Το Σκοπιανό στοίχημα Μπους

«Θα δουλέψουμε σκληρά για να σας βοηθήσουμε να πετύχετε τις φιλοδοξίες σας για ένταξη στο ΝΑΤΟ». Το χειρόγραφο σημείωμα που έστειλε ο Τζορτζ Μπους στον Σκοπιανό πρόεδρο και πρωθυπουργό μόλις τρεις ημέρες μετά το ελληνικό βέτο στο Βουκουρέστι, δεν ήταν έκφραση πολιτικής στοργής…
Η «εμμονή», σύμφωνα με διπλωματικούς κύκλους, του απερχόμενου Αμερικανού προέδρου να στηρίζει σε όλους τους τόνους την ένταξη της ΠΓΔΜ «εδώ και τώρα» στο ΝΑΤΟ, αποτελεί πλέον προσωπικό στοίχημα. Και αυτό διότι, σημειώνουν οι ίδιοι κύκλοι, «μετά την 11η Σεπτεμβρίου το κύρος του Μπους έχει πληγεί ανεπανόρθωτα σε μία σειρά θεμάτων εξωτερικής πολιτικής και με το Σκοπιανό προσπαθεί με κάποιο τρόπο να διασώσει την υστεροφημία του πριν αποχωρήσει».

Υπενθυμίζεται άλλωστε ότι το βέτο της Ελλάδας στο Βουκουρέστι δεν ήταν η μόνη αποτυχία του Αμερικανού προέδρου στη σημαντικότερη μεταψυχροπολεμική Σύνοδο της Συμμαχίας. Η αποτυχία της προσπάθειας να περάσουν η Ουκρανία και η Γεωργία υπό το καθεστώς των υποψήφιων προς ένταξη στο ΝΑΤΟ χωρών, αλλά και η απροθυμία των περισσότερων συμμάχων να στείλουν περισσότερες δυνάμεις στο Αφγανιστάν καταδεικνύουν, σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, ότι οι σύμμαχοι δείχνουν πια τα δόντια τους «στη μονοδιάστατη πολιτική για αριθμό ζητημάτων που οδήγησαν την αμερικανική διπλωματία στην απομόνωση και έβγαλαν στην επιφάνεια ακόμη μία φορά τον διχασμό της Ατλαντικής Συμμαχίας». Το Κόσοβο. Σε αυτό το πλαίσιο, έλεγαν, η επιμονή των Αμερικανών στο Σκοπιανό δεν συσχετίζεται μόνο με το γεγονός ότι η Ουάσιγκτον φοβάται αποσταθεροποίηση στα Βαλκάνια και ντόμινο εξελίξεων λόγω της αναγνώρισης του Κοσόβου, αλλά και με το σοβαρά τραυματισμένο γόητρο της αμερικανικής κυβέρνησης. Εκτιμούσαν μάλιστα ότι η παρέμβαση του γενικού γραμματέα του ΝΑΤΟ προ ημερών, ο οποίος επισκεπτόμενος τα Σκόπια έθεσε άτυπο χρονοδιάγραμμα λέγοντας ότι θα ήθελε το ζήτημα της ονομασίας να λυθεί έως τις 9 Ιουλίου- όταν η Κροατία και η Αλβανία θα υπογράψουν το Πρωτόκολλο ένταξης στο ΝΑΤΟ- δεν ήταν τυχαία και αποτελεί μήνυμα προς τις δύο πλευρές να καθήσουν στο τραπέζι, ακόμη και μεσούσης της προεκλογικής περιόδου. Αυτή η διευθέτηση- εξπρές, την οποία θα επιθυμούσαν τόσο η Ουάσιγκτον όσο και οι Βρυξέλλες, δεν δημιουργεί τις καλύτερες προϋποθέσεις για την κατανόηση των ελληνικών θέσεων, λένε ελληνικές διπλωματικές πηγές, γι΄ αυτό και η Αθήνα θα προτιμούσε να δώσει ραντεβού τον Σεπτέμβριο. Θεωρούν ότι η Αθήνα ναι μεν πρέπει να εκμεταλλευθεί το momentum που δημιούργησε το Βουκουρέστι και να το κεφαλαιοποιήσει άμεσα, καθώς ο χρόνος θα κυλά υπέρ της άλλης πλευράς, αλλά πιστεύουν ότι είναι μάλλον απίθανο ο «Γκρούεφσκι να κάνει τον συμβιβασμό που θα μας ικανοποιούσε αυτή τη στιγμή».

Ευγνωμοσύνη. Πάντως, από τις σχέσεις στοργής με τους Αμερικανούς και ο Σκοπιανός πρωθυπουργός Νίκολα Γκρούεφσκι έχει να αποκομίσει σημαντικά πολιτικά οφέλη. Η επιστολή που απέστειλε πριν από λίγες ημέρες στον Αμερικανό πρόεδρο ευγνωμονώντας τον για τη στήριξη που έχει προσφέρει όλο αυτό το διάστημα στην ατλαντική προοπτική της ΠΓΔΜ, καθώς και η απόφασή του να προσφύγει τελικά σε πρόωρες εκλογές, παρά τις μετριοπαθείς φωνές που προειδοποιούν για τον κίνδυνο αποσταθεροποίησης της χώρας, δείχνουν, έλεγαν, ότι είναι αποφασισμένος «να τα παίξει όλα για όλα» και να κερδίσει τις εκλογές, με μεγάλη μάλιστα πλειοψηφία.


Η καυτή ατζέντα μέχρι τη Σύνοδο Κορυφής της Ε.Ε.

7 ΜΑΪΟΥ 2008: Ο υπουργός Εξωτερικών Αντόνιο Μιλοσόσκι επισκέπτεται την Ουάσιγκτον για την υπογραφή της διμερούς Συνθήκης Ασφάλειας και Συνεργασίας. Δεν αποκλείεται οι ΗΠΑ να πιέσουν για άμεσο συμβιβασμό με την Αθήνα, ακόμη και πριν από τις εκλογές στα Σκόπια 1 ΙΟΥΝΙΟΥ 2008: Εκλογές στα Σκόπια 9 ΙΟΥΛΙΟΥ 2008: Αλβανία και Κροατία υπογράφουν το Πρωτόκολλο Ένταξης στο ΝΑΤΟ. Ο γενικός γραμματέας Γιάαπ χοπ ντε Σέφερ κατέστησε σαφές ότι θα ήθελε να δει και την ΠΓΔΜ να το υπογράφει, αφήνοντας να εννοηθεί ότι η εκκρεμότητα του ονόματος μπορεί (και πρέπει) να λυθεί ακόμη και μεσούσης της προεκλογικής περιόδου ΙΟΥΛΙΟΣ 2008: Συμβούλιο Σύνδεσης Ευρωπαϊκής Ένωσης- FΥRΟΜ, το οποίο μετατίθεται (αντί του Ιουνίου) για τη γαλλική προεδρία και όπου αναμένεται να συζητηθεί η έκθεση προόδου που θα υιοθετήσει η Κομισιόν τον Οκτώβριο ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΣ 2008: Σύνοδος Κορυφής της Ε.Ε. Η Ελλάδα έχει δηλώσει ότι θα ασκήσει βέτο στην έναρξη ενταξιακών διαπραγματεύσεων της ΠΓΔΜ, αν δεν έχει λυθεί το ζήτημα της ονομασίας. Οι Βρυξέλλες ήδη έχουν δείξει το ενδιαφέρον τους για την άμεση έναρξη των διαπραγματεύσεων με τα Σκόπια, καθώς θεωρούν ότι έχουν εκπληρωθεί όλα τα κριτήρια, πλην της εκκρεμότητας της ονομασίας