[ 20 ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ] Τα ακριβότερα προϊόντα δεν είναι και τα πιο ασφαλή

«Ο ΕΦΕΤ αντί να παίζει τον ρόλο της κεντρικής αρμόδιας αρχής για την ασφάλεια των τροφίμων, έχει υποβαθμιστεί σε ελεγκτικό μηχανισμό διεκπεραίωσης καταγγελιών», λέει η πρώην πρόεδρος του ΕΦΕΤ Χριστίνα Παπανικολάου, με αφορμή το διατροφικό σκάνδαλο με το επιμολυσμένο ηλιέλαιο. Επισημαίνει μάλιστα ότι το αλαλούμ στη νομοθεσία, αλλά κυρίως η έλλειψη πολιτικής βούλησης για τη ριζική αντιμετώπιση των προβλημάτων αποτελούν «τροχοπέδη» για τον οργανισμό.

Βρισκόμαστε μπροστά στο μεγαλύτερο διατροφικό σκάνδαλο της χώρας;

Ναι, όσον αφορά τον σκανδαλώδη τρόπο διαχείρισής του από τις αρμόδιες δημόσιες αρχές ελέγχου και ασφάλειας των τροφίμων, την πολιτική ανευθυνότητα της κεντρικής διοίκησης και την έλλειψη κοινωνικής ευθύνης σε θέματα δημόσιας υγείας.

Τι θα έπρεπε να έχει γίνει και δεν έγινε;

Λειτουργία συστήματος διαχείρισης κρίσεων που θα διασφάλιζε την εφαρμογή συστημάτων αυτοελέγχου και ιχνηλασιμότητας στις επιχειρήσεις τροφίμων.

Ολιγωρία, συμφέροντα, ανικανότητα των διοικούντων ή…;

Εκρηκτικός συνδυασμός όλων αυτών, κυρίως υποβάθμιση της ανάγκης χάραξης εθνικής στρατηγικής για την ασφάλεια των τροφίμων και την ποιότητα της διατροφής…

Είναι επαρκείς οι έλεγχοι που γίνονται στα τρόφιμα;

«Επαρκής έλεγχος» σημαίνει αποτελεσματική προστασία της δημόσιας υγείας μέσω αυστηρής εποπτείας ολόκληρης της τροφικής αλυσίδας, από την παραγωγή έως τον τελικό καταναλωτή…

Η διατροφή μας γίνεται επικίνδυνη σε σύγκριση με παλαιότερα;
Το σύγχρονο διατροφικό μοντέλο στον ανεπτυγμένο κόσμο δημιουργεί όλο και περισσότερους κινδύνους, είτε από την εντατικοποίηση της παραγωγικής διαδικασίας είτε από την υπερεπεξεργασία των τυποποιημένων τροφίμων είτε από τις ανορθόδοξες διατροφικές συνήθειες των καταναλωτών.

Θυσιάζεται η υγεία των καταναλωτών στον βωμό του κέρδους;
Σε συνθήκες παγκοσμιοποιημένου εμπορίου και αγορών, το ευρωπαϊκό θεσμικό πλαίσιο για την ασφάλεια των τροφίμων βασίζεται περισσότερο στην αντίληψη της «απουσίας απόδειξης κινδύνου» και των «επιτρεπόμενων ορίων» και λιγότερο στις αρχές της πρόληψης και της προφύλαξης. Η περίπτωση του επιμολυσμένου ηλιελαίου αποτελεί μεμονωμένο περιστατικό;

Δυστυχώς όχι. Όλοι θυμόμαστε πριν από περίπου δέκα χρόνια την «κρίση των διοξινών» ευρωπαϊκής προέλευσης και όχι εισαγωγής από τρίτη χώρα.

Ποια είναι η εικόνα της Ελλάδας διεθνώς στον τομέα ασφάλειας των τροφίμων;

Δεν είμαστε οι χειρότεροι, αλλά η χώρα μας θα μπορούσε να έχει αξιοποιήσει πολύ αποτελεσματικότερα την ποιότητα των γεωργικών προϊόντων της. Διαθέτει ο ΕΦΕΤ τα μέσα για αποτελεσματική λειτουργία;

Σαφέστατα όχι. Ο ΕΦΕΤ όφειλε να έχει αναπτύξει 13 Περιφερειακές Διευθύνσεις, ενώ τα πέντε τελευταία χρόνια προσέθεσε μόνο δύο στις τέσσερις υπάρχουσες και μάλιστα υπολειτουργούν.

Ο ΕΦΕΤ υπηρετεί τον λόγο για τον οποίο ιδρύθηκε;

Αντί ο ΕΦΕΤ να παίζει τον ρόλο της κεντρικής αρμόδιας αρχής για την ασφάλεια των τροφίμων, έχει υποβαθμιστεί σε ελεγκτικό μηχανισμό διεκπεραίωσης καταγγελιών.

Τα εμπόδια στη ανάπτυξη και την αποτελεσματικότητά του;

Το αλαλούμ της νομοθεσίας, οι παρωχημένες αντιλήψεις και αντιπαλότητες ορισμένων συντεχνιών και, κυρίως, η έλλειψη πολιτικής βούλησης για τη ριζική αντιμετώπιση των προβλημάτων.

Από πού προέρχονται οι νέοι κίνδυνοι της διατροφής;

Από τις αλλεπάλληλες παραβιάσεις της φύσης και την εντατικοποίηση της παραγωγής μέσω της χρήσης φαρμάκων, αλλά και από την είσοδο στην τροφική αλυσίδα ρυπαντών του περιβάλλοντος. Ο ρόλος της βιομηχανίας στην ασφάλεια των τροφίμων;

Η ποιότητα των πρώτων υλών και η τήρηση των κανόνων ασφάλειας και υγιεινής αποτελούν βασικούς παράγοντες στα συστήματα αυτοελέγχου.

Οι μεγάλες εμπορικές αλυσίδες
μπορούν να διασφαλίσουν εκτός από την ποσότητα και την ποιότητα;

Δεν υπάρχει αντίφαση ανάμεσα στις πολλαπλές δυνατότητες επιλογής που δίνει το σούπερ μάρκετ για την ίδια κατηγορία προϊόντων και στην ποιότητα του καθενός χωριστά.

Τα ακριβότερα προϊόντα είναι και ασφαλέστερα;

Όχι πάντα. Η στροφή στα βιολογικά προϊόντα είναι λύση;

Οπωσδήποτε και ανεπιφύλακτα ναι. Λύση, όχι μόνο για την προστασία της δημόσιας υγείας αλλά και για την αξιοποίηση της αγροτικής παραγωγής.

Τι πρέπει να προσέχει ο καταναλωτής;

Ότι η ασφάλεια των τροφίμων δεν ταυτίζεται με την ποιότητα της διατροφής. Προσοχή χρειάζεται στην επισήμανση, την προέλευση, τις συνθήκες υγιεινής.

Συμφωνείται με το σύστημα εφημερίας στα νοσοκομεία;

Δυστυχώς εξυπηρετεί δύο παραδοξότητες του ελληνικού υγειονομικού συστήματος: την έλλειψη οργανωμένου δημόσιου συστήματος και το σύστημα χαμηλών αμοιβών των νοσοκομειακών γιατρών.

Πώς βλέπετε την κατάσταση των νοσοκομειακών γιατρών;

Η κατάσταση είναι ταυτισμένη με τη «μοίρα» του ΕΣΥ…

Το ΕΣΥ διώχνει τους γιατρούς;
Το ΕΣΥ δεν διώχνει μόνο τους γιατρούς αλλά και τους ασθενείς…