Φαινόμενα

Σοκ και στίγμα

Σε παραλήρημα σκοταδισμού και κοινωνικού στιγματισμού έχουν επιδοθεί τα τηλεπάνελα, αναπαράγοντας τη βία των «ανεξήγητων» φονικών
Αφήνουμε το ένα έγκλημα και πιάνουμε τ΄ άλλο. Το ένα ειδεχθέστερο του άλλου. Μέχρι να ανατριχιάσουμε για την αγριότητα του ενός φόνου, μας σηκώνεται η τρίχα από τον επόμενο. Ο καθείς με λεπτομέρειες που ξεπερνούν και την πιο διεστραμμένη σεναριακή φαντασία. Παρακολουθούμε ένα εμετικό ριάλιτι με δύο φόνους, που αρχίζει από νωρίς το πρωί για να τελειώσει το βράδυ με τα δελτία Ειδήσεων και όπου γείτονες και τοπικές κοινωνίες «δίνουν τα ρέστα» τους on camera. Όλοι γνώριζαν αλλά δεν γνώριζαν. «Ήσυχο παιδί, επαγγελματίας» για τον δράστη του απίστευτου φόνου και των τραυματισμών στη Σαντορίνη. «Μερικές φορές η γυναίκα (δασκάλα στο νησί) δεν έβγαινε από το σπίτι, για να κρύβει τους μώλωπες από ξυλοδαρμούς». Τι συνέβαινε;

Αυτό μας έλειπε τώρα.
Να στραβοκοιτάμε τους διπλανούς μας

Ψάχνουμε την απάντηση με επικίνδυνες μεθόδους σε ακόμη πιο επικίνδυνες ατραπούς, αναπαράγοντας τη βία και τον τρόμο. Στην πρώτη γραμμή οι τηλεψυχολόγοι που αυτό το καλοκαίρι γνωρίζουν πιένες με τόσα άγρια και «ανεξήγητα» φονικά. Αναλαμβάνουν υποτίθεται να τακτοποιήσουν ως «αυθεντίες» το απειλητικό χάος που προκαλεί το αναίτιο έγκλημα. Εμφανίζονται ως ειδήμονες της απρόβλεπτης ανθρώπινης συμπεριφοράς για να τη θέσουν υπό τους εκλαϊκευμένους κανόνες της επιστήμης. Για να ησυχάσει το φιλοθέαμον κοινό. Και επιπλέον να απολαύσει… θριλερικές αφηγήσεις με το επίσημο άλλοθι της «επιστημονικής γνώμης». Από τη σύλληψη του ενόχου για την ανατριχιαστική δολοφονία Σεργιανόπουλου, στο ακόμη πιο ανατριχιαστικό φονικό στη Σαντορίνη, οι αναλύσεις περί «ψυχικώς νοσούντων» τρομοκρατούν δεόντως τους «φιλήσυχους οικογενειάρχες» και συντηρούν το στίγμα κατά των ψυχικά ασθενών.

Έπειτα από μια τέτοιου είδους ανάλυση από τον θριαμβεύοντα τηλεψυχίατρο στα θερινά σόου της τρομολαγνείας κ. Σούρα (ΑΝΤ1), του ετέθη το εύλογο ερώτημα αν «κρύβεται κι από ένας δολοφόνος στο διπλανό διαμέρισμα». Αυτό μας έλειπε τώρα. Να στραβοκοιτάμε τους διπλανούς μας.

Και προς ενίσχυσιν του κλίματος κοινωνικού ρατσισμού και καχυποψίας, που θριαμβεύει τις ημέρες αυτές, ήρθε το παθιασμένο ξέσπασμα του Βερύκιου στο δελτίο του Αlpha υπέρ του στιγματισμού και του αποκλεισμού των ψυχικά ασθενών και δη αυτών με τη σφραγίδα στο στρατιωτικό απολυτήριο «όσοι έχουν Ι5, οι “γιωτάδες” οι λεγόμενοι, να επιδεικνύουν το στρατιωτικό τους απολυτήριο όταν προσλαμβάνονται»- για να μην προσληφθούν;

Μέσα σε ένα τηλεπαραλήρημα τρομοκρατίας, ισχυρίζονταν πρίμο-σεκόντο οι Βερύκιος- Καρσιώτης ότι ο δράστης του εγκλήματος στη Σαντορίνη «θα μπορούσε να έχει κάνει κακό σε πολλούς». Πόσο εύκολα σε ένα κοινό ευάλωτο από τη φρίκη ενός άγριου εγκλήματος ενσταλάζονται αντιλήψεις που χρειάστηκαν χρόνια προσπάθειας από επιστήμονες, χρόνια προσπάθειας από κοινωνικές οργανώσεις για να απαλυνθούν, ώστε να μην προκαλείται ο κοινωνικός αποκλεισμός που έχει βαρύτερα αποτελέσματα και μακροχρόνια σε μια κοινωνία, κρατώντας την στο σκοτάδι της καχυποψίας και της δυσανεξίας. «Εντάξει, δεν λέω να τους ρίξουμε και στον Καιάδα», συμπληρώνει ο Βερύκιος, συναισθανόμενος στιγμιαίως το βάρος των λόγων του. Μάλιστα. Να τους εξορίσουμε μήπως; Σπιναλόγκα, Λέρος, Μακρονήσι; Έχουμε να στέλνουμε.
Ανεκπαίδευτη κοινωνία ανεκπαίδευτης Πολιτείας

Ιδού το πέπλο της σιωπής, του οποίου η επικίνδυνη υφή διαμορφώνεται στα τηλεπάνελα της τρομολαγνείας. Η σιωπή, η απόκρυψη για να αποφευχθεί ο στιγματισμός είναι που διαμορφώνει συνθήκες ευνοϊκές για παντός είδους ακραία ξεσπάσματα. Η προσπάθεια να μη «φανεί το πρόβλημα», να «μη μάθει ο κόσμος» είναι που κρύβει το θανατικό.

Μήπως ανάμεσα από τις κουβέντες αυτό ακριβώς δεν αναδεικνύεται; Η προσπάθεια ενός ανθρώπου «να ζήσει κανονικά» (να δουλέψει, να κάνει οικογένεια), που σημαίνει να υποκριθεί ότι δεν χρειάζεται βοήθεια, ενώ ακριβώς αυτή χρειαζόταν. Και η προσπάθεια της άτυχης συντρόφου του «να μη γίνει γνωστό» το δράμα της, που στέρησε τη δυνατότητα έγκαιρης παρέμβασης. Και οι δύο προσπάθειες τι άλλο ήθελαν να αποφύγουν από τον κοινωνικό στιγματισμό;

Προτιμάμε όμως να αναλύουμε το «τελετουργικό του αποκεφαλισμού» (μπρρρρρ!) ή να αναζητούμε ευθύνες επειδή ήταν λέει μάλλον ξεθυμασμένο το μπαρούτι στις σφαίρες που χρησιμοποίησε ο αστυνομικός και γι΄ αυτό δεν έπεσε ξερός ο δράστης και σηκώθηκε και πήρε το περιπολικό. Στην κοινωνία της Μυκόνου «δεν γνώριζαν τίποτε για μπράβους». Στην κοινωνία της Σαντορίνης «δεν γνώριζαν τίποτε για το ήσυχο ζευγάρι». Σε κάθε περίπτωση επιβεβαιώνεται η ηθική αυτουργία «της σιωπής». Μια ανεκπαίδευτη κοινωνία μιας ανεκπαίδευτης Πολιτείας που καταναλώνει την αμάθεια και τον σκοταδισμό της σαν θριλερικό τηλεοπτικό υπερθέαμα.