Ναρκω-κράτος και ναρκω-αντάρτες

Η κολομβιανή αντάρτικη οργάνωση FΑRC είναι εδώ και χρόνια ύποπτη ότι χρηματοδοτεί τον αγώνα της από το λαθρεμπόριο της κοκαΐνης. Πώς όμως βγάζει τόσο αποτελεσματικά τα ναρκωτικά από τη χώρα; Ο δημοσιογράφος Τζον Κάρλιν γράφει στον βρετανικό «Ομπζέρβερ» και την ισπανική «Ελ Παΐς» πως διαπίστωσε στη διάρκεια της έρευνάς του μια συνεργία ανάμεσα στους αντάρτες της Κολομβίας και τις ένοπλες δυνάμεις της γειτονικής Βενεζουέλας.

Το 30% των 600 τόνων κοκαΐνης που εξάγονται λαθραία κάθε χρόνο από την Κολομβία περνάει από τη Βενεζουέλα. Το μεγαλύτερο μέρος αυτού του 30% καταλήγει στην Ευρώπη, με την Ισπανία και την Πορτογαλία να είναι οι κύριες πύλες εισόδου. Η αγοραία αξία της κολομβιανής κοκαΐνης που κυκλοφορεί στην Ευρώπη είναι περίπου 7,5 δισ. στερλίνες τον χρόνο.

Ο Βρετανός δημοσιογράφος μίλησε με τέσσερις από τους 2.400 αντάρτες που λιποτάκτησαν πέρυσι από τη FΑRC, η οποία έχει γίνει η μεγαλύτερη στον κόσμο οργάνωση απαγωγών και λαθρεμπορίου κοκαΐνης, είναι πιο πλούσια, πολυάριθμη και καλύτερα εξοπλισμένη από οποιοδήποτε μεμονωμένο κολομβιανό καρτέλ των ναρκωτικών. Έχει από καιρό απομακρυνθεί πολύ από τις επαναστατικές ρίζες της και χαρακτηρίζεται «τρομοκρατική» τόσο από την Ευρωπαϊκή Ένωση όσο και από τις ΗΠΑ. Οι πιθανότητές της να ξεκινήσει μια αριστερή εξέγερση όπως εκείνη των Σαντινίστας το 1979 στη Νικαράγουα, είναι ανύπαρκτες, όμως οι «ναρκω-αντάρτες» αυτοί, όπως τους αποκαλούν πλέον στην Κολομβία και αλλού, είναι δυνατό να επιβιώσουν επ΄ αόριστον ως ένοπλη δύναμη λόγω του εισοδήματός τους από τις απαγωγές, τους εκβιασμούς και την κοκαΐνη. Και ο φίλος και γείτονάς τους Ούγκο Τσάβες είναι πολιτικός σύμμαχός τους και τους βοηθάει να επιβιώσουν, υπογραμμίζει ο Κάρλιν.

Η FΑRC και Βενεζουελανοί κρατικοί αξιωματούχοι επιχειρούν μαζί όπου συμπίπτουν στρατιωτικές και λαθρεμπορικές δραστηριότητες

Ο μηχανισμός. «Όλες οι πηγές με τις οποίες μίλησα συμφωνούν ότι ισχυρά στοιχεία μέσα στον κρατικό μηχανισμό της Βενεζουέλας έχουν σφυρηλατήσει μια ισχυρή σχέση εργασίας με τη FΑRC», γράφει ο Κάρλιν. «Η FΑRC και Βενεζουελανοί κρατικοί αξιωματούχοι επιχειρούν μαζί όπου συμπίπτουν στρατιωτικές και λαθρεμπορικές δραστηριότητες. Όμως η συνεργασία γίνεται πιο παθητική, λένε οι ίδιες πηγές, λιγότερο ενεργή, όσο ψηλότερα ανεβαίνει κανείς στα κλιμάκια της κυβέρνησης της Βενεζουέλας. Ουδεμία από τις πηγές με τις οποίες μίλησα κατηγόρησε τον ίδιο τον Τσάβες ότι έχει άμεσο ρόλο στη γιγάντια επιχείρηση που είναι το λαθρεμπόριο των ναρκωτικών στην Κολομβία».

Οι μαρτυρίες. Ο Κάρλιν επικαλείται μαρτυρίες ότι η συνεργασία ανάμεσα στη Βενεζουέλα και τους αντάρτες για τη μεταφορά κοκαΐνης από ξηρά, θάλασσα και αέρα είναι εκτεταμένη και συστηματική. Η Βενεζουέλα προμηθεύει επίσης όπλα στους αντάρτες, προσφέροντάς τους την προστασία των ενόπλων δυνάμεών της. Σύμφωνα με τον Λουίς Χερνάντο Γκόμες Μπουσταμάντε, τον Κολομβιανό «νονό» που συνελήφθη τον περασμένο Φεβρουάριο από την αστυνομία, «η Βενεζουέλα είναι ο ναός του λαθρεμπορίου των ναρκωτικών». Ένας Ευρωπαίος διπλωμάτης με πολυετή εμπειρία στη Λατινική Αμερική συμφώνησε με την άποψη αυτή. «Το αποκαλούμενο αντι-ιμπεριαλιστικό, σοσιαλιστικό και μπολιβαρικό κράτος που ο Τσάβες λέει πως θέλει να δημιουργήσει, εξελίσσεται σε ναρκωκράτος, με τον ίδιο τρόπο που τα μέλη της FΑRC μετατράπηκαν σε ναρκω-αντάρτες. Ίσως ο Τσάβες δεν το συνειδητοποιεί, όμως αν αφεθεί ανεξέλεγκτο, το φαινόμενο αυτό θα διαβρώσει τη Βενεζουέλα σαν καρκίνος».


Μια χώρα σε πόλεμο

● Η ΚΟΛΟΜΒΙΑ, κέντρο του παγκόσμιου λαθρεμπορίου κοκαΐνης, υφίσταται εδώ και δεκαετίες έναν εμφύλιο πόλεμο ανάμεσα στους αριστερούς αντάρτες που έχουν τις ρίζες τους στους χωρικούς, που αποτελούν τη μεγάλη πλειοψηφία του πληθυσμού της χώρας, και τους δεξιούς παραστρατιωτικούς, που συνδέονται με τους Ισπανούς αποικιοκράτες γαιοκτήμονες.

● Ο ΜΑΝΟΥΕΛ ΜΑΡΟΥΛΑΝΤΑ, ο επιλεγόμενος και «Τιροφίχο» («Καλός σκοπευτής»), έδωσε το 1966 στην αντάρτικη οργάνωσή του την ονομασία Επαναστατικές Ένοπλες Δυνάμεις της Κολομβίας (FΑRC).

● ΟΙ FΑRC πιστεύεται πως κρατούν περί τους 800 ομήρους. Η διασημότερη ανάμεσά τους είναι η 45χρονη Ίνγκριντ Μπετανκούρ, η οποία ήταν υποψήφια πρόεδρος της Κολομβίας και κρατείται από το 2002.

● ΚΑΘΕ ΜΕΛΟΣ της FΑRC ορκίζεται να αγωνιστεί για την «κοινωνική δικαιοσύνη» στην Κολομβία. Περίπου το ένα τρίτο των ανταρτών των FΑRC πιστεύεται ότι είναι γυναίκες.

● Ο ΠΡΟΕΔΡΟΣ της Βενεζουέλας Ούγκο Τσάβες οδηγεί τη χώρα του προς έναν «μπολιβαρικό σοσιαλισμό», στηριγμένο στα αριστερά ιδεώδη του επαναστάτη Σιμόν Μπολίβαρ, ενώ ο πρόεδρος της Κολομβίας Άλβαρο Ουρίμπε είναι ένας συντηρητικός υπέρμαχος της ελεύθερης αγοράς και κατηγορείται ότι έχει υποστηρίξει τις κολομβιανές ακροδεξιές παραστρατιωτικές οργανώσεις.