Άρχισαν να σκάνε τα «κανόνια»

Συνθήκες εκρηκτικές άρχισαν να διαμορφώνονται στην ελληνική αγορά, καθώς μόλις τώρα αρχίζουν να βγαίνουν στην επιφάνεια οι συνέπειες από την οικονομική κρίση, τα διαρθρωτικά της προβλήματα και κυρίως από τα σοβαρά ελλείμματα όχι μόνο στα δημόσια οικονομικά, αλλά και στους βασικούς άξονες της οικονομικής πολιτικής που ακολουθήθηκε τα τελευταία χρόνια.

Μέσα στο δυσμενές αυτό περιβάλλον που έχει διαμορφωθεί, κάποιες από τις πλέον ευάλωτες στην κρίση επιχειρήσεις αναγκάζονται να βάλουν λουκέτο, άλλες αναζητούν εναγωνίως την προστασία κάποιου στρατηγικού επενδυτή, κάποιες άλλες σπεύδουν να συγχωνευτούν με υγιέστερες οικονομικά, ενώ οι περισσότερες εφαρμόζουν προγράμματα λιτότητας με στόχο να περιορίσουν στο ελάχιστο δυνατόν τις λειτουργικές τους δαπάνες.

Ο κλάδος που φαίνεται να δοκιμάζεται ιδιαίτερα είναι αυτός των κατασκευών, όπου από τη μια η οικοδομική δραστηριότητα έχει κάνει βουτιά 30% και από την άλλη τα δημόσια έργα υποδομών έχουν συρρικνωθεί δραματικά, ενώ ταυτόχρονα το Ελληνικό Δημόσιο χρωστά στους εργολάβους πάνω από 2 δισ. ευρώ.

Ήδη στον κλάδο αυτό τέσσερις επιχειρήσεις βαδίζουν σε «τεντωμένο σκοινί» (προβλήματα ρευστότητας και εξυπηρέτησης τραπεζικών δανείων), από τις οποίες οι τρεις- Διεκάτ, Αφοί Μεσοχωρίτη, Βετανέτ- έχουν ενταχθεί στο άρθρο 99 αναζητώντας προστασία από τους πιστωτές τους, ενώ η τέταρτη, η Έδραση- Χ. Ψαλλίδας, βρίσκεται σε διαδικασία επαναδιαπραγμάτευσης των δανειακών της υποχρεώσεων. Κοινός παρονομαστής για τις περισσότερες από τις επιχειρήσεις του κλάδου είναι η δραματική συρρίκνωση του κύκλου εργασιών, που σε αρκετές περιπτώσεις ξεπερνάει το 50%, και φυσικά τα ζημιογόνα αποτελέσματα.

Ασφυκτικό είναι και το περιβάλλον στη ναυπηγοεπισκευαστική βιομηχανία, όπου στο τελευταίο εννιάμηνο σημειώνεται πτώση 90% των παραγγελιών σε νέα πλοία σε παγκόσμια κλίμακα, ενώ στην ευρωπαϊκή αγορά πέντε ναυπηγεία βρίσκονται σε διαδικασία πτώχευσης, 15.000 εργαζόμενοι έχουν απολυθεί ή εργάζονται σε καθεστώς μερικής απασχόλησης. Τα δεδομένα αυτά ρίχνουν τη σκιά τους και στην αντίστοιχη ελληνική αγορά, η οποία βρίσκεται σε «έκρυθμη κατάσταση», καθώς ο γερμανικός όμιλος Τhyssen Κrupp φέρεται αποφασισμένος να εγκαταλείψει την Ελλάδα και έχει ήδη ενημερώσει και επίσημα την ελληνική κυβέρνηση.

Οι εκκρεμότητες
Πριν όμως φύγει, είναι υποχρεωμένος να κλείσει τις εκκρεμότητες που έχει απέναντι στο Ελληνικό Δημόσιο (παράδοση 7 υποβρυχίων) και ταυτόχρονα να βρει και αγοραστή για τα Ναυπηγεία Σκαραμαγκά. Οι πληροφορίες λένε ότι οι Γερμανοί ιδιοκτήτες του Σκαραμαγκά έχουν κάνει ήδη τις σχετικές διερευνητικές κρούσεις στα εν λόγω Ναυπηγεία αλλά και σε ομάδα Ελλήνων εφοπλιστών, οι οποίοι συμμετέχουν και στο μετοχικό κεφάλαιο του ομίλου της Μarfin. Η ασφαλιστική αγορά
Εξίσου εκρηκτική είναι και η κατάσταση στην ελληνική ασφαλιστική αγορά, η οποία μετά και το κλείσιμο των δύο εταιρειών της Ασπίς Πρόνοια και άλλων τριών (Γενική Πίστη, Γενική Ένωση και Σκούρτης), μετράει πάνω από 700 νέους ανέργους. Το ερώτημα ωστόσο είναι κατά πόσο στο μέλλον δεν θα δούμε και άλλα λουκέτα, καθώς η κρίση έχει επιδεινώσει δραματικά τα οικονομικά ενός πολύ μεγάλου αριθμού επιχειρήσεων και είναι χαρακτηριστικό ότι με βάση τα αποτελέσματα του πρώτου εξαμήνου του έτους, πάνω από 20 ελληνικές εταιρείες παρουσιάζουν σημαντικές ζημιές. Κοντά στην κρίση βεβαίως συνυπάρχουν πολλά άλυτα δομικά προβλήματα στον κλάδο, τα οποία με τον καιρό έχουν διογκωθεί και αφορούν την έλλειψη κεφαλαιακής επάρκειας, τον ανταγωνισμό των χαμηλών ασφαλίστρων, την αφερεγγυότητα στις πληρωμές κ.λπ.


Φεύγουν οι Γερμανοί από τον Σκαραμαγκά

Με τορπίλη έτοιμη να εκραγεί μοιάζει η κατάσταση στα Ναυπηγεία Σκαραμαγκά, μετά την απόφαση του γερμανικού ομίλου της Τhyssen Κrupp να αποχωρήσει από την Ελλάδα. Σύμφωνα με καλά πληροφορημένες πηγές, η απερχόμενη κυβέρνηση «έχει στα χέρια της» επίσημη ενημέρωση από τον γερμανικό όμιλο για απόφασή του να απεγκλωβιστεί από τα Ναυπηγεία Σκαραμαγκά, από τα οποία ό,τι είχε να πάρει το πήρε.

Στα πλαίσια της απόφασής τους αυτής εντάσσεται και η καταγγελία των δύο συμβάσεων που αφορούν στην κατασκευή των τεσσάρων νέων υποβρυχίων και στον εκσυγχρονισμό άλλων τριών συνολικού προϋπολογισμού 3 δισ. ευρώ. Πρόκειται για μία από τις εκκρεμότητες που πρέπει να αντιμετωπίσουν οι Γερμανοί πριν από την αναχώρησή τους από τον Σκαραμαγκά, μιας και δεν έχουν πάρει το σύνολο των χρημάτων που τους οφείλει το Ελληνικό Δημόσιο, ενώ και από το σύνολο των υποβρυχίων δεν έχει παραληφθεί από το Πολεμικό Ναυτικό ούτε ένα. Η άλλη εκκρεμότητα είναι η πώληση των ναυπηγείων, τα οποία αν δεν βρουν αγοραστή, απλώς θα κλείσουν με προφανείς τις συνέπειες για τους 1.500

εργαζομένους σε αυτά. Ήδη η κατάσταση στον χώρο των εργαζομένων μοιάζει με καζάνι που βράζει, καθώς οι θέσεις εργασίας τους βρίσκονται πλέον στον αέρα. Δεν είναι άλλωστε τυχαίο το γεγονός ότι στις συνεχείς συνελεύσεις τους ακούγονται προτάσεις ακόμη και κατάληψης των ναυπηγείων.


Οικονομικά αδιέξοδα και κατασχέσεις

Στην ακτοπλοΐα τα πράγματα μπορεί να μην είναι και τόσο αδιέξοδα όπως σε άλλους κλάδους, αλλά και εδώ δεν λείπουν τα δραματικά επεισόδια: η εταιρεία G.Α.

Ferries του εφοπλιστή Μάκη Αγούδημου βρίσκεται σε καθεστώς κατάσχεσης των πλοίων της με αποτέλεσμα να χαθούν 600 θέσεις εργασίας, η Σάος του εφοπλιστή Φώτη Μανούση βρίσκεται απέναντι σε σοβαρά οικονομικά προβλήματα, ενώ η ΝΕΛ πιεζόμενη ασφυκτικά από τον ανταγωνισμό και το δυσμενές οικονομικό περιβάλλον αναγκάστηκε να αλλάξει χέρια και να περάσει από τον έλεγχο του κ. Α. Βεντούρη στον έλεγχο μέλους της εφοπλιστικής οικογένειας Λαιμού.


Θηλιά χρεών και σε μεγάλες εταιρείες

Προβλήματα ρευστότητας και δυσκολιών στην εξυπηρέτηση των τραπεζικών τους υποχρεώσεων αντιμετωπίζουν και εταιρείες του κλάδου των τηλεπικοινωνιών. Χαρακτηριστικές περιπτώσεις εταιρειών που εξαφανίστηκαν εδώ και μερικούς μήνες από την ελληνική αγορά τηλεπικοινωνιών είναι οι εταιρείες Αltec Τelecoms, Τeledome, Lannet. Οικονομικά όμως προβλήματα λόγω κρίσης και ανταγωνισμού αντιμετωπίζουν ακόμη και μεγάλες εταιρείες του κλάδου όπως είναι η Wind, η οποία φέρεται να βρίσκεται σε διαδικασία αναζήτησης στρατηγικού επενδυτή, ο οποίος θα κληθεί να φέρει «ζεστό χρήμα» στα ταμεία της εταιρείας.


Ο μεγάλος ασθενής της βιομηχανίας

Η κλωστοϋφαντουργία εξακολουθεί να είναι ο μεγάλος ασθενής της ελληνικής βιομηχανίας και κανείς δεν γνωρίζει μέχρι πότε οι επιχειρήσεις του κλάδου θα αντέχουν στο πρεσάρισμα που δέχονται εδώ και μερικά χρόνια από τα φθηνά ασιατικά προϊόντα. Προς το παρόν πρόβλημα βιωσιμότητας δείχνει να αντιμετωπίζει η εταιρεία Ελληνική Κλωστοϋφαντουργία, η οποία στο πρώτο εξάμηνο του 2009 ήταν σχεδόν παροπλισμένη και παρά τις θετικές κινήσεις που κάνει η διοίκησή της, το πρόβλημα της χρηματοδότησής της με εγγυήσεις του Ελληνικού Δημοσίου δεν έχει λυθεί ακόμη. Η περίπτωση της εν λόγω εταιρείας είναι μια ακόμη σημαντική εκκρεμότητα που θα κληθεί να αντιμετωπίσει η νέα κυβέρνηση.