Οι τρομοκράτες έγιναν… οικολόγοι

Κάθε μέρα που περνάει, η ΕΤΑ γίνεται όλο και πιο αδύναμη. Τους τελευταίους 12 μήνες έχουν συλληφθεί 80 στελέχη της. Μόλις πρόσφατα, συνελήφθη στη Γαλλία, πριν καν κλείσει έναν μήνα στο πόστο, ο νέος στρατιωτικός διοικητής της. Το λαϊκό της έρεισμα στη Χώρα των Βάσκων μειώνεται, ο κόσμος έχει αρχίσει να κουράζεται από τις δεκαετίες της βίας. Η βασκική αυτονομιστική οργάνωση χρειάζεται απεγνωσμένα νέα επιχειρήματα, νέο αίμα, νέα προβολή- άνοιξε λοιπόν νέο μέτωπο. Τώρα παίρνει τα όπλα χάριν της οικολογίας.

Στο στόχαστρο της ΕΤΑ η νέα σιδηροδρομική γραμμή υψηλής ταχύτητας που κατασκευάζεται στη Χώρα των Βάσκων, με σκοπό τη σύνδεση των τριών μεγαλύτερων πόλεων, Μπιλμπάο, Σαν Σεμπαστιάν και ΒιτόριαΓκαστεΐζ- «Βασκικό Υ» έχει ονομαστεί, λόγω του σχήματός της. Από τότε που κατατέθηκαν οι πρώτες προτάσεις μέχρι να ξεκινήσουν τα έργα, πέρασαν 15 χρόνια. Ποιος θα χρηματοδοτούσε το σχέδιο; Τελικά, η εθνική κυβέρνηση της Μαδρίτης, η περιφερειακή κυβέρνηση του Μπιλμπάο και η Ε.Ε. αποφάσισαν να το κάνουν από κοινού, είναι άλλωστε η μεγαλύτερη επένδυση που έχει γίνει ποτέ στη Χώρα των Βάσκων. Τα έργα ξεκίνησαν το 2006 και αναμένεται να ολοκληρωθούν το νωρίτερο το 2013· το εγχείρημα είναι άλλωστε δύσκολο, τα Πυρηναία επιβάλουν το 62% της γραμμής να είναι υπόγεια. Τα νέα τρένα θα μεταφέρουν και ανθρώπους και εμπορεύματα, θα μειώσουν στο ένα τρίτο και πλέον τον χρόνο που χρειάζεται κανείς σήμερα για να μετακινηθεί με τρένο ανάμεσα στις τρεις βασκικές πόλεις, θα φέρουν τους Βάσκους πιο κοντά και στο Παρίσι (θα υπάρχει ανταπόκριση από το Σαν Σεμπαστιάν) και στη Μαδρίτη (θα υπάρχει ανταπόκριση από τη Βιτόρια-Γκαστεΐζ). Τον περασμένο Αύγουστο, ωστόσο, η ΕΤΑ διακήρυξε πως όποιος επιχειρηματίας εμπλακεί στο όλο σχέδιο, είναι στόχος. Και πριν από δύο εβδομάδες, δολοφόνησε τον πρώτο.

Ο 71χρονος Ιγκνάσιο Ουρία, ένας από τους εργολάβους του έργου, πυροβολήθηκε θανάσιμα στην πόλη Αζπέιτια από δύο άνδρες της ΕΤΑ καθώς περπατούσε από τα γραφεία της κατασκευαστικής του εταιρείας προς ένα τοπικό εστιατόριο, το Κιρούρι, μέρα μεσημέρι. Ο ανταποκριτής της «Οbserver», ο Τζέισον Μπερκ, πήγε στην Αζπέιτια, επισκέφθηκε το Κιρούρι. Είδε το αγαπημένο τραπέζι του Ουρία άδειο. «Σαράντα χρόνια ερχόταν εδώ», του είπε ο ιδιοκτήτης του. «Η πόλη μας είναι ήσυχη. Ελπίζω να ήταν μεμονωμένο συμβάν». Ωστόσο οι υπεύθυνοι του σχεδίου, δεν είναι εξίσου αισιόδοξοι. Αύξησαν τις περιπολίες της αστυνομίας, προσέλαβαν σωματοφύλακες, έλαβαν αυξημένα μέτρα ασφαλείας, όμως οι 590 εργάτες και τα αφεντικά τους δεν είναι ασφαλείς. «Κάθε μέρα που περνάει, η ΕΤΑ γίνεται πιο αδύναμη, παραμένει όμως ικανή να εξαπολύσει σοβαρές επιθέσεις», δήλωσε ο υπουργός Εσωτερικών της περιφερειακής κυβέρνησης, Χαβιέρ Μπάλτζα. «Δεν θα είναι εύκολο να εγγυηθούμε την ασφάλεια κάθε ατόμου».

Αλλά από πότε η ΕΤΑ ενδιαφέρεται για το περιβάλλον; «Η ΕΤΑ δεν ενδιαφέρεται για την οικολογία. Το κοινωνικό κίνημα που την περιβάλλει είναι πράγματι αριστερό, εναντίον της παγκοσμιοποίησης κ.ο.κ., η ΕΤΑ όμως δεν έχει άλλη ιδεολογία πέραν της ανεξαρτησίας των Βάσκων», λέει η Άννα Γκαρμπάτι, βετεράνος ρεπόρτερ του Μπιλμπάο. Παρ΄ όλα αυτά, η οργάνωση είχε και στο παρελθόν στρατευτεί στο οικολογικό μέτωπο: πέντε ζωές είχε στοιχίσει η εκστρατεία της εναντίον της κατασκευής ενός εργοστασίου παραγωγής πυρηνικής ενέργειας στη Χώρα των Βάσκων, τη δεκαετία του 1980, τέσσερις ζωές η εκστρατεία της εναντίον ενός αυτοκινητόδρομου, τη δεκαετία του 1990. Για τους συμπαθούντες της ΕΤΑ, η νέα σιδηροδρομική γραμμή είναι «το τελευταίο επεισόδιο αιώνων καταστολής του βασκικού λαού», «μια ακόμα επίδειξη της άρνησης της Μαδρίτης να αφήσει τους Βάσκους να αποφασίζουν για το μέλλον τους», ένα πολυδάπανο σχέδιο «που θα πάρει χρήματα από την παιδεία και την υγεία, και θα χρησιμοποιείται μόνον από τις ανώτερες τάξεις, θα ωφελήσει μόνο τους ανθρώπους των πόλεων, θα αποφέρει χρήματα στο ισπανικό κράτος, προκαλώντας ζημιά στο περιβάλλον εδώ, στη Χώρα των Βάσκων». Είναι μερικά μόνο από τα επιχειρήματα που συνέλεξε ο Γκούντγουιν.

Στη Χώρα των Βάσκων, όμως, υπάρχουν πολλές ακόμα ομάδες και οργανώσεις που αντιτίθενται στην κατασκευή της νέας σιδηροδρομικής γραμμής υψηλής ταχύτητας, και δεν είναι καθόλου χαρούμενες με τον ρόλο της ΕΤΑ. «Θα θέλαμε απλώς να εξαφανιστεί από αυτή τη μάχη», λέει ο Μικέλ Αρένα από το Ιzquierda Unida Βilbao, ένα μετριοπαθές κίνημα που συμμετέχει στον περιφερειακό κυβερνητικό συνασπισμό. «Από τη μία πλευρά», συνοψίζει ένας καταστηματάρχης στην Αζπέιτια, «είναι η ΕΤΑ· από την άλλη, η ισπανική κυβέρνηση. Κανείς δεν είναι πρόθυμος να υπερασπιστεί τα ανθρώπινα δικαιώματα. Αυτό είναι το πρόβλημα. Από τη μία μεριά τρως μπουνιά, από την άλλη κλωτσιά».


Η ΕΤΑ σε αριθμούς

● 50 χρόνια ζωής θα συμπληρώσει το 2009 η Εuskadi Τa Αskatasuna, η Βασκική Πατρίδα και Ελευθερία.

● 820 ανθρώπους έχει δολοφονήσει όλα αυτά τα χρόνια. Ο αριθμός των μελών της σήμερα, εκτιμάται πως δεν ξεπερνά τις μερικές εκατοντάδες. ● 700 ΚΑΙ ΠΛΕΟΝ μέλη της οργάνωσης βρίσκονται στη φυλακή, στην Ισπανία, τη Γαλλία και άλλες χώρες.

● 2 ΧΡΟΝΙΑ ακριβώς έχουν περάσει από τη βομβιστική επίθεση της ΕΤΑ στο αεροδρόμιο της Μαδρίτης, που είχε ως αποτέλεσμα τον θάνατο δύο ανθρώπων και την κατάρρευση των ειρηνευτικών συνομιλιών με την κυβέρνηση Θαπατέρο.

● 80 ΜΕΛΗ της οργάνωσης, ανάμεσά τους και δύο επιχειρησιακοί διοικητές, έχουν συλληφθεί φέτος.


Το «Βασκικό Υ»

4 δισ. ευρώ το κόστος της νέας σιδηροδρομικής γραμμής υψηλής ταχύτητας 62%της γραμμής θα είναι υπόγειο 80 τούνελ και 71 γέφυρες θα κατασκευαστούν συνολικά 230 χιλιόμετρα την ώρα θα είναι η μέγιστη ταχύτητα που θα αναπτύσσουν τα τρένα 6.900

νέες θέσεις εργασίας θα δημιουργηθούν σύμφωνα με τον Βάσκο υπουργό Μεταφορών 157χιλιόμετρα διπλής σιδηροδρομικής γραμμής και 37 χιλιόμετρα μονής σιδηροδρομικής γραμμής θα κατασκευαστούν συνολικά 38λεπτά θα κάνει το τρένο για να πάει από το Μπιλμπάο στο Σαν Σεμπαστιάν. Το ταξίδι σήμερα διαρκεί 2 ώρες και 13 λεπτά. Στα 34 λεπτά θα μειωθεί το ταξίδι μεταξύ ΒιτόριαΓκαστεΐζ και Σαν Σεμπαστιάν από 1 ώρα και 40 λεπτά σήμερα