[ ΠΡΟΒΟΛΕΙΣ ] Ρήτορες της συμφοράς

Ο ΠΕΡΙΦΗΜΟΣ αφορισμός περί «νταβατζήδων» του νεοεμφανισθέντος τότε στην πρωθυπουργία Κώστα Καραμανλή στου «Μπαϊρακτάρη» ήταν το σύνθημα για να ανοίξει ο δρόμος.

Έκτοτε, οι χαριτωμενιές και οι εξυπνακισμοί βρίσκονται στην ημερήσια διάταξη του πολιτικού λόγου. Η λαγνεία της ατάκας θεωρείται μαγκιά.

Αντί για την ουσία της πολιτικής, αναζητούμε τον τέλειο ατακαδόρο.

Σημασία δεν έχει ποιος λέει και τι λέει, αλλά απλώς ότι «τα λέει». Η αγωνία της ατάκας δεν κυριαρχεί μόνο στα τηλεοπτικά πάνελ και παράθυρα, αλλά και στα βουλευτικά έδρανα, καθώς, χωρίς πιασάρικα συνθήματα, είναι απίθανο να παίξει μια ομιλία στα τηλεπαράθυρα.

Η ατάκα, μάλιστα, σερβίρεται με βαθυστόχαστο ύφος το οποίο δεν επιδέχεται αμφισβήτηση, δίνοντας την εντύπωση ότι αποτελεί είτε θέσφατο είτε προϊόν βαθιάς πολιτικής ανάλυσης. Κάπως έτσι, από τους «νταβατζήδες» του Κ. Καραμανλή φθάσαμε στην «ντεμέκ» μεταρρύθμιση του Γ. Παπανδρέου, στους «κουραμπιέδες» της Αλ.

Παπαρήγα, στο «καλώς τα παιδιά» του μετρ του είδους Αλ. Αλαβάνου και εσχάτως στο «σιγά, μην κλάψω, σιγά μη φοβηθώ» του Αλ. Τσίπρα.

Το ότι η ατάκα τις περισσότερες φορές εξαντλείται στο άκουσμά της και κουκουλώνει το έλλειμμα πολιτικής μάλλον δεν απασχολεί την πλειοψηφία των πολιτικών. Απαιτεί, άλλωστε, πολιτικό ταλέντο.

Είναι οι βασιλιάδες της ατάκας ρήτορες της συμφοράς; Κατά τον Κικέρωνα, ο ρήτορας πρέπει να πληροί τουλάχιστον πέντε βασικά κριτήρια: να βρει για ποιο πράγμα μιλάει, να βάλει σε σειρά αυτά που βρήκε, να τα εκφράσει με λόγο κομψό, να τα αποστηθίσει και να τα εκθέσει προφορικά παρουσιάζοντάς τα στο ακροατήριό του.

Το πιθανότερο είναι ότι οι σημερινοί πολιτικοί δεν θα έχαιραν της εκτίμησης του Κικέρωνα και μάλλον θα κόβονταν στα ρητορικά γυμνάσματα. Ξεχνούν, ωστόσο, ότι η λαγνεία της ατάκας απειλεί και τους ίδιους, καθώς κρύβει ακόμη έναν κίνδυνο. Την απαξίωση της πολιτικής – αυτήν ακριβώς που εκμεταλλεύθηκε ο Μπερλουσκόνι πριν από μια δεκαετία για να βγει στον αφρό- και την ενίσχυση της απολιτίκ στάσης, αφού «όλοι ίδιοι είναι». Με τέτοια στάνταρ ακόμη κι ο τέλειος ρήτορας του Κικέρωνα θα έσκιζε τα πτυχία του…