Κρύβουν την αλήθεια για την ακτινοβολία των κινητών

«Ένα ποσοστό άνω του 10% των κινητών που μετρήσαμε στο εργαστήριο βρέθηκαν να εκπέμπουν πάνω από τη μέγιστη ακτινοβολία που ανέγραφαν. Επρόκειτο κυρίως για φτηνά μοντέλα τα οποία δεν δέχονται handsfree», αποκαλύπτει στα «ΝΕΑ» ο δρ Λουκάς Μαργαρίτης, καθηγητής Βιολογίας Κυττάρου στο Τμήμα Βιολογίας του Πανεπιστημίου Αθηνών.
O ίδιος επισημαίνει ότι στην Ελλάδα δεν υπάρχει επί της ουσίας ελεγκτικός μηχανισμός που να πραγματοποιεί μετρήσεις για το αν τα κινητά είναι μέσα στα όρια των ακτινοβολιών που έχουν τεθεί από τους αρμόδιους φορείς, και ότι ουσιαστικά ο χρήστης είναι απροστάτευτος.

Δεκαπέντε χρόνια μετά την εισβολή των κινητών στην καθημερινότητά μας, οι δεκάδες έρευνες που έχουν εκπονηθεί για τις επιπτώσεις τους στην υγεία δεν έχουν ακόμη καταλήξει σε κατηγορηματικά συμπεράσματα. «ΤΑ ΝΕΑ» επικοινώνησαν με τους κορυφαίους επιστήμονες στον κόσμο που έχουν πραγματοποιήσει μελέτες για τη χρήση κινητών και την πιθανή σύνδεσή τους με όγκους στον εγκέφαλο. Ακόμη και οι πιο επιφυλακτικοί, αποδέχονται ότι η συχνή και μακροχρόνια χρήση αυξάνει τον κίνδυνο εμφάνισης καρκίνου.

«Είχαμε ζητήσει από τις εταιρείες να μας αποστείλουν μοντέλα τους για να μετρήσουμε τη μέγιστη ακτινοβολία που εκπέμπουν, ως ερευνητική ομάδα. Δεν ανταποκρίθηκαν παρά μόνο δύο. Τα πιο πολλά κινητά τα αγοράσαμε εμείς με δικά μας χρήματα, ενώ κάποια τα πήραμε με πιστώσεις στο Πανεπιστήμιο Αθηνών το οποίο χρηματοδοτεί την έρευνα. Τα αποτελέσματα των μετρήσεων δεν αφορούν το σύνολο των κινητών που κυκλοφορούν στην αγορά. Αφορούν μόνο αυτά που εξετάσαμε. Δεν πρόκειται για μία συστηματική μελέτη αλλά για ποιοτικά συμπεράσματα», λέει ο κ. Μαργαρίτης. Η ακτινοβολία που εκπέμπει ένα κινητό σχετίζεται με το πόσο εύκολα «αντιλαμβάνεται» την πλησιέστερη κεραία. Αυτό φαίνεται στο κινητό από τις μπάρες του σήματος. Όταν οι μπάρες είναι τέσσερις ή πέντε, δηλαδή έχει καλό σήμα, τότε εκπέμπει μικρές ποσότητες ακτινοβολίας. Όταν ο χρήστης μπει σε ένα κτίριο ή στο αυτοκίνητο ή στο ασανσέρ ή βρίσκεται σε μέρος όπου δεν υπάρχει καλό σήμα, τότε το κινητό εκπέμπει περισσότερη ακτινοβολία. «Στην περίπτωση που δεν έχει καλό σήμα μπορεί να υπάρξει αύξηση έως και στο 100% της ισχύος και έτσι το κινητό εκπέμπει τη μέγιστη τιμή της ακτινοβολίας», επισημαίνει ο κ. Μαργαρίτης, που είναι και διευθυντής του Εργαστηρίου Βιοφυσικής Ακτινοβολιών.

«Σε πρόσφατη πειραματική μελέτη 71 εθελοντές μίλησαν με κινητό μισή ώρα πριν κοιμηθούν και διαπιστώθηκε ότι είχαν διαταραχές στον ύπνο. Αυτές τις μελέτες δεν μπορεί να τις αμφισβητήσει κανένας. Όπως και το γεγονός ότι παρατηρούμε προβλήματα στα κύτταρα», λέει ο καθηγητής Βιολογίας.


Δεν έχουμε στοιχεία για μακροχρόνια χρήση

«Από τις μεγάλες έρευνες που έχουν πραγματοποιηθεί μέχρι σήμερα, δεν προκύπτει σύνδεση μεταξύ εγκεφαλικών όγκων και χρήσης κινητού. Ωστόσο, πρέπει να αναφέρουμε ότι το 1993, όταν αρχίσαμε να παρακολουθούμε τους συμμετέχοντες στις έρευνες, δεν μπορούσαμε να έχουμε σε μεγάλο βαθμό στα δείγματά μας αυτό που αποκαλούμε “βαρείς”, μακρόχρονους χρήστες. Για τη συγκεκριμένη ομάδα χρηστών υπάρχει επιστημονική αβεβαιότητα και ως εκ τούτου δεν μπορούμε να αποκλείσουμε το ενδεχόμενο πιθανής επικινδυνότητας. Προς το παρόν πάντως δεν έχει εντοπιστεί κάποιος ανθρώπινος βιολογικός μηχανισμός που να συνδέει τη χρήση συσκευών κινητής τηλεφωνίας με καρκίνο», επισημαίνει στα «ΝΕΑ» ο δρ Γιόακιμ Σουτζ, από το Ινστιτούτο Ερευνών για τον Καρκίνο στη Δανία και επικεφαλής της μεγαλύτερης έρευνας που έχει πραγματοποιηθεί ποτέ για τη σχέση των κινητών με εγκεφαλικούς όγκους.

Οι νέες τεχνολογίες.
«Πρέπει σε αυτό το σημείο να τονίσουμε ότι βάσει των επιστημονικών δεδομένων δεν υπάρχουν επιπτώσεις για τη χρήση κινητού κατά τα πρώτα δέκα χρόνια, αλλά καλό θα ήταν να αποφεύγεται η άσκοπη έκθεση στην ακτινοβολία. Όσο για τις τεχνολογίες που χρησιμοποιούνται στην κινητή τηλεφωνία, οφείλουμε να αναφέρουμε ότι το νέο UΜΤS έχει σαφώς χαμηλότερη ισχύ και άρα ακτινοβολία σε σχέση με το GSΜ», λέει ο δρ Σουτζ.


Έχω πειστεί ότι προκαλούν καρκίνο

«Σύμφωνα με τις έρευνες που έχω πραγματοποιήσει μέχρι τώρα είμαι πεπεισμένος ότι η εντατική χρήση κινητού για χρονικό διάστημα που ξεπερνά τα δέκα χρόνια συνδέεται με την ανάπτυξη εγκεφαλικών όγκων», λέει στα «ΝΕΑ» ο δρ Λέναρτ Χαρντέλ, καθηγητής Ογκολογίας και Επιδημιολογίας Καρκίνου στο πανεπιστημιακό νοσοκομείο του Όρεμπρο στη Σουηδία, που έχει διεξαγάγει 4 μελέτες για το συγκεκριμένο θέμα. «Οι εγκεφαλικοί όγκοι, βάσει των δεδομένων που έχουμε από έρευνες με καρκινογόνες ουσίες, κάνουν πάνω από δέκα χρόνια για να εκδηλωθούν. Με αυτό το σκεπτικό, κατά την περίοδο 2008-2012, οπότε και θα υπάρχει πληθώρα χρηστών που θα έχουν συμπληρώσει τα δέκα χρόνια βαριάς χρήσης κινητού, δεν είναι απίθανο να αρχίζουμε να παρατηρούμε περισσότερα κρούσματα.

Πιστεύω ότι η βιομηχανία των τηλεπικοινωνιών οφείλει να κάνει τις τεχνολογίες και τις συσκευές των κινητών πολύ πιο ασφαλείς για τους χρήστες», επισημαίνει ο δρ Χαρντέλ.


30% μεγαλύτερος κίνδυνος

Πιο ουδέτερη στάση σε σχέση με τον Χαρντέλ διατηρεί ο δρ Μίκαελ Κούντι, επικεφαλής του Εργαστηρίου Περιβάλλοντος και Υγείας στο Πανεπιστήμιο της Βιέννης, ο οποίος έχει πραγματοποιήσει δεκάδες μελέτες και αναλύσεις σχετικά με τη σύνδεση κινητών με εγκεφαλικούς όγκους.

«Δεν είμαι πλήρως πεπεισμένος επειδή υπάρχουν ακόμα αρκετά προβλήματα με τα διαθέσιμα δεδομένα. Όμως κλίνω περισσότερο προς το συμπέρασμα ότι υπάρχει αυξημένο ρίσκο για τη δημιουργία εγκεφαλικού όγκου από τη βαριά, μακρόχρονη χρήση (για παράδειγμα μία ώρα την ημέρα επί 10 χρόνια)», σημειώνει. Πόσο μεγάλο ρίσκο; «Περίπου 30% για την εμφάνιση γλοιωμάτων (σ.σ.: σχετικά επιθετικό είδος καρκίνου) και ακουστικών νευρωμάτων, ίσως και περισσότερο, σύμφωνα με κάποιες έρευνες. Από την άλλη πλευρά, αν λάβουμε υπόψη δεδομένα άλλων ερευνών, μπορεί οι εγκεφαλικοί όγκοι να μη συνδέονται καθόλου με τα κινητά», λέει στα «ΝΕΑ» ο δρ Κούντι και τονίζει ότι όπως και να έχει οι εταιρείες τηλεπικοινωνιών θα πρέπει να συνεργαστούν στενά με τους επιστήμονες ώστε να αναπτυχθούν συστήματα που να έχουν μηδενικό ή ελάχιστο ρίσκο όσον αφορά τις επιπτώσεις στις βιολογικές λειτουργίες.


Σε 4 χρόνια θα έχουμε ασφαλή συμπεράσματα

«Κατά την περίοδο 2008-2012 θα έχουμε φτάσει στο απαραίτητο χρονικό σημείο ώστε να μπορούμε να αρχίσουμε έρευνες που να δείξουν τις πραγματικές επιπτώσεις της βαριάς χρήσης των κινητών», αναφέρει ο δρ Βίνι Χουράνα, διάσημος νευροχειρουργός με πάνω από δέκα διακρίσεις, ο οποίος πριν από μερικές εβδομάδες τάραξε τα νερά της επιστημονικής κοινότητας με τη μελέτη του όπου ανέφερε ότι οι επιπτώσεις των συσκευών κινητής τηλεφωνίας μπορεί να ξεπερνούν αυτές του καπνίσματος. «Μέχρι τώρα υπάρχουν στατιστικά δεδομένα που συνδέουν την εμφάνιση ακουστικών νευρωμάτων με τη μακροχρόνια χρήση κινητού- συγκεκριμένα στην πλευρά του εγκεφάλου, όπου συνήθως βάζουν οι χρήστες τη συσκευή».


Δεν ελέγχονται οι συσκευές στην Ελλάδα

Στην αγορά κυκλοφορούν και κινητά τα οποία, σε συνδυασμό με τις λειτουργίες υπολογιστή που διαθέτουν, εκπέμπουν μεγάλα ποσά ακτινοβολίας. Μπορεί κάποια μάλιστα, επισημαίνουν οι ειδικοί, να υπερβαίνουν τα μέγιστα όρια ακτινοβολίας που έχουν τεθεί. «Αποτέλεσμα της έλλειψης ελεγκτικού μηχανισμού είναι εγώ, ως καταναλωτής, να μην μπορώ να ξέρω αν η μέγιστη τιμή ακτινοβολίας που υποτίθεται ότι εκπέμπει ένα κινητό- αναγράφεται στα χαρακτηριστικά του ως τιμή SΑR- είναι και η πραγματική», τονίζει ο καθηγητής Βιολογίας που έχει ήδη αρχίσει πειράματα ακτινοβολίας σε ποντίκια για να εξαγάγει συμπεράσματα σχετικά με το αν τα κινητά σχετίζονται με όγκους στον εγκέφαλο.

Όπως αναφέρει ο κ. Μαργαρίτης, «η δική μου φιλοσοφία όλα αυτά τα χρόνια είναι να βρούμε λύσεις ώστε να προστατευθεί ο χρήστης και ταυτόχρονα να χρησιμοποιεί το κινητό όσο θέλει. Ένας τρόπος είναι το Βluetooth με καλώδιο και όχι απλό, γιατί στη δεύτερη περίπτωση η ακτινοβολία εκπέμπεται στο αυτί, ενώ με το καλώδιο διαχέεται».