«Μπλακ άουτ» στον αγωγό φυσικού αερίου

ΟΜΗΡΟΣ των γεωπολιτικών παιχνιδιών για την κυριαρχία στην ενεργειακή σκακιέρα των μεγάλων δυνάμεων, βρίσκεται για μια ακόμη φορά η Ελλάδα.

Οι επιδιώξεις της Μόσχας να ενισχύσει περαιτέρω την ενεργειακή της ισχύ και να εξαγάγει ακόμη μεγαλύτερες ποσότητες φυσικού αερίου στη Δύση, είχαν σαν αποτέλεσμα να διακοπεί από χθες η μεταφορά αερίου του Αζερμπαϊτζάν στην ελληνική αγορά, που ήδη έρεε μέσω του ελληνοτουρκικού αγωγού από τον περασμένο Νοέμβριο. Πρόκειται για ένα ντόμινο εξελίξεων, που είχε σαν αποτέλεσμα χθες η Τουρκία να κλείσει τις κάνουλες του φυσικού αερίου προς την Ελλάδα, με αποτέλεσμα να διακοπεί η παροχή αερίου στον ελληνοτουρκικό αγωγό που εγκαινιάστηκε στο τέλος του 2007 από τους πρωθυπουργούς των δύο χωρών.

Μια διακοπή, που αν και δεν επηρεάζει την τροφοδοσία της εγχώριας αγοράς- για την ώρα μέσω του αγωγού διοχετεύονται στη χώρα μας μόλις 850.000 κυβικά μέτρα ημερησίως όταν η κατανάλωση μας είναι 14 εκατ. κ.μ.- δείχνει το πόσο εύθραυστη είναι η γεωπολιτική και ενεργειακή ισορροπία στην ευρύτερη περιοχή της Κεντρικής Ασίας και της Ευρώπης.

Από το Τουρκμενιστάν
Η μίνι κρίση που πλήττει περισσότερο απ΄ όλους την Τουρκία, ξεκίνησε όταν η Μόσχα προσέφερε στο Τουρκμενιστάν διπλάσια τιμή για να της πουλήσει το αέριο που μέχρι πρότινος η χώρα αυτή εξήγαγε προς το Ιράν. Το Τουρκμενιστάν έπειτα από την πολύ καλύτερη προσφορά της Μόσχας, αποφάσισε να διακόψει την παροχή προς την Τεχεράνη.

Η Μόσχα δέσμευσε το τουρκμένικο αέριο, όχι για να καλύψει δικές της ανάγκες, αλλά όπως λένε στην αγορά για να ενδυναμώσει την κυριαρχία της στη διεθνή ενεργειακή σκακιέρα.

Στην Τουρκία το πρόβλημα
Αμέσως μετά τη διακοπή, το Ιράν, προκειμένου να καλύψει τις δικές του ανάγκες, άρχισε σταδιακά να κλείνει τις κάνουλες προς την Τουρκία. Την περασμένη εβδομάδα η ροή αερίου από το Ιράν στην τουρκική αγορά μειώθηκε κατά 4-5 εκατ. κυβικά μέτρα την ημέρα από τα συμφωνημένα 30 εκατ. κυβικά μέτρα. Η αποκατάσταση και πάλι της ομαλής τροφοδοσίας της Τουρκίας με ιρανικό αέριο αναμένεται να γίνει από την προσεχή Δευτέρα. Το μεγαλύτερο πρόβλημα το έχει η τουρκική αγορά, όπου λόγω ελλείψεων, λήφθηκαν περιοριστικά μέτρα τα οποία οδήγησαν σε μείωση της καθημερινής κατανάλωσης από τα 142 εκατ. κ.μ. που ήταν πριν από την κρίση, στα 124 εκατ. κ.μ.

Το αποτέλεσμα ήταν η Τουρκία να «δεσμεύσει» τα 13,5 εκατ. κυβικά μέτρα αερίου που ρέουν στο έδαφος της προερχόμενα από το Αζερμπαϊτζάν, τα οποία και όπως ανακοίνωσε, δέσμευσε για να καλύψει τις εγχώριες ανάγκες της. Ο ελληνοτουρκικός αγωγός σε πλήρη λειτουργία θα τροφοδοτείται με 12 δισ. κυβικά μέτρα φυσικού αερίου ετησίως από το κοίτασμα Σαχ Ντενίζ στο Αζερμπαϊτζάν, από τα οποία τα 3 δισ. κ.μ. θα απορροφά η ελληνική ενεργειακή αγορά.