Ραντεβού τον Σεπτέμβριο για μέτρα

Προθεσμία ώς τον Σεπτέμβριο δίνει η Ευρωπαϊκή Ένωση στην κυβέρνηση για να πάρει τα μέτρα εκείνα που θα μειώσουν το έλλειμμα του προϋπολογισμού κατά τουλάχιστον 2,6 δισ. ευρώ μέχρι το τέλος του 2010, ξεκινώντας με πρόσθετους φόρους τουλάχιστον 800 εκατ.
ευρώ από φέτος.

Η πίεση από τις Βρυξέλλες σύμφωνα με πληροφορίες χαλαρώνει ελαφρώς λόγω της ραγδαίας επιδείνωσης της ευρωπαϊκής οικονομίας, που βυθίζεται όλο και πιο βαθιά στην ύφεση. Έτσι, η κυβέρνηση αποκτά μια σχετική χρονική άνεση, την οποία μπορεί αν θέλει να εκμεταλλευθεί πολιτικά, αναβάλλοντας τη λήψη επώδυνων μέτρων για αργότερα, ενδεχομένως ύστερα από εθνικές εκλογές τον Σεπτέμβριο, αν το αποτέλεσμα των ευρωεκλογών της δώσει ελπίδες. Ωστόσο, υψηλόβαθμη πηγή του οικονομικού επιτελείου υποστηρίζει ότι η κυβέρνηση δεν θα περιμένει μέχρι την τελευταία στιγμή, αν χρειαστεί να πάρει διορθωτικά μέτρα, και ότι αυτό πρέπει να γίνει προς το καλοκαίρι. Έτσι, το πιθανότερο σενάριο είναι ότι θα κινηθεί με μέτρα μικρού ή χωρίς πολιτικό κόστος όπως η νομιμοποίηση των ημιυπαίθριων χώρων ώς τον Ιούνιο και στη συνέχεια, μετά τις ευρωεκλογές, θα ανακοινώσει το πρώτο φορολογικό πακέτο. Και πάλι όμως μπορεί να αναβάλει μέχρι το φθινόπωρο τα ακόμη πιο επώδυνα μέτρα του 2010.

Η εισήγηση. Στις Βρυξέλλες ετοιμάζουν τώρα το κείμενο της εισήγησης της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, που θα δοθεί στη δημοσιότητα στις 24 Μαρτίου. Σύμφωνα με πληροφορίες το κείμενο θα αναφέρει τα εξής:

● Η κυβέρνηση καλείται να μειώσει το έλλειμμα στο 3% του ΑΕΠ ώς το τέλος του 2010. Αυτό σημαίνει μέτρα για τουλάχιστον 1% του ΑΕΠ ή 2,6 δισ. ευρώ στη διετία, αν το έλλειμμα του 2008 κλείσει τελικά στο 4% του ΑΕΠ (από 3,7% που αναφέρει μέχρι τώρα η κυβέρνηση). Όμως, αν η ύφεση επιδεινώσει την κατάσταση των εσόδων, η προσαρμογή θα πρέπει να είναι μεγαλύτερη, έως και 1 δισ. ευρώ επιπλέον, δηλαδή στα 3,6 δισ. ευρώ.

● Για φέτος η κυβέρνηση θα καλείται να εφαρμόσει το πρόγραμμά της, δηλαδή τις περικοπές δαπανών κατά 500 εκατ. ευρώ, αλλά και να πετύχει τον στόχο για τα έσοδα. Για τον τελευταίο θα απαιτηθούν τουλάχιστον 800 εκατ. ευρώ πρόσθετους φόρους (0,3% του ΑΕΠ).

● Για το 2010, πρόσθετα μέτρα τουλάχιστον 1,3 δισ. ευρώ πρέπει να ανακοινωθούν επίσης εντός του εξαμήνου.

Μετά τις ευρωεκλογές το πρώτο φορολογικό πακέτο

Ενόχληση στις Βρυξέλλες για τα ψεύτικα στοιχεία της Ελλάδας

Η προθεσμία μετράει από τη στιγμή της απόφασης του Συμβουλίου Υπουργών Οικονομίας, το οποίο θα απευθύνει τις συστάσεις στην Ελλάδα (και στην Ισπανία, την Ιρλανδία και τη Γαλλία) για τον περιορισμό των ελλειμμάτων τους. Η απόφαση αναμένεται στις 3-4 Απριλίου, με βάση τη σχετική εισήγηση της Κομισιόν στις 24 Μαρτίου. Επομένως, η κυβέρνηση πρέπει έως τις 4 Οκτωβρίου να ενημερώσει την Ευρωπαϊκή Ένωση για το τι έκανε και τι σκοπεύει να κάνει.

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή δεν θα προβεί σε λεπτομερείς υποδείξεις για μέτρα σε κανένα από τα κράτη που θα υπαχθούν σε καθεστώς επιτήρησης. Κι αυτό γιατί οι εαρινές προβλέψεις της, που θα δοθούν στη δημοσιότητα στις 4 Μαΐου, θα είναι δυσμενέστερες ακόμη και από αυτές του Ιανουαρίου και πιθανώς για την Ελλάδα να προβλέπουν μηδενική ανάπτυξη ή και ύφεση. Αν όμως η ύφεση εξασφαλίζει στην Ελλάδα μια επιεικέστερη αντιμετώπιση και λιγότερη πίεση για τη λήψη μέτρων, τη θέση της υπονομεύει η αναξιοπιστία των στοιχείων της. Σύμφωνα με πληροφορίες, οι Βρυξέλλες έχουν ήδη καταλήξει στο συμπέρασμα ότι το έλλειμμα του 2008 θα είναι μεγαλύτερο από το 3,7% που αναφέρει η κυβέρνηση. Άλλωστε, θεωρούν ότι η Αθήνα τους έδωσε ψεύτικα στοιχεία και το 2007, αφού αποδείχθηκε εκ των υστέρων ότι το έλλειμμα ήταν και τότε πάνω από το 3% του ΑΕΠ. Αυτή η αναξιοπιστία έχει σύμφωνα με πληροφορίες ενοχλήσει ιδιαιτέρως και την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα.


Ξεχάστε την «προκαταβολική βοήθεια» για τον δανεισμό
ΡΕΠΟΡΤΑΖ: ΕΙΡΗΝΗ Δ. ΚΑΡΑΝΑΣΟΠΟΥΛΟΥ

«Προκαταβολική» βοήθεια δεν πρόκειται να δοθεί σε καμία χώρα που δυσκολεύεται να δανειστεί από τις αγορές ή πληρώνει υψηλά επιτόκια- είτε ανήκει στην ευρωζώνη είτε όχι. Όποιος αδυνατεί να εξυπηρετήσει το χρέος του, ας έρθει να ζητήσει συνδρομή και εμείς θα το φροντίσουμε, μαζί με το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο, όπως κάναμε στη Λετονία κι όπως κάνουμε τώρα στη Ρουμανία».

Το μήνυμα αυτό εκπέμπουν οι κοινοτικοί αξιωματούχοι προς την Ελλάδα και την Ιρλανδία, κυρίως, τις χώρες που αντιμετωπίζουν πρόβλημα δανεισμού από τις αγορές, αμφισβητείται δηλαδή και η πιστοληπτική ικανότητά τους. Οι ίδιες κοινοτικές πηγές διευκρινίζουν πως η ιδέα των ευρωομολόγων οποιασδήποτε μορφής «έχει πεθάνει», όπως έχει αποκλειστεί και η δημιουργίας ειδικού Ταμείου. Όσον αφορά τις καθησυχαστικές δηλώσεις των κ.κ. Αλμούνια και Μπαρόζο ότι «υπάρχει σχέδιο» και δεν θα επιτραπεί σε χώρα της ευρωζώνης να περιέλθει σε αδυναμία, λένε ότι αυτές είχαν στόχο τις αγορές – κάτι που έφερε αποτέλεσμα, αφού το επιτόκιο (spread) των ελληνικών ομολόγων έπεσε από άνω του 3% στο 2,5%, υψηλότατο πάντα, αλλά σίγουρα χαμηλότερο από το όριο συναγερμού.

Στις Βρυξέλλες δεν επικαλούνται πλέον τις Συνθήκες που δεν επιτρέπουν την παρέμβαση της Ένωσης ή άλλης χώρας για τη διάσωση μέλους που κινδυνεύει. Ομολογούν κυνικά πως απλούστατα αυτή είναι η απόφαση των ισχυρών- δηλαδή της Γερμανίας. «Εδώ η κ. Μέρκελ αρνείται να εξαγοράσει την Όπελ, όπου εργάζονται χιλιάδες Γερμανοί. Θα σώσει την Ελλάδα με χρήματα των Γερμανών φορολογουμένων;» λένε χαρακτηριστικά. Με τις δυσοίωνες προβλέψεις κατά νου μάλιστα οι υπουργοί Οικονομικών της Ένωσης στο τελευταίο ΕCΟFΙΝ ήταν κάτι παραπάνω από πρόθυμοι να εγκρίνουν την αύξηση των κονδυλίων για το ΔΝΤ στα 500 δισ. ευρώ (σ.σ.: σκεπτόμενοι ότι και στην αυλή τους θα διοχετευθούν κάποια από αυτά τα κονδύλια, με τους αντίστοιχους φυσικά σκληρούς όρους).

Για τρεις λόγους. Η προοπτική να βρεθεί η Ελλάδα σε κατάσταση αδυναμίας επιτείνεται, σύμφωνα με τους κοινοτικούς, από τρεις παράγοντες. Ο πρώτος είναι η απροθυμία της κυβέρνησης να βάλει τάξη στα δημοσιονομικά της, ακόμη και στο παρά πέντε των συστάσεων της Ευρωπαϊκής Επιτροπής – οι πληροφορίες συγκλίνουν ότι θα ληφθούν μέτρα εισπρακτικού αλλά πρόσκαιρου χαρακτήρα, χωρίς να αντιμετωπιστούν τα δομικά προβλήματα της ελληνικής οικονομίας. Ο δεύτερος είναι ότι η Ελλάδα έχει ήδη υψηλό δημόσιο χρέος- η Κομισιόν μάλιστα προβλέπει ότι το 2010 θα φτάσει το 100% του ΑΕΠ και ο οίκος Μoody΄s εκτιμά ότι φέτος θα χρειαστεί τουλάχιστον 35 δισ. επιπλέον δανεισμό, χωρίς να συνυπολογίζεται η αναχρηματοδότηση. Η Ελλάδα, τέλος, σε αντίθεση με τις άλλες χώρες τις ευρωζώνης, έχει πολύ χαμηλά αποθεματικά- γύρω στα 277 δισ. ή 9% του ΑΕΠ, έναντι περίπου 15% των υπολοίπων. Αυτό σημαίνει ότι οι εγχώριες τράπεζες δεν θα μπορούν εσαεί να αγοράζουν ομόλογα του Ελληνικού Δημοσίου- ακόμη και με υψηλά επιτόκια- παρά τις «διευκολύνσεις» που τους παρέχει κάτω από το τραπέζι η κυβέρνηση, κυρίως εάν λάβει κανείς υπόψη τα προβλήματα που αντιμετωπίζουν κάποιες από αυτές.