Τι πρέπει να ρωτάμε τον γιατρό

Η λεπτομερής ενημέρωση και οι σωστές ερωτήσεις προς τον γιατρό είναι απαραίτητη προϋπόθεση για να έχει επιτυχία μια θεραπεία, είτε αυτή είναι φαρμακευτική αγωγή, είτε εγχείρηση, είτε απλώς αλλαγή του τρόπου ζωής.

Ο καθηγητής Χειρουργικής του Πανεπιστημίου Αθηνών κ. Βασίλης Γολεμάτης, ο καθηγητής Καρδιολογίας του Πανεπιστημίου Αθηνών και διευθυντής του Ελληνικού Ιδρύματος Καρδιολογίας κ. Παύλος Τούτουζας, η επίκουρη καθηγήτρια Παιδιατρικής του Πανεπιστημίου Αθηνών κ. Πόπη Αναστασέα- Βλάχου και η παθολόγος, πρώην διευθύντρια στο ΕΣΥ, δρ Βάσω Σιατερλή συμβουλεύουν τι να ρωτήσετε τον γιατρό κατά την επίσκεψη, όταν σας συνιστά να πάρετε φάρμακα, πριν από μία εξέταση ή πριν από τη χειρουργική επέμβαση.

[ΣΤΗΝ ΕΠΙΣΚΕΨΗ]

Μην ξεχάσετε να ρωτήσετε τα ακόλουθα- και γι΄ αυτό σημειώστε τις ερωτήσεις που θέλετε να κάνετε πριν πάτε στον γιατρό: 

* Ποια είναι τα πιθανά αίτια της ασθένειάς μου;

* Ποια είναι η πρόγνωσή της (πρόβλεψη για το μέλλον); 

* Πόσο αναμένεται να διαρκέσει; 

* Είναι η ασθένειά μου μεταδοτική; Αν ναι, πώς θα προφυλάξω τα άτομα του περιβάλλοντός μου; 

* Είναι η πάθησή μου κληρονομική; Εάν ναι, πρέπει να ελεγχθούν μέλη της οικογένειάς μου; 

* Γιατί πρέπει να κάνω θεραπεία; 

* Πότε να περιμένω βελτίωση των συμπτωμάτων μου; 

* Ποια είναι τα ποσοστά ίασης της ασθένειάς μου; 

* Πρέπει να αλλάξω τον τρόπο ζωής μου και εάν ναι, τι ακριβώς; 

*  Πότε πρέπει να με ξαναδείτε;

[ΓΙΑ ΤΑ ΦΑΡΜΑΚΑ]

Θα πρέπει να μάθετε από τον γιατρό: 

* Γιατί θα πάρω αυτό το φάρμακο; 

* Σε ποια ακριβώς δοσολογία να το παίρνω;

* Για πόσο χρόνο θα το παίρνω;

* Να το παίρνω πριν ή μετά το φαγητό;

* Ποιες παρενέργειες έχει;

* Ποια συμπτώματα μπορεί να αισθανθώ από τη χρήση του (π.χ. αίσθημα κόπωσης, κρύα πόδια, βήχας κ.ά.);

* Μήπως έχει αλληλεπίδραση με άλλα φάρμακα που παίρνω (να αναφέρετε τα άλλα φάρμακα);

* Πρέπει να κάνω εξετάσεις για τον έλεγχο του αποτελέσματός του, αλλά και τυχόν ανεπιθύμητων επιδράσεών του (π.χ. εξετάσεις ήπατος στις στατίνες ή ηλεκτρολυτών στα διουρητικά);

* Πρέπει να τροποποιώ τη δοσολογία ανάλογα με την εποχή (όπως π.χ. τα αντιυπερτασικά φάρμακα);

* Επιτρέπεται η μεγάλη έκθεση στον ήλιο ή μήπως το φάρμακο προκαλεί φωτοευαισθησία;

[ΠΡΙΝ ΑΠΟ ΜΙΑ ΕΞΕΤΑΣΗ]

Συνιστάται να ρωτήσετε:

* Γιατί θα κάνω αυτήν την εξέταση;

* Πώς γίνεται η εξέταση (διαδικασία, διάρκεια, τυχόν ενόχληση κ.ά.);

* Έχει κάποιο κίνδυνο;

* Υπάρχει εναλλακτική λύση (εάν π.χ. δεν μπορείτε να κάνετε τεστ κοπώσεως, μπορείτε να κάνετε το στρες έκο);

* Πώς πρέπει να προετοιμαστώ για την εξέταση (π.χ. εάν πρέπει να είστε νηστικός, εάν πρέπει να έχετε πιει πολύ νερό όπως σε ορισμένα υπερηχογραφήματα κ.ά.);

* Ποια ημέρα και ώρα πρέπει να κάνω την εξέταση (π.χ. ορισμένες ορμονικές μετρήσεις πρέπει να γίνονται συγκεκριμένες ημέρες του κύκλου ή άλλες μόνο νωρίς το πρωί).

[ΠΡΙΝ ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΓΧΕΙΡΗΣΗ]

Τα κρίσιμα ερωτήματα προς τον γιατρό πριν από μια εγχείρηση είναι:

* Η εγχείρηση είναι μονόδρομος ή έχω εναλλακτική λύση;

* Μπορώ να καθυστερήσω την επέμβαση; Εάν ναι, τι επιπτώσεις θα έχει αυτό στην υγεία μου;

* Θα διορθωθεί ή θα αντικατασταθεί το πάσχον σημείο (π.χ. σε μια εγχείρηση για βαλβιδοπάθεια, θα γίνει πλαστική της υπάρχουσας βαλβίδας ή θα τοποθετηθεί τεχνητή) και ποια είναι η πρόγνωση σε κάθε περίπτωση;

* Τι φυσικά ή τεχνητά υλικά θα χρησιμοποιηθούν (π.χ. σε μια αρθροπλαστική, σε μια επέμβαση για ωτοσκλήρυνση ή σε ένα μπάι-πας) και τι αποδίδει καλύτερα;

* Η επέμβαση μπορεί να γίνει με τις νέες ελάχιστα επεμβατικές μεθόδους (π.χ. λαπαροσκοπικά για γυναικολογικές εγχειρήσεις, επεμβάσεις γενικής χειρουργικής ή ορθοπεδικές, καθετηριασμό για αντικατάσταση βαλβίδας της καρδιάς κ.ά.);

* Εάν αφαιρεθεί κάτι (π.χ. μέρος του στομάχου), τι θα είναι ακριβώς;

* Ποιες είναι οι πιθανές επιπλοκές (κατά την εγχείρηση, αμέσως μετά ή αργότερα) και πόσο συχνές είναι;

* Τι εμπειρία υπάρχει γενικώς στις συγκεκριμένες εγχειρήσεις;

* Πόσες τέτοιες εγχειρήσεις έχετε κάνει;

* Ποια είναι τα ποσοστά επιτυχίας της επέμβασης;

* Ποιοι κίνδυνοι υπάρχουν από την αναισθησία για την ηλικία μου και την κατάστασή μου;

* Πόσες μέρες πρέπει να σταματήσω πριν από την εγχείρηση την ασπιρίνη ή άλλα φάρμακα (όπως αντιπηκτικά);

* Πόσες μέρες θα μείνω στο νοσοκομείο;

* Πότε θα επιστρέψω κανονικά στη δουλειά μου;

* Πώς θα είναι η ζωή μου μετά;

[ΣΤΟΝ ΠΑΙΔΙΑΤΡΟ]

1. Να έχετε πάντα μαζί σας το βιβλιάριο υγείας του παιδιού και να ζητάτε από τον παιδίατρο να το ενημερώνει.

2. Να έχετε μαζί όλες τις σχετικές εξετάσεις που έχει κάνει από τη βρεφική ηλικία έως σήμερα.

3. Να σκέφθεσθε από πριν, για να πληροφορήσετε τον γιατρό για κάθε παλαιό συμβάν που μπορεί να έχει σχέση με το σημερινό πρόβλημα.

4. Να αναφέρετε κάθε σύμπτωμα, ανεξάρτητα από την κρίση σας γι΄ αυτό. Μην υποτιμάτε ή μην υπερεκτιμάτε τα ενοχλήματα του παιδιού (συνηθισμένο λάθος των Ελλήνων γονιών).

5. Να έχετε σημειώσει σε ένα χαρτί πριν από την επίσκεψη (ή όταν τηλεφωνάτε στον γιατρό) τη συχνότητα, την ένταση και τη διάρκεια των συμπτωμάτων (π.χ. πόση ώρα διήρκεσε ο πυρετός και πόσο υψηλός ήταν).

6. Να αφήνετε τα παιδιά να μιλάνε μόνα τους για τα συμπτώματά τους (ξέρουν καλύτερα!) και εσείς να συμπληρώνετε όταν χρειάζεται.

7. Να ζητάτε έγγραφες οδηγίες για τη διατροφή, τις εξετάσεις ή τη θεραπεία του παιδιού.

8. Μην τρομοκρατείτε ποτέ το παιδί για την επίσκεψη στον παιδίατρο (π.χ. «όταν θα πάμε στον γιατρό, θα δεις!»).