Εναλλακτικά Πέσαμε στην τρύπα

ΑΝ ΔΕΝ ξέρεις πού πας, μπορεί να καταλήξεις κάπου αλλού. Μπορεί ακόμη και να πέσεις σε τρύπα.

Πέντε χρόνια τώρα, οι περισσότεροι παρατηρητές έχουν καταλήξει ότι ο Κώστας Καραμανλής προτιμά την ευελιξία της τακτικής από τους στρατηγικούς στόχους. Πως αποφεύγει πάση θυσία το ρίσκο και τη φθορά. Και πως κινείται ευκαιριακά. Σίγουρα η πολιτική είναι μεταξύ άλλων και η τέχνη της σωστής αντίδρασης στα γεγονότα. Ωστόσο, ο τακτικισμός της διακυβέρνησης Ν.Δ. και η έλλειψη οράματος αρχίζουν να έχουν σοβαρές συνέπειες. Πάρτε παράδειγμα τα εξωτερικά.

ΑΠΟ ΤΟ 2004, ο Καραμανλής είχε την Τουρκία στο «μη στάξει και μη βρέξει». Κουμπαριά με τον Ερντογάν και πράσινο φως στο να γίνει η Άγκυρα υποψήφια για ένταξη χωρίς κανένα αντάλλαγμα. Πέντε χρόνια τώρα η Αθήνα έκανε ό,τι μπορούσε για να αποφύγει εντάσεις με την Τουρκία. Στην Ευρωπαϊκή Ένωση ουδέποτε τους πιέσαμε ιδιαίτερα, αφήνοντας την Κύπρο και τη Γαλλία να κάνουν τη δύσκολη δουλειά στα διαπραγματευτικά κεφάλαια Ε.Ε.- Τουρκίας. Στο Αιγαίο κάναμε πως δεν καταλαβαίναμε, ακόμη κι όταν σκοτώθηκε ο πιλότος Ηλιάκης στη σύγκρουση των F-16 στον αέρα.

Υποτίθεται πως πίσω από όλα αυτά υπήρχε μια στρατηγική θεώρηση. Ο χρόνος και η διαπραγματευτική επαφή με την Ε.Ε. θα άλλαζε σιγά σιγά την Τουρκία. Θα την ανάγκαζε να λογικευτεί και να εκσυγχρονιστεί. Άρα όσο αργότερα γινόταν η διαπραγμάτευση για τα διμερή τόσο καλύτερα. Στο μεταξύ, έπρεπε να κάνουμε ό,τι μπορούμε για να μειώνεται η ένταση.

ΦΥΣΙΚΑ, ΣΤΗΝ πολιτική και τη διπλωματία, η παθητική στάση έχει κινδύνους. Το 2007 πήρε την εξουσία στη Γαλλία ο Νικολά Σαρκοζί. Η προοπτική να γίνει η Άγκυρα μέλος της Ε.Ε.- έστω και σε δέκα- δεκαπέντε χρόνια- απεδείχθη θνησιγενής. Το φάσμα μιας ειδικής σχέσης Ε.Ε.- Τουρκίας άρχισε να σκιάζει τη σχέση της Αθήνας με την Άγκυρα. Αν δεν πρόκειται να μπουν στην Ευρώπη, γιατί να κάνουν οι Τούρκοι υποχωρήσεις στα ελληνοτουρκικά; Είναι ένα ερώτημα που δεν έχει απαντήσει η ελληνική εξωτερική πολιτική.

Στο μεταξύ, η Ν.Δ. βρέθηκε από κάτω στις δημοσκοπήσεις. Διέγνωσε ως ένα από τα προβλήματά της την εγκληματικότητα και τη λαθρομετανάστευση και αντελήφθη ότι ο Καρατζαφέρης πάει να τους πάρει την μπουκιά από το στόμα. Οι λαθρομετανάστες χρόνια τώρα από την Τουρκία έρχονταν. Αλλά η κυβέρνηση Καραμανλή δεν είχε βάλει ποτέ το θέμα στην κορυφή της ατζέντας με την Άγκυρα. Ούτε είχε επιχειρήσει να στριμώξει τους Τούρκους για τη μετανάστευση στις συζητήσεις για τα ευρωπαϊκά θέματα.

ΤΟ ΚΑΝΕΙ τώρα. Μπας και πάρει κανένα πόντο στο εσωτερικό. Η πίεση οξύνει δυσάρεστα τη σχέση με την Άγκυρα. Και είναι βούτυρο στο ψωμί των τουρκοφάγων Ευρωπαίων που ψάχνουν αφορμές για να βάλουν τη χώρα της ημισελήνου στη γωνία. Δηλαδή βοηθά να μεγαλώσει το ρήγμα Ευρώπης- Τουρκίας, που οδηγεί τη δεύτερη σε ειδική σχέση. Μέσα στο ρήγμα αυτό όμως θα πέσει η ελληνική διπλωματία. Γιατί χωρίς το καρότο της ευρωπαϊκής προοπτικής, οι ελληνοτουρκικές σχέσεις γυρνούν δέκα χρόνια πίσω. Και στα χρόνια αυτά δεν υπήρξε κανένα κέρδος- δηλαδή δεν πήραμε κάτι.

Αυτή είναι η τρύπα- μια τρύπα χρόνου – στην οποία έπεσε η διακυβέρνηση Καραμανλή κάνοντας τακτικές κινήσεις χωρίς στρατηγικό ορίζοντα.