Τέλος εποχής μετά τον θάνατο του «Τίγρη»

Ήθελε μια πατρίδα για τους ομοεθνείς του, αλλά τη διεκδίκησε με τον πλέον αδίστακτο τρόπο στέλνοντας στον θάνατο εχθρούς και φίλους, ακόμα και δεκάχρονα παιδιά. Ήθελε να πεθάνει όπως έζησε, αντάρτης, αλλά δεν πρόλαβε να καταπιεί την κάψουλα με το κυανίδιο που είχε κρεμασμένη στον λαιμό, έπεσε νεκρός από κυβερνητικές σφαίρες.

Βελουπιλάι Πραχμπακαράν. Γνωστός στους φίλους ως «Θάμπι» («Μικρός Αδελφός» στη γλώσσα των Ταμίλ), ο αρχιτέκτονας του μακροβιότερου εμφυλίου της Ασίας, ο ιδρυτής και ηγέτης των Απελευθερωτικών Τίγρεων του Ταμίλ Ιλάμ, μιας από τις καλύτερα εξοπλισμένες παραστρατιωτικές δυνάμεις στον κόσμο. Η φωτογραφία της σορού του έκανε χθες τον γύρο του κόσμου. Και παρότι κάποιοι από τους εναπομείναντες συντρόφους του εξακολουθούν να αμφισβητούν ότι πέθανε, το πιθανότερο είναι ότι μαζί του τελείωσε και ένας 26χρονος πόλεμος.

Στρατ΄ός 25.000

Ο Πραχμπακαράν γεννήθηκε το 1954 σε ένα ψαροχώρι της χερσονήσου Τζάφνα, στη Βόρεια Σρι Λάνκα, περιοχή όπου πλειονότητα είναι η εθνότητα των Ταμίλ. Γιος κυβερνητικού υπαλλήλου, εγκατέλειψε στα 16 του το σχολείο προκειμένου να αγωνιστεί εναντίον της σιναλέζικης κυβέρνησης, υπέρ της ανεξαρτησίας των ομοεθνών του, για μια «Ιλάμ» (πατρίδα). Η ζωή του ως φυγάδα άρχισε το 1975, με τη δολοφονία του φιλοκυβερνητικού δημάρχου της Τζάφνας. Την ευθύνη ανέλαβε μια νεοσύστατη οργάνωση, οι Ταμίλ Νέοι Τίγρεις- λέγεται πως ο Πραχμπακαράν ήταν «φαν» των ταινιών δράσης και έδωσε στην ομάδα του το αρκτικόλεξο ΤΝΤ. Έναν χρόνο αργότερα, οι ΤΝΤ μετονομάστηκαν σε Απελευθερωτικούς Τίγρεις του Ταμίλ Ιλάμ και σύντομα, αυτό που ξεκίνησε ως συμμορία που έκλεβε τράπεζες για να χρηματοδοτήσει τα σχέδιά της, μετατράπηκε σε στρατό 25.000 ανθρώπων με θεμελιώδη, έστω, ναυτική και αεροπορική δύναμη.

Οι Τίγρεις τελειοποίησαν δύο από τις βαρβαρότερες τακτικές του σύγχρονου ανταρτοπόλεμου: τη στρατολόγηση παιδιών και τις επιθέσεις αυτοκτονίας. Σύμφωνα με έκθεση του ΟΗΕ από το 1996, παιδιά ακόμα και 10 ετών χρησιμοποιούνταν για να δολοφονηθούν γυναικόπαιδα σε απομακρυσμένα χωριά. Σύμφωνα με έκθεση του Παρατηρητηρίου για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα από το 2004, 40%-60% των Ταμίλ που σκοτώνονταν σε μάχες τη δεκαετία του 1990 ήταν ανήλικοι. Το 1987 ο Πραχμπακαράν ίδρυσε τους Μαύρους Τίγρεις, ένα τάγμα καμικάζι- ανάμεσά τους και πολλές γυναίκες- που συνέτρωγαν τιμητικά παρέα με τον «Μικρό Αδελφό» προτού σταλούν στον θάνατο. Η αποθέωση αυτής της τακτικής ήρθε το 1991, με τη δολοφονία του πρώην πρωθυπουργού της Ινδίας Ρατζίβ Γκάντι, ο οποίος έγινε στόχος επειδή το 1987 είχε στείλει στη Σρι Λάνκα ειρηνευτικά στρατεύματα, τα οποία κατέληξαν να πολεμούν στο πλευρό των κυβερνητικών στρατιωτών. Στον κολοφώνα της δύναμής του, λίγο πριν από την υπογραφή εκεχειρίας με το Κολόμπο, το 2002, ο Πραχμπακαράν ήταν ο αδιαφιλονίκητος ηγέτης μιας de facto κυβέρνησης που ήλεγχε 15.000 τετραγωνικά χιλιόμετρα γης στα βόρεια και τα ανατολικά της Σρι Λάνκα, έχοντας δικό της φορολογικό, οδικό και δικαστικό σύστημα. Από το 2006, ωστόσο, οι Τίγρεις υφίσταντο απανωτές ήττες. Λίγο προτού ο Πραχμπακαράν πέσει νεκρός στο Μουλιβαϊκάλ, στις βορειοανατολικές ακτές, ο πυρήνας των Ταμίλ είχε συρρικνωθεί σε 250 ανθρώπους.

Και τώρα; Ο πρόεδρος της Σρι Λάνκα απηύθυνε χθες έκκληση για εθνική ενότητα, επανεγκατάσταση των εκτοπισμένων στο εσωτερικό, μια λύση «υπόδειγμα» για τον υπόλοιπο κόσμο. Οι αναλυτές όμως δεν είναι και τόσο αισιόδοξοι.

Ωμότητες, επισημαίνουν, δεν διαπράχθηκαν όλα αυτά τα χρόνια μόνο από τους Τίγρεις Ταμίλ, και τα κυβερνητικά στρατεύματα είχαν το μερίδιό τους· επιπλέον, μετριοπαθείς ηγέτες μεταξύ της εθνότητας των Ταμίλ ουσιαστικά δεν υφίστανται, ο Πραχμπακαράν τους θεωρούσε εχθρούς και τους αφάνισε. Το μέλλον, συνοψίζουν, διαγράφεται αβέβαιο.


Με μια ματιά

● ΤΟ 70% των Σριλανκέζων είναι Σιναλέζοι (βουδιστές), το 18% Ταμίλ (κυρίως Ινδουιστές) και ένα 7% μουσουλμάνοι.

● ΜΕΤΑ την ανεξαρτητοποίηση της Σρι Λάνκα, το 1948, τα ηνία πήρε η σιναλέζικη πλειοψηφία, εκτοπίζοντας τους Ταμίλ από την ευνοϊκή θέση που κατείχαν επί βρετανικής αποικιοκρατίας (1796-1948).

● ΚΑΤΑΓΓΕΛΛΟΝΤΑΣ μια πολιτική περιθωριοποίησης και συστηματικών διακρίσεων, οι Ταμίλ άρχισαν να διεκδικούν από τα μέσα της δεκαετίας του 1970 ξεχωριστό κράτος στα βόρεια και τα ανατολικά του νησιωτικού κράτους.

● Ο ΕΜΦΥΛΙΟΣ μεταξύ Τίγρεων Ταμίλ και κυβερνητικών στρατευμάτων ξεκίνησε το 1983: έμελλε να προκαλέσει, στα επόμενα 26 χρόνια, τον θάνατο τουλάχιστον 70.000

ανθρώπων και τον εκτοπισμό περισσότερων από 265.000

Ταμίλ.