Νέος γύρος στη μάχη των στρατηγών

Νέα ένταση αναμένεται να επικρατήσει την ερχόμενη εβδομάδα στην Τουρκία, καθώς το κυβερνητικό στρατόπεδο ετοιμάζεται ακόμη και για δημοψήφισμα προκειμένου να περάσει τις συνταγματικές μεταρρυθμίσεις του δικαστικού συστήματος και η ηγεσία του στρατού δηλώνει αποφασισμένη να μην κάνει πίσω.

«O στρατός εμφανίζεται τώρα να είναι ο αδικημένος και αυτό δεν θα ωφελήσει καθόλου το κυβερνών κόμμα ΑΚΡ. Οι ρόλοι αντιστράφηκαν», μου λέει ο Λεβέντ. Ο Λεβέντ μένει στο Φατίχ, μια καθαρά ισλαμική περιοχή, αλλά ο ίδιος δίνει την ψήφο του σε κόμματα της αντιπολίτευσης. «Όσο δεν αντιδρά ο στρατός οι ψήφοι του ΑΚΡ πέφτουν», τονίζει, προσθέτοντας ότι ο στρατός παίζει έξυπνα τον νέο του ρόλο. Πολλοί αναλυτές εκτιμούν πράγματι ότι μια εκδικητική κίνηση του στρατού εναντίον του ΑΚΡ ή μια νέα δίκη εναντίον του κυβερνώντος κόμματος θα του ανοίξει και πάλι τα φτερά.

Οι προτάσεις. Το κυβερνητικό στρατόπεδο ετοιμάζεται να καταθέσει εντός των ημερών τις νέες του προτάσεις για συνταγματικές μεταρρυθμίσεις του δικαστικού συστήματος ενώπιον της Βουλής και αν αποτύχει να τις περάσει σκοπεύει να οδηγήσει τη χώρα ακόμη και σε δημοψήφισμα. «Η Τουρκία πρέπει να εδραιώσει τη δημοκρατία», είπε ο υπουργός Δικαιοσύνης Σαντουλάχ Εργκίν το περασμένο Σάββατο σε μια ομάδα ξένων δημοσιογράφων.

Η αντιπαράθεση γύρω από τις συνταγματικές μεταρρυθμίσεις αναμένεται να κορυφωθεί τις επόμενες μέρες. «Οι τροποποιήσεις θα καταλήξουν ή στο Συνταγματικό Δικαστήριο ή στις κάλπες», σχολιάζει ο Μουράτ Γετκίν της «Ραντικάλ». Μέσα σε όλο αυτό τον αναβρασμό υπήρξε όμως και μια έκπληξη: στο πακέτο των μεταρρυθμίσεων ανακοινώθηκε ότι περιλαμβάνεται και η κατάργηση της διάταξης που προβλέπει ασυλία για τους πραξικοπηματίες του ΄80. Ανοίγει δηλαδή ο δρόμος για την παραπομπή σε δίκη του Κενάν Εβρέν. Με αυτό τον τρόπο η κυβέρνηση Ερντογάν προσπάθησε να κλείσει το στόμα της αντιπολίτευσης, η οποία σε σχέση με την υπόθεση Εργκένεκον έθετε συνεχώς το ερώτημα γιατί οι πραγματικοί πραξικοπηματίες είναι ελεύθεροι και βρίσκονται στη φυλακή μόνο εκείνοι που σχεδίαζαν πραξικόπημα.

Ανοικτό μέτωπο. Πάντως, το μέτωπο με τον στρατό παραμένει επίσης ανοικτό. Από τα μέσα του περασμένου μήνα γίνονται συλλήψεις στρατιωτικών, κατατίθενται κατηγορητήρια εναντίον τους, προσάγονται στα δικαστήρια, αλλά το ΓΕΕΘΑ δεν αντιδρά καθόλου. «Δεν παραιτούμαστε», δήλωσε την εβδομάδα που μας πέρασε ο αρχηγός του στρατού Ιλκέρ Μπασμπούγ, δίνοντας τέλος στα σενάρια που έφεραν τη στρατιωτική ηγεσία να παραιτείται ως αντίδραση στα χτυπήματα της κυβέρνησης κατά του στρατού. «Ο Μπασμπούγ είναι ψύχραιμος και λογικός», σχολιάζουν οι πολιτικοί αναλυτές. Προκάλεσε μάλιστα μεγάλη έκπληξη όταν ο ίδιος ο στρατός παραδέχτηκε πως το έγγραφο για σχέδιο συνωμοσίας εντός των Ενόπλων Δυνάμεων εναντίον της κυβέρνησης και του θρησκευτικού τάγματος του Φετουλάχ Γκιουλέν είναι γνήσιο.

«Τι γίνεται; Γιατί αντιδρά με αυτό τον τρόπο ο στρατός;», διερωτώνται πολλοί στην Τουρκία. Την απάντηση ίσως να τη δίνει ο αρθρογράφος της «Χουριέτ» Ερτουγρούλ Οζκιόκ σε άρθρο του το οποίο προκάλεσε αντιδράσεις. «Τα δύσκολα πέρασαν, τώρα είναι η ώρα την υπομονής του Γκάντι. Να σκύψουμε τα κεφάλια μας όπως τα αρνιά, να πνίξουμε τον θυμό μας.

Κανείς να μην κάνει τίποτα αντιδημοκρατικό. Θα περιμένουμε τις κάλπες».


«Η εμπιστοσύνη προς τη Δικαιοσύνη έχει κλονιστεί πλέον»

Η πόλωση στην Τουρκία εξακολουθεί να είναι μεγάλη. «Μια μεγάλη μερίδα πιστεύει ότι αδικήθηκε ο στρατός και μια άλλη ότι είναι καλό αυτό που γίνεται», δηλώνει στα «ΝΕΑ» ο πρώην διπλωμάτης Γιαλίμ Εράλπ, ο οποίος εκτιμά ότι ο στρατός δεν θα κινηθεί εναντίον της κυβέρνησης αλλά θα υπερασπιστεί τον εαυτό του και θα αναζητήσει διέξοδο μέσω της Δικαιοσύνης. «Όταν τελειώσουν οι δίκες πολλοί θα αθωωθούν και θα δημιουργηθεί αίσθημα ανασφάλειας. Η εμπιστοσύνη προς τη Δικαιοσύνη έχει κλονιστεί πλέον», αναφέρει. Σύμφωνα με τον Καντρί Γκιουρσέλ της «Μιλιέτ» δεν τελειώνει τόσο εύκολα η κρίση. «Αυτή τη στιγμή στην Τουρκία θεωρώ ότι υπάρχει κυβέρνηση συνασπισμού η οποία αποτελείται από το ΑΚΡ και το θρησκευτικό τάγμα του Φετουλάχ Γκιουλέν», μου λέει. «Ο Ταγίπ Ερντογάν αναζητά συμβιβασμό, αλλά το τάγμα Γκιουλέν τον εμποδίζει».