Σύνοδος ΝΑΤΟ. Μετά το βέτο

Λίφτινγκ μέσω… Βουκουρεστίου

ΜΕ ΣΤΟΧΟ να κεφαλαιοποιήσει τα πολιτικά κέρδη από το βέτο στο Σκοπιανό θα κινηθεί τις επόμενες ημέρες η κυβέρνηση, ενώ στην επικοινωνιακή αντεπίθεση που σχεδιάζει το Μαξίμου τον πρώτο ρόλο έχει ο Πρωθυπουργός.

Στο κυβερνητικό επιτελείο είναι πεπεισμένοι ότι οι εξελίξεις στο Σκοπιανό όχι μόνον βάζουν τέλος στον κύκλο της μεγάλης φθοράς που άνοιξε για τη Ν.Δ. τον περασμένο Δεκέμβριο με την υπόθεση Μαγγίνα και συνεχίστηκε με το σκάνδαλο Ζαχόπουλου, αλλά οδηγούν και σε ανάκαμψη του κόμματος. Επικαλούμενοι μετρήσεις που ολοκληρώθηκαν μέσα στο Σαββατοκύριακο, σε Μαξίμου και Ρηγίλλης κάνουν λόγο για επανασυσπείρωση της κομματικής βάσης, καθώς και για σημαντική ενίσχυση της εικόνας του Πρωθυπουργού.

Κύκλος ενημέρωσης
Βασικός στόχος της Ν.Δ. είναι να παρατείνει το ευνοϊκό κλίμα που διαμορφώθηκε για την κυβέρνηση από τη Σύνοδο του Βουκουρεστίου και να κρατήσει το Σκοπιανό στην κορυφή της πολιτικής ατζέντας τουλάχιστον έως το Πάσχα. Τη στόχευση αυτή, όπως λένε κυβερνητικοί παράγοντες, εξυπηρετεί τόσο η σημερινή συνάντηση του κ. Καραμανλή με τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας κ. Κάρολο Παπούλια, τον οποίον θα ενημερώσει

ΔΙΠΛΟΣ ΣΤΟΧΟΣ

Χτύπημα στον ΛΑΟΣ κυρίως στη Βόρεια Ελλάδα- Επανασυσπείρωση της «γαλάζιας» βάσης μετά το σοκ της υπόθεσης Ζαχόπουλου

για όσα διαδραματίστηκαν στο Βουκουρέστι, όσο και η προ ημερησίας διατάξεως συζήτηση σε επίπεδο πολιτικών αρχηγών που θα γίνει την προσεχή Πέμπτη στη Βουλή. Ο Πρωθυπουργός θα παρουσιάσει στη Βουλή τα αποτελέσματα της ΝΑΤΟϊκής Συνόδου, εκμεταλλευόμενος το αίτημα για ενημέρωση περί του Σκοπιανού που είχε υποβάλει από τον περασμένο μήνα ο πρόεδρος του ΛΑΟΣ Γ. Καρατζαφέρης.

Την επόμενη εβδομάδα αναμένεται να συνεδριάσουν και τα κομματικά όργανα της Ν.Δ.- το Πολιτικό Συμβούλιο και η Κεντρική Επιτροπή- επίσης με αποκλειστικό θέμα τα αποτελέσματα του Βουκουρεστίου. Με φόντο το Σκοπιανό, εξάλλου, προγραμματίζονται και οι διακοπές του Πάσχα για τον Πρωθυπουργό, ο οποίος- σύμφωνα με στελέχη της Ρηγίλλης- θα κάνει Ανάσταση στη Βόρεια Ελλάδα. Μέσα από τις συνεχείς παρεμβάσεις του Πρωθυπουργού για το όνομα των Σκοπίων, στο Μαξίμου ευελπιστούν ότι θα υπάρξει αντίλογος και από την πλευρά της πολιτικής ηγεσίας της γείτονος, η οποία θα τροφοδοτεί έτσι με νέα επεισόδια την υπόθεση και θα την κρατήσει στην πρώτη γραμμή της επικαιρότητας.

Ο κ. Καραμανλής, κατά τις ίδιες πηγές, θα συνεχίσει την επίθεση φιλίας προς τον λαό της ΠΓΔΜ, αλλά θα καταστήσει σαφές ότι εάν δεν υπάρξει λύση για το όνομα, τότε μετά το βέτο για την ένταξη των Σκοπίων στο ΝΑΤΟ η Ελλάδα θα κρατήσει κλειστή και την πόρτα της Ευρωπαϊκής Ένωσης για τη γειτονική χώρα. Στη Βουλή θα κλιμακώσει την αντιπαράθεση και με τον ΛΑΟΣ, καθώς στο Μαξίμου θεωρούν βέβαιο ότι το κόμμα του Γ. Καρατζαφέρη έχει αρχίσει, μετά το βέτο, να καταγράφει φθίνουσα πορεία, ιδίως στη Βόρεια Ελλάδα.


Στέλνουμε αξιωματικούς – μάς πιέζουν για ελικόπτερα

ΕΝΤΟΣ ΤΟΥ ΜΑΪΟΥ (ή το αργότερο τον Ιούνιο) αναμένεται να αναχωρήσουν για το Αφγανιστάν οι πρώτοι μάχιμοι Έλληνες αξιωματικοί, οι οποίοι μαζί με Αμερικανούς θα αναλάβουν ως εκπαιδευτές και καθοδηγητές σε στρατιωτικά τμήματα τού υπό ανασυγκρότηση εθνικού αφγανικού στρατού. Οι Έλληνες, σύμφωνα με αμερικανικές πηγές, θα ενταχθούν στο 201 Σώμα Στρατού, για το οποίο υπάρχει δέσμευση ότι θα μείνει στην Καμπούλ. Συνολικά το ΚΥΣΕΑ έχει εγκρίνει τη συμμετοχή έως 12 μάχιμων αξιωματικών στα τμήματα καθοδήγησης (ΟΜLΤ΄s) που συγκροτούνται μαζί με Αμερικανούς.

Στη λίστα των απαιτήσεων προς την Αθήνα για το Αφγανιστάν, προστέθηκε τώρα και η ανάληψη της ευθύνης από τις ελληνικές Ένοπλες Δυνάμεις να εκπαιδεύσουν επιτόπου Αφγανούς πιλότους ελικοπτέρων. Το υπουργείο Άμυνας, που έχει ήδη «το μαχαίρι στον λαιμό» για την αποστολή 2-4 μεταφορικών ελικοπτέρων Σινούκ, ευελπιστεί να εκτονώσει την πίεση αφήνοντας το παράθυρο ανοιχτό η εκπαίδευση αυτή να γίνει στην Ελλάδα. Διαφορετικές θέσεις
Αντιφατική είναι η εικόνα που εκπέμπεται από την κυβέρνηση όσον αφορά το θέμα της αποστολής στο Αφγανιστάν ελικοπτέρων Σινούκ:

– Με δεδομένο ότι η κύρια πίεση προς την Ελλάδα αφορά την αποστολή αυτών των ελικοπτέρων, ο Πρωθυπουργός κ. Κ. Καραμανλής, μιλώντας γενικά για αύξηση της ελληνικής συμμετοχής, δήλωσε από το Βουκουρέστι ότι «δεν υπάρχει αυτήν τη στιγμή τέτοια προοπτική».

– Μία ημέρα μετά, ο υπουργός Άμυνας κ. Ευάγγ. Μεϊμαράκης δήλωσε στην τηλεόραση της ΝΕΤ ότι οι επιχειρησιακές ανάγκες, οι απαιτήσεις για έρευνα και διάσωση ναυαγών καθώς και για αεροδιακομιδές ασθενών στο Αιγαίο καθιστούν αδύνατη τη διάθεση ελικοπτέρων – το αντίθετο, χρειαζόμαστε κι άλλα.

* Στην έδρα του ΝΑΤΟ συμμαχικοί κύκλοι είναι σχεδόν βέβαιοι ότι η Ελλάδα συζητεί την αποστολή 2-4 Σινούκ «υπό προϋποθέσεις». Μάλιστα από πηγές στην Αθήνα προκύπτει ότι η Ελλάδα κρατά δύο ελικόπτερα στην «εφεδρεία», η διάθεση των οποίων θα εξαρτηθεί από την υπόθεση των Σκοπίων και τις εξελίξεις στις ελληνοαμερικανικές σχέσεις κατά τους προσεχείς μήνες.

Είναι χαρακτηριστικό το ότι πριν από τη Σύνοδο του Βουκουρεστίου κυβερνητικά στελέχη άφηναν να εννοηθεί ότι το τελικό «ναι» συναρτάται εν πολλοίς από τη δυναμική του θέματος των Σκοπίων. «Ας λυθεί το θέμα ευνοϊκά και θα βρούμε την κατάλληλη φόρμουλα συνεννόησης και για το Αφγανιστάν», έλεγε αρμόδια πηγή του υπουργείου Άμυνας αναφερόμενη στο θέμα των ελικοπτέρων…

Στο πλαίσιο αυτό υπήρξαν ήδη βολιδοσκοπήσεις είτε για αποστολή ελικοπτέρων Σινούκ χωρίς προσωπικό είτε για τη συγκρότηση κοινής βάσης υποστήριξης 6-8 ελικοπτέρων από 3-4 χώρες, ώστε να μειωθεί το μεγάλο κόστος αλλά και το αναγκαίο προσωπικό. Στρατιωτικές πηγές αναφέρουν ότι για την υποστήριξη κάθε Σινούκ χρειάζονται 20-30 στρατιωτικοί.

Και αστυνομικοί
Πέραν της στρατιωτικής συνεισφοράς η Αθήνα εξετάζει το ενδεχόμενο μεγαλύτερης συμμετοχής στο πρόγραμμα ανοικοδόμησης του Αφγανιστάν, όπως δήλωσε ο κ. Καραμανλής. Μάλιστα ο κ. Μεϊμαράκης μίλησε για ελληνική πρόταση, για αποστολή αστυνομικών (ως εκπαιδευτών), δικαστικών, γεωπόνων, κ.λπ.


Οι Αλβανοί των Σκοπίων … ψήφισαν «βέτο»

Ανατολικά του ποταμού Αξιού (Βαρδάρη), στην πόλη των Σκοπίων τα φώτα της ανάπτυξης σβήνουν. Σταματούν τα μεγάλα οικοδομικά συγκροτήματα, τα σύγχρονα πολυκαταστήματα και αρχίζουν τα σοκάκια, τα μικρά μαγαζιά, όπου καταστηματάρχες λανσάρουν τις πραμάτειες τους.

ΜΕΤΑ ΤΟ ΑΓΑΛΜΑ του Σκεντέρμπεη βρίσκεται η μουσουλμανική πλευρά των Σκοπίων, όπου στην πλειονότητά τους ζουν Αλβανοί, οι οποίοι κράτησαν από τη Σύνοδο του ΝΑΤΟ στο Βουκουρέστι την ένταξη της «μητέρας πατρίδας» τους και δεν ενοχλήθηκαν από το ελληνικό βέτο.

«Τι σχέση μπορεί να έχουν αυτοί με τους αρχαίους Μακεδόνες, όλοι τώρα μάς έχουν γίνει απόγονοι του Μεγάλου Αλεξάνδρου», λέει γελώντας στα «ΝΕΑ» ο 22χρονος Μπεκίμ Ρογκίτσε. Ο νεαρός διατηρεί κατάστημα με έθνικ προϊόντα στη γειτονιά των Αλβανών, που ο αριθμός τους φθάνει τις 120.000,

επί συνόλου 600.000

που είναι οι κάτοικοι της πόλης των Σκοπίων. Ο Μπεκίμ υποστήριξε ότι είναι λογική η κίνηση της Ελλάδας να ασκήσει βέτο, ενώ μίλησε για «λάθη» της πολιτικής ηγεσίας των Σκοπίων στο ζήτημα της ονομασίας. «Εδώ στην πλευρά των Αλβανών πολλοί είναι αυτοί που δεν ενοχλήθηκαν καθόλου από το ελληνικό βέτο, άλλωστε πρόκειται για μία πολιτική κίνηση, όλοι ξέρουμε πως όλα είναι πολιτική», συμπλήρωσε.

Η Συμφωνία της Αχρίδας
Είναι γεγονός πάντως πως το βέτο της ελληνικής πλευράς για την πρόσκληση της ΠΓΔΜ στο ΝΑΤΟ μάλλον χαροποίησε τους Αλβανούς κατοίκους της χώρας, οι οποίοι έχουν παράπονο από την ηγεσία των Σκοπίων πως δεν εφαρμόζει τη Συμφωνία της Αχρίδας, με την οποία τυπικά ενισχύθηκαν τα προνόμιά τους. Άλλωστε μετά τις εξελίξεις στο Βουκουρέστι, οι Αλβανοί πολιτικοί των Σκοπίων απέφυγαν να τοποθετηθούν για το ζήτημα. Μόνον η εκπρόσωπος Τύπου του αντιπολιτευτικού DUΙ Ερμίρα Μεχμέτι δήλωσε πως η άποψη του κόμματος του Αλί Αχμέτι είναι να συναποφασίσουν όλοι οι αρχηγοί των κομμάτων μία ενιαία στρατηγική με στόχο την ένταξη της ΠΓΔΜ σε ΝΑΤΟ και Ευρωπαϊκή Ένωση. Ένας βουλευτής του DUΙ σε συζήτηση στη Βουλή ενίσχυσε την άποψη αυτή, τονίζοντας ότι πρέπει η χώρα να προσφύγει σε εκλογές. «Ήταν πολύ σωστή η απόφαση της Ελλάδας να ασκήσει βέτο», επισήμανε ο 33χρονος κάτοικος της αλβανικής συνοικίας των Σκοπίων Αλμπάν Κελμέντι και υποστήριξε ότι η πολιτική ηγεσία των Σκοπίων καθυστέρησε πάρα πολύ με το ζήτημα της ονομασίας και «γι΄ αυτό πλήρωσε το τίμημα». Πάντως διέψευσε τους φόβους των Σκοπιανών πως κινδυνεύουν από τους Αλβανούς. «Διαφωνώ, αν και αποφασίστηκαν μεγάλες αλλαγές για εμάς που τελικά δεν τις εφαρμόζουν», συμπλήρωσε.

Στην αλβανική πλευρά των Σκοπίων ζουν όμως και πολλοί Τούρκοι, οι οποίοι βρίσκονται στο πλευρό των Σκοπιανών. «Όχι, η Ελλάδα δεν έπρεπε να ασκήσει βέτο», αντιτείνει στους ομόθρησκούς του ο 40χρονος Χαϊντάρ Μπαϊράμ. «Το όνομα δεν πρέπει να αλλάξει και αυτό που έγινε δεν είναι καλό για δύο γείτονες», υποστήριξε, διαψεύδοντας ότι θα δημιουργηθεί πρόβλημα μεταξύ Αλβανών και Σκοπιανών. «Ζουν μαζί, όλα θα είναι καλά», επισήμανε.

Κρούσματα βίας
Τα μεμονωμένα κρούσματα εις βάρος Ελλήνων που δραστηριοποιούνται στα Σκόπια συνεχίστηκαν και το Σάββατο. Μπορεί η αφίσα με την ελληνική σημαία, που αντί για σταυρό έχει τη σβάστικα, να αποσύρθηκε από τους δρόμους των Σκοπίων και να εκτίθεται ως «έργο τέχνης» στην έκθεση του Ατανάς Μπότεφ στο Πολιτιστικό Κέντρο Πληροφόρησης των Σκοπίων, χωρίς ιδιαίτερη προσέλευση κοινού, ωστόσο αποτέλεσε ιδέα για μέλη εθνικιστικών κύκλων.

Χαρακτηριστικό είναι ότι το απόγευμα του Σαββάτου Έλληνες τελωνειακοί της Ειδομένης απαγόρευσαν την είσοδο ενός βαγονιού τρένου, που ήταν άδειο, και προερχόταν από τα Σκόπια, καθώς άγνωστοι είχαν ζωγραφίσει σε όλα τα καθίσματα σβάστικες και έγραφαν «Έλληνες φασίστες».

Τα ίδια συνθήματα έγραψαν και σε αυτοκίνητο Έλληνα επιχειρηματία στην πόλη των Σκοπίων, ενώ Έλληνας επισκέπτης στη Γευγελή βρήκε το αυτοκίνητό του έξω από το καζίνο σπασμένο και πάνω του γραμμένα παρόμοια συνθήματα. «Οι αντιδράσεις είναι μεμονωμένες και δεν υπάρχει φόβος να πάρουν έκταση», έλεγαν ελληνικές διπλωματικές πηγές στα Σκόπια. «Απλώς παραμένει η απογοήτευση και όλοι περιμένουν τις επόμενες κινήσεις της πολιτικής ηγεσίας της χώρας τους», κατέληξε.


Ανησυχεί η εσωτερική αστάθεια στα Σκόπια

ΟΙ ΕΣΩΤΕΡΙΚΕΣ εξελίξεις στα Σκόπια είναι ένας απρόβλεπτος παράγοντας, (στον οποίο υπεισέρχονται και πολλοί δευτερεύοντες)

που μπορεί να επηρεάσουν την υπόθεση, πέρα από τις σκέψεις και τους προβληματισμούς της Αθήνας. Αυτή τη στιγμή σειρά ερωτηματικών, παραμένουν αναπάντητα: πώς θα είναι ο συσχετισμός μεταξύ Αλβανών και Σλαβομακεδόνων, πώς θα εξελιχθεί η κατάσταση στο Κόσοβο, εάν οι Αμερικανοί θα επιχειρήσουν να επηρεάσουν το εκλογικό αποτέλεσμα και υπέρ ποίου κ.λπ. Μία δυσμενής εξέλιξη στα εσωτερικά των Σκοπίων είναι σίγουροέλεγαν κορυφαίες διπλωματικές πηγές- ότι θα ασκούσε ασφυκτική πίεση στην Αθήνα να διευκολύνει με τη στάση της τα Σκόπια για να μη διολισθήσουν περαιτέρω στην αστάθεια.


Σχέδιο καθυστέρησης μελετά η Αθήνα

Την αναβολή πέραν του Δεκεμβρίου 2008 της διαπραγμάτευσης για το όνομα των Σκοπίων μελετάει η κυβέρνηση θεωρώντας πως μία τέτοια εξέλιξη θα βοηθούσε να ηρεμήσουν τα πνεύματα στη γειτονική χώρα ενώ θα ευνοούσε πολιτικά και την κυβέρνηση στο εσωτερικό.

Πάντως οι Αμερικανοί επιθυμούν να υπάρξει επίλυση της εκκρεμότητας για το όνομα το συντομότερο δυνατόν. Μάλιστα ο αναπληρωτής υπουργός Ματ Μπράιζα που θα βρίσκεται στην Αθήνα τις επόμενες ημέρες αναμένεται να συναντηθεί και με την υπουργό Εξωτερικών Ντόρα Μπακογιάννη. Εισηγήσεις κυβερνητικών στελεχών υποστηρίζουν πως καλό θα ήταν αντί να επιδιωχθεί μια λύση πριν από τη λήξη της γαλλικής προεδρίας, που αρχίζει τον Ιούλιο, η Αθήνα να προσπαθήσει να πείσει την Κομισιόν κατ΄ αρχήν, και το Παρίσι στη συνέχεια, να μη φέρουν προς συζήτηση τον Δεκέμβριο τον προσδιορισμό ημερομηνίας έναρξης ενταξιακών διαπραγματεύσεων για τα Σκόπια. Κάτι τέτοιο θα παρέτεινε εκ των πραγμάτων τις διαπραγματεύσεις για το όνομα, και δεν θα έφερνε την Ελλάδα προ του διλήμματος να βάλει και πάλι βέτο – και μάλιστα σε επίπεδο Ένωσης, όπου τα πράγματα είναι πολύ πιο δύσκολα από ό,τι είναι σε επίπεδο ΝΑΤΟ. Η όλη υπόθεση θα μπορούσε μάλιστα- όπως έλεγαν κυβερνητικές πηγές- να «συρθεί» ακόμη και μέχρι τις επόμενες κάλπες, σε περίπτωση που η κυβέρνηση θελήσει να κάνει πρόωρες εκλογές με σκοπιανό χαρτί. Οι θιασώτες αυτής της άποψης υποστηρίζουν ότι μια αναβολή θα συνέφερε και τη γαλλική προεδρία, που δεν συμπαθεί το θέμα της διεύρυνσης γενικώς- μόνο που δεν έχουν υπολογίσει ότι το Παρίσι έχει αποφασίσει να προεδρεύσει τηρώντας τους κοινοτικούς κανόνες και τα κοινοτικά χρονοδιαγράμματα και αφήνοντας κατά μέρος για έξι μήνες την εθνική του ατζέντα.

Τα παραπάνω, όμως, έλεγαν διπλωματικές πηγές, δεν απαλλάσσουν την Αθήνα από αυτήν καθαυτή τη διαπραγμάτευση για την ονομασία των Σκοπίων, που αργά ή γρήγορα θα ξαναπάρει μπρος. Ασχέτως των εξελίξεων στο εσωτερικό της FΥRΟΜ, που συνδέονται ευθέως με τα αποτελέσματα των εκλογών στη γείτονα, η ελληνική πλευρά θα πρέπει να προσδιορίσει εκ νέου τις θέσεις της: τη λεγόμενη κόκκινη γραμμή της.

Δύο απόψεις
Επ΄ αυτού επικρατούν δύο απόψεις στο υπουργείο Εξωτερικών, αλλά και σε αρμόδιους κυβερνητικούς παράγοντες. Η μία, υποστηρίζει ότι μετά την άσκηση του βέτο- και την απόδειξη, εξ αυτού, ότι η Αθήνα γνωρίζει να υπερασπίζεται τα δίκαιά της – μπορεί πλέον η ελληνική πλευρά να επιδείξει μεγαλύτερη ευελιξία και να πετύχει μια λύση στην εκκρεμότητα της ονομασίας.

Η άλλη, που βασίζεται στα ιστορικά προηγούμενα, υποστηρίζει ότι το βέτο εκ των πραγμάτων έχει ενισχύσει τα λεγόμενα εθνικά αντανακλαστικά και οδηγεί την κοινή γνώμη σε σκληρότερες θέσεις- κάτι που, αντιστοίχως, επηρεάζει και τη διαπραγματευτική θέση της Αθήνας.