα όχημα 1.200 κυβικών. Θυμίζω ότι ήταν το υπουργείο Οικονομικών το 2003, με το πακέτο Σημίτη, που κατήργησε τα τεκμήρια ως απολύτως αναποτελεσματικά με ό,τι αυτό συνεπάγεται. Άρα τι άλλαξε από τότε;

Εναρμόνιση με ευρωζώνη
Να σημειώσουμε εδώ ότι κατά τη γνώμη μου, η κυβέρνηση υπέπεσε σε ένα μικρό επικοινωνιακό λάθος. Η υπαγωγή σε λογιστικό προσδιορισμό μιας σειράς αγαθών και υπηρεσιών που μέχρι σήμερα φορολογούνταν με ειδικό τρόπο, καθώς και η επέκταση της επιβολής του ΦΠΑ σε αγαθά και υπηρεσίες που επίσης εξαιρούνταν, αποτελεί διαδικασία εναρμόνισης με τα κρατούντα στην ευρωζώνη. Είναι λάθος της κυβέρνησης που δεν εμφάνισε έτσι το εν λόγω θέμα, αλλά σαν «τιμωρία» για όσους δεν έχουν εγκαταστήσει ταμειακές μηχανές- παρουσιάζοντάς τους ως φοροφυγάδες- καθώς ερέθισε έτσι μια σειρά από συντεχνιακές ομάδες. Όλα τα παραπάνω είναι δίκαια μέτρα και σήμερα πλέον είναι και τεχνικώς εφικτά. Κατά τη γνώμη μου για να μπορέσει αυτή η προσπάθεια να έχει ουσιαστικό αποτέλεσμα στη σύλληψη της φοροδιαφυγής, θα έπρεπε όλες οι αποδείξεις που μας ζητά να παίρνουμε το υπουργείο Οικονομικών να έχουν ουσιαστικό και απόλυτο αντίκρυσμα. Δηλαδή είτε να εισπράττουμε από κάπου είτε όλο αυτό το ποσό να εκπίπτει του φόρου. Φοβάμαι πως δεν θα υπάρξουν λαμπρά αποτελέσματα στην είσπραξη των φόρων, ιδιαίτερα αν επαληθευτούν ο φόβοι της Τραπέζης της Ελλάδος και των ξένων τραπεζών, για ύφεση μεταξύ 2 έως 4% το 2010.

Δεν διασφαλίζεται η πάταξη της φοροδιαφυγής
Θεωρώ ότι δημιουργείται ένας κλοιός είσπραξης φόρων, όμως με δεδομένο ότι οι καταναλωτικές προτιμήσεις του Έλληνα μπορεί και να αλλάξουν, και να προσαρμοσθούν στα νέα μέτρα, δεν διασφαλίζεται η σύλληψη της φοροδιαφυγής. Σας θυμίζω ότι η Ελλάδα είχε επίσης σοβαρή φοροδιαφυγή ακόμη και όταν στους ελληνικούς δρόμους κυκλοφορούσαν αυτοκίνητα έως 2.000 κυβικά εκατοστά, πριν δηλαδή από το πακέτο Σημίτη. Γιατί σήμερα δεν είναι δύσκολο για κάποιον που έχει ισχυρό κίνητρο φοροδιαφυγής, να αλλάξει τη φοροδοτική του ταυτότητα ή και την καταναλωτική του συμπεριφορά. Ας μην ξεχνάμε ότι η τεχνολογία δίνει σήμερα τη δυνατότητα στους υποψήφιους για φοροδιαφυγή καταναλωτές να ψωνίζουν άνετα μέσω του Διαδικτύου ή και επισκεπτόμενοι τις άλλες χώρες της ευρωζώνης. Επομένως, οι σίγουρες πηγές φορολογικών εσόδων είναι και πάλι- τι άλλο- το ακίνητο και το αυτοκίνητο.

Εύχομαι οι εκτιμήσεις του υπουργείου Οικονομικών για τη φοροδιαφυγή να είναι ακριβείς σε ό,τι αφορά στο μέγεθός της, επομένως να καταφέρει να συλλάβει ένα σημαντικό μέρος της με το παρόν νομοσχέδιο. Δεν μπορώ, όμως, να μην υπενθυμίσω ότι η Κομισιόν και οι Ευρωπαίοι ζητούν περιστολή του σκέλους των δαπανών και μείωση του μεγάλου και αναποτελεσματικού δημόσιου τομέα. Το φορολογικό νομοσχέδιο μου δίνει την εντύπωση ότι τα έξοδα του Δημοσίου «είναι καλώς καμωμένα». Ο Δημήτρης Τσαγκάρης είναι οικονομολόγος- φοροτέχνης, διευθύνων σύμβουλος της Fao Εconomics

Αν συνυπολογιστεί και η αύξηση των έμμεσων φόρων, για τον μέσο πολίτη προκύπτει μια συνολική φορολόγηση του ετήσιου εισοδήματός του που φθάνει και το 61%