Η κρίση φέρνει ύφεση και απολύσεις

Ο κίνδυνος απολύσεων προβάλλει όλο και πιο ανησυχητικός στην Ευρώπη και στις ΗΠΑ καθώς οι οικονομίες τους βυθίζονται σε συνθήκες ύφεσης παρά την ανάκαμψη των χρηματαγορών. Στις αυτοκινητοβιομηχανίες άρχισαν ήδη απολύσεις χιλιάδων εργαζομένων αλλά και ο τραπεζικός τομέας θα υποφέρει.
Ακόμη και για την Ελλάδα υπάρχουν φόβοι- τους οποίους διατύπωσε χθες ο πρόεδρος της Εθνικής Τράπεζας κ. Τ. Αράπογλου- ότι οι αναμενόμενες ανακατατάξεις στο τραπεζικό τοπίο ενδέχεται να οδηγήσουν σε μείωση προσωπικού.

ΤΑΚΗΣ ΑΡΑΠΟΓΛΟΥ
Κύμα συγχωνεύσεων και μειώσεις προσωπικού
ΚΥΜΑ ΣΥΓΧΩΝΕΥΣΕΩΝ και εξαγορών στη διεθνή αλλά και την ελληνική τραπεζική αγορά ως αποτέλεσμα της χρηματοπιστωτικής κρίσης «βλέπει» ο πρόεδρος της Εθνικής Τράπεζας Τάκης Αράπογλου, ο οποίος μάλιστα χτύπησε και καμπανάκι για τους εργαζομένους αφού δεν απέκλεισε και απολύσεις προσωπικού στο πλαίσιο των προσπαθειών μείωσης του κόστους.

Στην ελληνική αγορά πάντως επικρατεί ήδη έντονη κινητικότητα και χθες η Αspis Βank ανακοίνωσε πως «πάντοτε διερευνά συνεργασίες με άλλες τράπεζες» αλλά «αυτή τη στιγμή ουδεμία πρόταση έχει οδηγήσει σε συμφωνίες δεσμευτικού περιεχομένου». Η Αspis βρέθηκε στη δίνη έντονων φημολογιών τις τελευταίες ημέρες, είτε για προβλήματα ρευστότητας είτε για φλερτ με μεγάλους παίκτες του τραπεζικού συστήματος. Στελέχη της τράπεζας παραπέμπουν στη σαφή ανακοίνωση που εκδόθηκε αναφορικά με το ενδεχόμενο συνεργασιών και διαμηνύουν κατηγορηματικά ότι «οι καταθέσεις της τράπεζας είναι πολύ υψηλότερες των δανείων και δεν υφίσταται πρόβλημα ρευστότητας». Ο χορός των τραπεζικών γάμων πάντως έχει ήδη ανοίξει με την εξαγορά πακέτου μετοχών 26,68% της Ρroton Βank από την Πειραιώς. Ζυμώσεις υπάρχουν στο σύνολο των ελληνικών τραπεζών, με τις μικρότερες τράπεζες να αποτελούν σαφώς ευκολότερους στόχους, χωρίς να βγαίνουν από το σκηνικό οι μεγαλύτερες, ιδίως αν ληφθεί υπ΄ όψιν η αύξηση κεφαλαίουμαμούθ, ύψους 5 δισ. ευρώ, που προγραμματίζει η ΜΙG του κ. Βγενόπουλου. Ασχέτως ποια θα είναι η επόμενη ελληνική τράπεζα που θα βρεθεί στο στόχαστρο, γεγονός είναι ότι η κρίση έχει πυροδοτήσει τραπεζικές… αναζητή- σεις, είτε για την κάλυψη τυχόν προβλημάτων είτε για την αξιοποίηση ευκαιριών περαιτέρω ενίσχυσης της θέσης τους στην τραπεζική σκακιέρα. Οι τράπεζες, στο νέο περιβάλλον όπου κυριαρχούν η έλλειψη εμπιστοσύνης, το αυξημένο κόστος του χρήματος, το κλείσιμο της στρόφιγγας των δανείων λόγω πτώσης ζήτησης αλλά και εξαιτίας της ανάγκης αυστηρότερης διαχείρισης του κινδύνου, εκτιμάται ότι αφενός θα στραφούν σε συνέργειες, αφετέρου θα επιδιώξουν συρρίκνωση του κόστους λειτουργίας. Και στις δύο περιπτώσεις, επιπτώσεις αναμένονται και για τους εργαζομένους, είτε στις αυξήσεις των αποδοχών τους ή- ακόμα χειρότερα- στις θέσεις εργασίας. Αλλαγή του χάρτη
Στο περιθώριο της ετήσιας συνόδου ΔΝΤ και Παγκόσμιας Τράπεζας, ο κ. Τ. Αράπογλου εξήγησε τους λόγους για τους οποίους η κρίση θα οδηγήσει σε ανακατατάξεις σε παγκόσμιο επίπεδο και αλλαγή του σημερινού τραπεζικού χάρτη στην Ελλάδα μέσω συγχωνεύσεων και εξαγορών μικρότερων τραπεζών από μεγαλύτερες. Σύμφωνα με τον πρόεδρο της Εθνικής, το τραπεζικό σύστημα σε παγκόσμιο επίπεδο, υπό τις νέες συνθήκες, είναι πιο μεγάλο από αυτό που επιτρέπεται για να διατηρηθεί ένα ικανοποιητικό επίπεδο κερδοφορίας. Αυτό σημαίνει ότι οι τράπεζες, παγκοσμίως αλλά και στην Ελλάδα, εξαιτίας των αυστηρότερων περιορισμών που θα επιβληθούν σε ό,τι αφορά την κεφαλαιακή τους επάρκεια και των λιγότερων δανείων θα αναγκασθούν να προχωρήσουν σε συγχωνεύσεις για να διατηρήσουν την κερδοφορία τους. Σύμφωνα με εκτιμήσεις, αυτό δεν αποκλείεται να οδηγήσει και σε απολύσεις εργαζομένων στις τράπεζες που θα εξαγοραστούν.

Ο κ. Αράπογλου, απαντώντας σε σχετική ερώτηση, δεν απέκλεισε το ενδεχόμενο μείωσης του προσωπικού των τραπεζών προκειμένου αυτές να μειώσουν το κόστος τους.

Προληπτικά μέτρα
Ο πρόεδρος της Εθνικής Τράπεζας επανέλαβε πάντως για ακόμη μία φορά ότι το ελληνικό τραπεζικό σύστημα είναι υγιές και ασφαλές, προσθέτοντας ότι τα μέτρα που λαμβάνονται στην Ελλάδα- στη βάση των αποφάσεων του Εurogroup- έχουν προληπτικό χαρακτήρα. Για την Εθνική Τράπεζα ανέφερε ότι η σχέση του ενεργητικού της με τα κεφάλαιά της είναι από τις χαμηλότερες σε ευρωπαϊκό επίπεδο και αυτό την καθιστά ιδιαίτερα ασφαλή. Επιβεβαίωσε επίσης ότι το τελευταίο διάστημα στην Εθνική υπήρξε σημαντική αύξηση καταθέσεων από αποταμιευτές που προσέφυγαν σε αυτήν και πρόσθεσε ότι έχουν ληφθεί μέτρα προκειμένου να μην επαναληφθεί η περίπτωση ενός υπαλλήλου που επιχειρούσε να προσελκύσει καταθέτες από άλλες τράπεζες με αθέμιτα μέσα.

Βαλτώνει η ανάπτυξη στην Ευρώπη και τις ΗΠΑ
ΡΕΠΟΡΤΑΖ: Γιώργος Κανελλόπουλος

ΠΛΗΘΑΙΝΟΥΝ ΟΙ ΦΟΒΟΙ ότι παρά την ανάσα που πήραν τις τελευταίες δύο ημέρες οι χρηματιστηριακές αγορές, η χρηματοπιστωτική κρίση αποτελεί νάρκη για την οικονομία απειλώντας την με ύφεση. Η μεγάλη αύξηση στο κόστος του χρήματος από την κρίση έχει οδηγήσει σε αύξηση των επιτοκίων για νοικοκυριά και επιχειρήσεις, μειώνει την κατανάλωση και δημιουργεί κίνδυνο για δεκάδες ή ακόμη και εκατοντάδες χιλιάδες απολύσεις εργαζομένων. Τα πρώτα σύννεφα έχουν κάνει την εμφάνισή τους στον ορίζοντα, καθώς μετά τη γαλλική στατιστική υπηρεσία που προέβλεψε ότι η δεύτερη μεγαλύτερη ευρωπαϊκή οικονομία μπορεί να βυθιστεί σε ύφεση το τρίτο τρίμηνο του 2008, τώρα και γερμανικά ινστιτούτα που ειδικεύονται σε οικονομικές αναλύσεις κάνουν λόγο για κίνδυνο επιβράδυνσης στη Γερμανία που αποτελεί την ατμομηχανή της ανάπτυξης στην Ευρώπη. Η Γερμανία έχει ανακοινώσει μείωση 0,5% του ΑΕΠ το δεύτερο τρίμηνο, ενώ στη Γαλλία και την Ιταλία η μείωση του ΑΕΠ ανήλθε σε 0,3%.

Παράλληλα το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο βρίσκεται σε συναγερμό για να προσφέρει εάν χρειαστεί βοήθεια στην Ουγγαρία, η οποία βρίσκεται σε δεινή οικονομική θέση, ενώ σε κρίση βρίσκεται η Ισλανδία που κινδυνεύει να χρεοκοπήσει και αναζητεί βοήθεια από το ΔΝΤ και τη Ρωσία. Το χρηματιστήριο της Ισλανδίας βούτηξε χθες περισσότερο από 70%.

Βόλκερ: Οι ΗΠΑ βρίσκονται σε ύφεση
Ο πρώην πρόεδρος της Ομοσπονδιακής Τράπεζας των ΗΠΑ Ρaul Volcker θεωρεί ότι η αμερικανική οικονομία βρίσκεται σε ύφεση και προειδοποίησε ότι μπορεί να συνεχιστεί η βουτιά στις τιμές των ακινήτων, παρά τις προσπάθειες των αρχών να σταθεροποιήσουν το σύστημα. Στο πλαίσιο της προσπάθειας αυτής, χθες, ο πρόεδρος Μπους ανακοίνωσε τη χορήγηση 250 δισ. δολαρίων για τη μερική κρατικοποίηση αμερικανικών τραπεζών, τα περισσότερα από τα οποία θα χορηγηθούν σε τράπεζες-κολοσσούς.

Όπως είπε ο Αμερικανός υπουργός Οικονομίας Χ. Πόλσον, εννέα τράπεζες τις οποίες περιέγραψε ως «υγιείς ομίλους» έχουν ήδη συμφωνήσει να αποδεχθούν τη συμμετοχή του Δημοσίου των ΗΠΑ στο μετοχικό κεφάλαιό τους- απόφαση την οποία αναλυτές χαρακτήριζαν χθες πρωτοφανή για τα αμερικανικά χρονικά.

Άνοδος χρηματιστηρίων
Η ένεση ρευστότητας στο τραπεζικό σύστημα, σε συνδυασμό με την προχθεσινή δέσμευση των Ευρωπαίων ηγετών να εγγυηθούν με κρατικά κεφάλαια 1,7 τρισ. ευρώ τα διατραπεζικά δάνεια για να ξεκλειδώσουν τη διακίνηση χρήματος μεταξύ των τραπεζών, οδήγησε σε άνοδο για δεύτερη συνεχόμενη ημέρα τα χρηματιστήρια. Στην Αθήνα ο Γενικός Δείκτης ενισχύθηκε 2,21% και διαμορφώθηκε στις 2.561,80 μονάδες, το Λονδίνο ενισχύθηκε 3,23%, το Παρίσι 2,75%, η Φρανκφούρτη 2,70%, ενώ νωρίτερα το Τόκιο είχε πραγματοποιήσει άλμα 14,15%. Στη Νέα Υόρκη, ωστόσο, επανήλθε νευρικότητα λόγω των φόβων για την οικονομία και ο Ντάοου Τζόουνς έπειτα από έντονες διακυμάνσεις έκλεισε με πτώση 0,82%. Αρχικά, κορυφαίες αμερικανικές τράπεζες σημείωναν μεγάλα κέρδη, ανάμεσα στις οποίες βρίσκονταν η Βank of Αmerica (15%), η Wells Fargo, η Citigroup και η Goldman Sachs (10%), καθώς και η Μorgan Stanley και η Μerrill Lynch (17%).

«Η κρίση δεν έχει τελειώσει»
Είναι ενδεικτικό ότι ο πρόεδρος του Εurogroup και πρωθυπουργός του Λουξεμβούργου Ζαν Κλοντ Γιούνκερ έκρουσε τον κώδωνα του κινδύνου, λέγοντας ότι «η χρηματοπιστωτική κρίση δεν έχει τελειώσει, παρά την άνοδο των χρηματιστηρίων τις τελευταίες δύο ημέρες» και προειδοποίησε πως δεν πρέπει να μην υπάρχει «υπερβολική αισιοδοξία».

Πιο αισιόδοξος εμφανίστηκε ο πρόεδρος της Κομισιόν Ζοζέ Μπαρόζο, ο οποίος θεωρεί ότι η πρόσφατη θετική αντίδραση των χρηματιστηρίων δείχνει ότι η Ευρώπη βρίσκεται σε καλό δρόμο, αν και όπως δήλωσε χαρακτηριστικά «βλέπουμε φως στο τέλος του τούνελ, αλλά δεν είμαστε ακόμη εκεί».

Από την επιβράδυνση της οικονομικής δραστηριότητας απειλούνται κυρίως ευρωπαϊκές επιχειρήσεις, οι οποίες έχουν έντονη δραστηριότητα και στις ΗΠΑ. Η γερμανική αυτοκινητοβιομηχανία Daimler ανακοίνωσε χθες ότι εξετάζει το ενδεχόμενο να περικόψει 3.500 θέσεις εργασίας και ανακοίνωσε το κλείσιμο εργοστασίου της στην αμερικανική ήπειρο όπου κατασκευάζονται φορτηγά. Η μεγαλύτερη ένδειξη ότι η χρηματοπιστωτική κρίση απειλεί τώρα να πλήξει την οικονομική δραστηριότητα είναι η περιπέτεια στην οποία έχει εμπλακεί η μεγαλύτερη αυτοκινητοβιομηχανία στον κόσμο, η Τζένεραλ Μότορς. Η αμερικανική αυτοκινητοβιομηχανία βρίσκεται σε διαπραγματεύσεις με την Cerberus- στην οποία ανήκει η Chrysler- για πιθανή συγχώνευση των δύο εταιρειών, ενώ στο παρελθόν έχει πραγματοποιήσει κρούση για συνεργασία και με τη Φορντ. Αναλυτές εκτιμούν πλέον ότι οι πωλήσεις αυτοκινήτων στις ΗΠΑ μπορεί να υποχωρήσουν στα χαμηλότερα επίπεδα 25ετίας.

Φοβάται και ο Κρούγκμαν
«Βαθύτατα τρομοκρατημένος» από τη χρηματοπιστωτική κρίση δηλώνει ο νομπελίστας οικονομολόγος Πολ Κρούγκμαν σε συνέντευξή του στο ραδιοφωνικό δίκτυο ΝΡR, απορώντας πώς είναι δυνατόν οι πολιτικοί και οι οικονομολόγοι να στάθηκαν «τόσο τυφλοί». «Δημιουργήσαμε ένα οικονομικό σύστημα που υπερέβη τα όρια ασφαλείας που είχαμε θέσει τη δεκαετία του ΄30 για να προστατευθούμε από τις κρίσεις. Θα έπρεπε να είχαμε υπολογίσει ότι αγνοώντας τις ασφαλιστικές δικλίδες μας εκθέτουμε τους εαυτούς μας σε μία νέα κρίση» προσέθεσε, κατηγορώντας και τον εαυτό του που- όπως λέει- δεν προέβλεψε την έκταση της χρηματοπιστωτικής κρίσης.