Κατατέθηκαν στο υπ. Απασχόλησης οι προτάσεις για τη διαδοχική ασφάλιση

Ρεπορτάζ : Ηλίας Γεωργάκης

Έξι αλλαγές στο καθεστώς της διαδοχικής ασφάλισης(ασφάλιση πάνω από ένα ταμείο) προτείνει η επιτροπή που συγκροτήθηκε και παρέδωσε σήμερα (εξυπηρετωντας προεκλογικές σκοπιμότητες) το πόρισμα της στην ηγεσία του υπουργείου Απασχόλησης. Ωστόσο θεωρείται αμφίβολο αν οι σχετικές προτάσεις υιοθετηθούν αφού θα οδηγήσουν σε αυξηση συντάξεων εως και 30% με τεράστιο οικονομικό κόστος στα ασφαλιστικά ταμεία. Άλλωστε η σημερινή κυβέρνηση είχε ανακοινώσει και σειρά άλλων πρωτοβουλιών για το ασφαλιστικά (αλλαγες στα Βαρέα-Ανθυγιεινα επαγγέλματα, διεύρυνση των κλιμακίων του ΕΚΑΣ, καθιέρωση Εθνικης σύνταξης κα) χωρις να εφαρμοστούν ποτέ. Το σίγουρο ειναι οτι αν υπάρξουν νομοθετικές πρωτοβουλίες αυτές θα αφορούν τους νέους συνταξιούχους και η ισχύς τους θα ξεκινήσει το 2010 και μετά.

Στο πόρισμα προτείνεται έκδοση της σύνταξης από το ταμείο όπου ο εργαζόμενος έχει τα περισσότερα χρόνια ασφάλισης. Εξαιρούνται ωστόσο οι συντάξεις αναπηρίας και θανάτου, οι οποίες προτείνεται να εκδίδονται από το τελευταίο ταμείο. Ο υπολογισμός της σύνταξης θα γίνεται ως ο ασφαλισμένος να έχει όλα τα χρόνια στον ίδιο φορέα. Η Επιτροπή προτείνει, επίσης, στο πόρισμα της να παίρνουν οι ασφαλισμένοι ανά πάσα στιγμή προ-συνταξιοδοτικές βεβαιώσεις, με στόχο την ταχύτερη έκδοση των συντάξεων.

«Το πόρισμα θα μελετηθεί» τόνισε η υπουργός Απασχόλησης, που έκρινε όμως ως θετικές τις βασικές προτάσεις του. Αυτό που απομένει τώρα είναι να γίνει αναλογιστή μελέτη για το κόστος των προτάσεων”.

Οι προτάσεις της επιτροπής

Οι 6 προτάσεις της επιτροπής ειναι οι εξής:
1. Να γίνει αλλαγή του φορέα για την απονομή της σύνταξης ώστε ο απονέμων για την περίπτωση γήρατος φορέας να είναι αυτός στην ασφάλιση του οποίου πραγματοποιήθηκαν οι περισσότερες ημέρες εργασίας.

2. Ανάλογη εφαρμογή των διατάξεων που αφορούν την κύρια σύνταξη να γίνει και για την επικουρική και, παράλληλα, να θεσπιστεί νέα διάταξη που θα επιτάσσει την εφαρμογή των διατάξεων της διαδοχικής ασφάλισης σε φορείς που χορηγούν επικουρική σύνταξη, ανεξάρτητα από τη νομική μορφή με την οποία λειτουργούν.

3. Για τις περιπτώσεις αναπηρίας ή θανάτου να παραμείνει το ισχύον καθεστώς της αρμοδιότητας του τελευταίου οργανισμού με την πραγματοποίηση, όμως, 1.000 ημερών εργασίας στην ασφάλισή του εκ των οποίων 300 ημερών πριν από την υποβολή της αίτησης ή τη διακοπή της ασφάλισης, αντί των 1.500 και 500 που ισχύουν σήμερα για το στάδιο της πρώτης κρίσης.

4. Να εφαρμοστεί σε όλες τις περιπτώσεις υπολογισμού της σύνταξης με
διαδοχική ασφάλιση το άρθρο 10 του ν. 1405/1983 που ορίζει ότι ο Οργανισμός που απονέμει τη σύνταξη θεωρεί ότι ο χρόνος ασφάλισης σε αυτόν και στους άλλους οργανισμούς διανύθηκε στην ασφάλισή του, υπολογίζει το ποσό της σύνταξης σύμφωνα με τις διατάξεις της νομοθεσίας του και το καταβάλλει ολόκληρο στον δικαιούχο μαζί με τις προσαυξήσεις (για οικογενειακά βάρη, απόλυτη αναπηρία κ.ά.).

5. Να διατηρηθεί ο τρόπος επιμερισμού της δαπάνης συνταξιοδότησης από τους συμμετέχοντες οργανισμούς και να επεκταθεί η εφαρμογή του και στις περιπτώσεις μη οριστικών συντάξεων αναπηρίας (που δεν ισχύει σήμερα).

6. Να επιταχυνθεί η διαδικασία και ο χρόνος απονομής των συντάξεων στους διαδοχικά ασφαλισμένους. «Η μεγάλη καθυστέρηση υποδηλώνει δυσλειτουργία, κακή οργάνωση και επιβάλει τη βελτιωτική παρέμβαση στη διαδικασία τόσο αναφορικά με το πλαίσιο των διατάξεων όσο και με τη δομή των ακολουθούμενων διαδικασιών», τονίζεται.

Εργαζόμενοι οι μεγάλοι χαμένοι 

Θα πρέπει να τονιστει οτι σήμερα οι μεγάλοι χαμένοι του ασφαλιστικού
συστήματος είναι οι εργαζόμενοι, που καλύπτονται από τουλάχιστον δύο
ταμεία. Οι συγκεκριμένοι ασφαλισμένοι όχι μόνο «συμβιβάζονται» με εξαιρετικά χαμηλές συντάξεις, αλλά χρειάζεται να περιμένουν έως και δύο χρόνια για την έκδοση της πολυπόθητης απόφασης. Ενδεικτικό του παραλογισμού του συστήματος είναι πως οι συγκεκριμένοι ασφαλισμένοι παίρνουν έως και 30% χαμηλότερη σύνταξη από όσους έχουν όλα τα χρόνια σε έναν φορέα. Για παράδειγμα ασφαλισμένος του ΤΕΒΕ για 15 χρόνια που είχε προηγουμένως ασφαλιστεί για 10 χρόνια στο ΙΚΑ και 10 στο ΤΣΑ θα πάρει σύνταξη 750 ευρώ. Αν είχε όλα τα χρόνια στο ΤΕΒΕ θα πάρει 1.150 ευρώ.

«Ο προτεινόμενος τρόπος υπολογισμού της σύνταξης σε συνδυασμό με την αλλαγή του αρμόδιου φορέα θα οδηγήσει σε αρκετές περιπτώσεις σε αύξηση των απονεμόμενων συντάξεων», παραδέχεται η Επιτροπή, υπογραμμίζοντας ότι «η σταδιακή επιβάρυνση που θα προκύψει για τους ασφαλιστικούς φορείς θα αφορά τόσο τις περιπτώσεις που είναι απονέμοντες όσο και τις περιπτώσεις που είναι συμμετέχοντες στη συνταξιοδότηση». «Το ύψος της επιβάρυνσης δεν είναι δυνατόν να υπολογιστεί από την Επιτροπή αφού γι’ αυτό οπωσδήποτε απαιτείται
αναλογιστική μελέτη», καταλήγει, διαπιστώνοντας όμως ότι «η αύξηση θα είναι σταδιακή και θα αφορά τις περιπτώσεις υποβολής αίτησης συνταξιοδότησης μετά τη θεσμοθέτηση της προτεινόμενης μεταβολής».

Η Επιτροπή, ζυγίζοντας τα υπέρ και τα κατά, τάσσεται υπέρ της αποκατάστασης της αδικίας του σημερινού συστήματος αναφέροντας, μεταξύ των άλλων, ότι:«Το οποιοδήποτε ποσοστό αύξησης θα αφορά μόνο τις νέες συντάξεις και όχι τις ήδη χορηγούμενες που σημαίνει ότι το συνολικό κόστος τουλάχιστον για τα πρώτα έτη θα είναι περιορισμένο».