Εναλλακτικά Το σύνδρομο της Κίνας

ΤΟ ΜΑΚΡΙΝΟ 1994, ο Τζον Μέιτζορ, πρωθυπουργός τότε της Βρετανίας, είχε μια φαεινή πολιτική ιδέα. Να ανανεώσει την εικόνα του κυβερνώντος Συντηρητικού Κόμματος αρχίζοντας μια καμπάνια υπέρ της ηθικής πολιτικής. «Πίσω στις βασικές αξίες» ήταν το πιασάρικο σύνθημα- άλλωστε την επικοινωνία των Τόρις είχαν ανέκαθεν τα τρομερά παιδιά της διαφημιστικής «Σαάτσι και Σαάτσι».

Μόνο που το εγχείρημα απεδείχθη καρμανιόλα. Τύπος και κοινή γνώμη εστίασαν την προσοχή τους στα ήθη υπουργών και βουλευτών των Τόρις. Επακολούθησε καταιγίδα σκανδάλων. Στο σπίτι του κρεμασμένου δεν μιλάνε για σχοινί. Οι Τόρις ουδέποτε ανέκαμψαν. Το 1997, ο Τόνι Μπλερ θριάμβευε στις εκλογές.

ΔΕΚΑΠΕΝΤΕ χρόνια αργότερα, σε άλλο τόπο και με διαφορετικά συμφραζόμενα, το ΠΑΣΟΚ αναλάμβανε τη διακυβέρνηση της χώρας. Σε μια άσκηση δημοσιονομικής ειλικρίνειας, η κυβέρνηση Παπανδρέου αναθεώρησε τα στοιχεία και έστειλε το έλλειμμα στο 12,7%. Η φαεινή ιδέα ήταν να χρεώσει πολιτικά τη διακυβέρνηση Καραμανλή και να κατέβει το έλλειμμα γρήγορα σε μονοψήφιο μέσα σε έναν χρόνο.

Ωστόσο, τα πράγματα είχαν διαφορετική εξέλιξη. Το 12,7% μας έκανε διεθνή είδηση και τράβηξε την προσοχή στα δημοσιονομικά μας. Έφερε σε δύσκολη θέση την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, θυμίζοντας το προηγούμενο της απογραφής Αλογοσκούφη. Ακόμη χειρότερα: με τη Γαλλία, την Ισπανία και την Πορτογαλία να έχουν στρατηγική ελλειμμάτων, η μικρή και λιποβαρής Ελλάδα μπήκε στο στόχαστρο της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας σε λογική «βαράμε το σαμάρι». ΥΠΑΡΧΟΥΝ ΚΑΙ άλλες χώρες στον κόσμο με δημοσιονομικά προβλήματα, αλλά η μικρή Ελλάς δεν έχει φύγει καθόλου από το προσκήνιο εδώ και τέσσερις μήνες. Κάναμε Χριστούγεννα με το spread στο 300 και Απόκριες με το spread στο 400. Έχει άποψη για εμάς ο καθηγητής Νούριελ Ρουμπίνι, γνωστός και ως «δρ Όλεθρος», καθώς πρόβλεψε την κρίση- ενώ ήμασταν κύριο θέμα στο οικονομικό σομέ του Νταβός.

Είναι για καλό μας; Όχι. Μας έχει βοηθήσει; Όχι. Όταν βάλεις κάτι στο μικροσκόπιο, φαίνεται ότι δεν είναι τέλειο. Και ο οικονομικός μικροοργανισμός που λέγεται Ελλάδα έχει ουκ ολίγα μειονεκτήματα. Η κυβέρνηση Παπανδρέου πίστευε πως θα αποκαθιστούσε τη διεθνή εικόνα της χώρας. Είχε έναν Πρωθυπουργό παγκοσμίως γνωστό κι έναν κοσμοπολίτη υπουργό Οικονομικών. Στην πραγματικότητα, όλη η δημοσιότητα που προκλήθηκε ήταν μόνο για το κακό μας. Και με δεδομένες τις ανάγκες δανεισμού της χώρας, θέτει συνέχεια υπό κρίσιν το κυβερνητικό πρόγραμμα και την ταχύτητα εφαρμογής του.

ΤΟ ΣΥΝΔΡΟΜΟ της Κίνας αποκρυσταλλώνει το πρόβλημα. Όταν μιλάς με τις μεγαλύτερες εφημερίδες του κόσμου και τα διεθνή κανάλια, κάθε λέξη που λες θέλει προσοχή. Ιδίως αν αφορά την υπερδύναμη του 21ου αιώνα, για τα οικονομικά της οποίας δημοσιεύονται καθημερινά ποταμοί λέξεων. Το περίεργο είναι ότι αντί το Μαξίμου και το υπουργείο Οικονομικών να έχουν στρατηγική αποκλιμάκωσης της δημοσιότητας, την προκαλούν διαρκώς. Μέχρι στιγμής δεν μετράμε κανένα όφελος.