Άνεμος επενδύσεων στην ενέργεια

Ενώ η διεθνής κρίση πλήττει ήδη μια σειρά κλάδων της οικονομίας, όπως η οικοδομή, η βιομηχανία και το λιανεμπόριο, ο μοναδικός ίσως τομέας όπου οι επενδύσεις όχι μόνο συνεχίζονται αλλά και προγραμματίζονται και άλλες είναι αυτός της ενέργειας.

Το επιβεβαιώνουν τα στοιχεία της Τραπέζης της Ελλάδος που δείχνουν ότι οι υπό χρηματοδότηση επενδύσεις στον ηλεκτρισμό, από 2,7 δισ. ευρώ που ήταν τον Δεκέμβριο του 2007, έφτασαν τον Νοέμβριο του 2008 σε 3,3 δισ. ευρώ. Εν μέσω της κρίσης δηλαδή αυξήθηκαν κατά 22%.

Αν και απέναντι στο «τσουνάμι» της πιστωτικής κρίσης καμία επένδυση δεν είναι «αδιάβροχη», τα έργα σε μονάδες φυσικού αερίου, σε αιολικά και φωτοβολταϊκά πάρκα όχι μόνο εκτελούνται κανονικά αλλά και επιταχύνονται. Εκτιμήσεις παραγόντων του τομέα της ηλεκτροπαραγωγής μιλούν για επενδύσεις άνω του 1 δισ. ευρώ μέσα στο 2009, με ακόμη μεγαλύτερες προοπτικές για το 2010. Και υπολογίζουν ότι μέσα στην προσεχή διετία μόνο ο τομέας των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας (ΑΠΕ) στην Ελλάδα θα φτάσει να απασχολεί 8.000- 10.000 άτομα από περίπου 4.500- 5.000 σήμερα. Το γιατί ο κλάδος αυτός στην Ελλάδα δεν επηρεάζεται από την κρίση στον ίδιο βαθμό με τους άλλους σχετίζεται κατ΄ αρχήν με τη συνεχώς αυξανόμενη ζήτηση για ηλεκτρική ενέργεια. Δηλαδή την ανάγκη να προστεθούν σύντομα νέα μεγαβάτ στον πεπαλαιωμένο στόλο της ΔΕΗ. Κατά δεύτερον, ειδικά στον τομέα των ΑΠΕ, οι επενδύσεις θεωρούνται χαμηλού ρίσκου και επομένως η στρόφιγγα της χρηματοδότησης από τις τράπεζες δεν έχει κλείσει όπως σε άλλους τομείς. Και αυτό διότι για τα πράσινα έργα (αιολικά και φωτοβολταϊκά πάρκα) ο νόμος εγγυάται ότι ο ΔΕΣΜΗΕ είναι υποχρεωμένος να αγοράζει σε συγκεκριμένη τιμή, και μάλιστα υψηλή, την παραγόμενη ενέργεια για μία 20ετία. Επομένως οι επισφάλειες είναι μικρές και οι τράπεζες αισθάνονται καλυμμένες από τη σχετική νομοθεσία, αφού η αποπληρωμή των δανείων τους γίνεται από την πώληση της παραγόμενης ενέργειας στο ηλεκτρικό δίκτυο. Επιπλέον ανάχωμα απέναντι στη κρίση στην περίπτωση της Ελλάδας αποτελεί ο αναπτυξιακός νόμος καθώς συνεισφέρει κατά 40% στο κόστος της επένδυσης, μειώνοντας αντίστοιχα τον δανεισμό. Όταν σε άλλες χώρες ο μακροχρόνιος δανεισμός για μια επένδυση ΑΠΕ ανέρχεται συνήθως στο 70%- 95% του συνολικού κόστους, στην Ελλάδα δεν ξεπερνάει το 35%.

Στις 3 πιο δυνατές αναδυόμενες αγορές
Το μεγαλύτερο φωτοβολταϊκό που βρίσκεται σε φάση ολοκλήρωσης και αναμένεται να συνδεθεί με το δίκτυο της ΔΕΗ μέσα στους πρώτους μήνες του 2009 είναι συμφερόντων του επιχειρηματία Θεοχαράκη, έχει ισχύ 2 ΜW και καλύπτει έκταση 40 στρεμμάτων. Το πάρκο της Τekom Solar στις εγκαταστάσεις του πρώην εργοστασίου της Τeokar στη ΒΙΠΕ Βόλου, δεν είναι το μοναδικό από τα μεγάλα έργα που θα τελειώσουν φέτος. Εντός του έτους πιθανόν να έχουν ολοκληρωθεί τα φωτοβολταϊκα

Οι υπό χρηματοδότηση επενδύσεις στον ηλεκτρισμό έφτασαν τον Νοέμβριο του 2008 σε 3,3 δισ. ευρώ, από 2,7 δισ. ευρώ που ήταν τον Δεκέμβριο του 2007

ισχύος 10 ΜW της κλωστοϋφαντουργίας Επίλεκτος στη Θεσσαλία, και 2 ΜW της Ελληνικής Τεχνοδομικής στην Αργολίδα. Εκκρεμεί επίσης μεγάλο έργο 5 ΜW της αυστριακής Εnerga Ηellas στη λίμνη Υλίκη, ενώ στις επενδύσεις του νέου έτους θα πρέπει να προστεθεί και η μονάδα παραγωγής φωτοβολταϊκών στοιχείων της Soltech, το δεύτερο εργοστάσιο του ομίλου Παναγάκου στη ΒΙΠΕ Πάτρας. Εφόσον με το νέο πλαίσιο που ανακοίνωσε τον Νοέμβριο η κυβέρνηση οι επιχειρηματίες του χώρου απαλλαγούν από τις περιττές άδειες και τη γραφειοκρατία, τότε φέτος η αγορά φωτοβολταϊκών αναμένεται να πενταπλασιαστεί. Και από τα 10 ΜW που έκλεισε το 2008, ίσως φτάσει στα 50 ΜW, όπως προβλέπει ο σύμβουλος του συνδέσμου των εταιρειών του κλάδου Στέλιος Ψωμάς. Γεγονός που μεταφράζεται σε επενδύσεις 500 εκαρ. ευρώ, με την απασχόληση στον κλάδο να φτάνει πλέον τα 2.000 άτομα.

Αιολικά: αισιοδοξία αλλά συγκρατημένη
Τρία από τα μεγαλύτερα έργα στον χώρο είναι της Ελληνικής Τεχνοδομικής ισχύος 27-28 ΜW στην Αγία Δυνατή Κεφαλονιάς που ολοκληρώθηκε πρόσφατα, 19 ΜW του ομίλου Κοπελούζου στην Αχαΐα που βρίσκεται σε εξέλιξη, καθώς επίσης πάρκο 30 ΜW της ΕDF επίσης στην Κεφαλονιά που αναμένεται να επεκταθεί και να φτάσει στα 40 ΜW. Το έργο που θα είναι το μεγαλύτερο όταν θα ολοκληρωθεί είναι η επέκταση του πάρκου στο Παναχαϊκό, που από 35 ΜW σήμερα αναμένεται να φτάσει στα 50 ΜW. Για την αγορά των αιολικών το πρόβλημα δεν είναι η τρέχουσα πιστωτική κρίση, αλλά η γραφειοκρατία. Το νέο Χωροταξικό για τις ΑΠΕ εμπεριέχει ακόμη πολλές ασάφειες, γι΄ αυτό οι άνθρωποι των αιολικών είναι συγκρατημένα αισιόδοξοι. Αν και προβλέπουν αύξηση των επενδύσεων για φέτος, αυτή δεν θα ξεφύγει υπερβολικά από τα επίπεδα του 2008. Έτσι μιλούν για επενδύσεις γύρω στα 200 εκατ. ευρώ και νέα εγκατεστημένη ισχύ από αιολική ενέργεια κατά 150- 170 ΜW (αντί για 140- 150 ΜW φέτος).


ΦΥΣΙΚΟ ΑΕΡΙΟ «μαξιλάρι» τα ξένα κεφάλαια

Μετά και τη συμφωνία της ΤΕΡΝΑ με τον γαλλικό ενεργειακό όμιλο GDF SUΕΖ (στην οποία περνά το 50% όλων των μονάδων φυσικού αερίου της πρώτης, όλοι πλέον οι ανταγωνιστές της ΔΕΗ διαθέτουν έναν ισχυρό σύμμαχο. Που σημαίνει ότι ενώ η ΔΕΗ αναζητά ακόμη τα κεφάλαια που θα της επιτρέψουν να υλοποιήσει το φιλόδοξο επενδυτικό της πρόγραμμα, εκείνοι έχοντας εξασφαλίσει μέσω των συνεργασιών τους ένα γερό οικονομικό «μαξιλάρι», επιταχύνουν τις επενδύσεις τους. Έτσι, στα τέλη του 2009 αναμένεται να είναι έτοιμη η μονάδα της ΤΕΡΝΑ-GDF SUΕΖ στον Άγιο Νεκτάριο Βοιωτίας, όπως επίσης και το αντίστοιχο έργο της Εndesa Ηellas (Εndesa- όμιλος Μυτιληναίου) στον Άγιο Νικόλαιο Βοιωτίας.

Όσο για το τρίτο μεικτό σχήμα, εκείνο των ΕΛΠΕ και της ιταλικής Εdison, η μονάδα του αναμένεται να είναι έτοιμη στο πρώτο εξάμηνο του 2010.