Χρήμα / Οικονομία

Πετρελαϊκό σοκ στην οικονομία

Εκρηκτικό μείγμα για την οικονομία συνθέτει η έκρηξη τιμών του πετρελαίου και η εκτός ελέγχου πορεία του ελλείμματος του προϋπολογισμού.

Η πυροδότηση του πληθωρισμού από την άνοδο των τιμών του μαύρου χρυσού και των τροφίμων κόβει πολύτιμες ανάσες από την ανάπτυξη, ενώ δημιουργεί- όπως τονίζουν κυβερνητικοί παράγοντες και οικονομικοί αναλυτές- και αρνητικό κλίμα στην οικονομία.

Μεγάλο πλήγμα από την άνοδο του πληθωρισμού δέχονται οι μισθοί, οι οποίοι αναμένεται να υποστούν νέα πραγματική μείωση το 2008 από τις αυξήσεις λιτότητας (3%) που προβλέπει η εισοδηματική πολιτική της κυβέρνησης για το Δημόσιο. Υπό αυτά τα δεδομένα αρχίζουν τις επόμενες ημέρες και οι διαπραγματεύσεις μεταξύ της ΓΣΕΕ και του ΣΕΒ για τις αυξήσεις των μισθών στον ιδιωτικό τομέα.

Παράλληλα η αύξηση του ελλείμματος του προϋπολογισμού φέρνει ακόμη πιο κοντά τα νέα εισπρακτικά μέτρα που ετοιμάζει η κυβέρνηση και περιλαμβάνουν αυξήσεις στα τσιγάρα και τα ποτά, ενώ δεν έχει αποκλεισθεί και η αύξηση του Φόρου Προστιθέμενης Αξίας κατά 2 μονάδες.

Φιτίλι στον πληθωρισμό
Η τιμή του πετρελαίου στις διεθνείς αγορές έσπασε ήδη το ψυχολογικό φράγμα των 100 δολαρίων ανά βαρέλι βάζοντας φιτίλι στον πληθωρισμό, ο οποίος σημειωτέον κινείται στα υψηλότερα επίπεδα των τελευταίων οκτώ ετών. Τον Νοέμβριο διαμορφώθηκε στο 3,9%, ενώ με την τιμή του πετρελαίου στα ύψη οι προβλέψεις για την πορεία του τους επόμενους μήνες μόνο αισιόδοξες δεν μπορεί να είναι. Οι αναλυτές της αγοράς πετρελαίου εκτιμούν ότι τους επόμενους μήνες θα παραμείνει σε υψηλά επίπεδα και δεν αποκλείεται να κινηθεί ακόμη και στα 110 δολάρια ανά βαρέλι. Οι επιπτώσεις από αυτές τις εξελίξεις είναι πολλαπλές, ενώ τριγμοί προκαλούνται και στα χρηματιστήρια.

Με βάση αναλύσεις διεθνών οικονομικών οργανισμών, για κάθε δέκα δολάρια που αυξάνεται η διεθνής τιμή του πετρελαίου το παγκόσμιο οικονομικό προϊόν ψαλιδίζεται κατά 0,2 της μονάδας. Είναι χαρακτηριστικό ότι οι αναλυτές προβλέπουν πως η οικονομία της ευρωζώνης- μόνο λόγω της ανόδου τιμών του πετρελαίου και της διεθνούς πιστωτικής κρίσης που προκάλεσαν τα δάνεια χαμηλής εξασφάλισης (subprime)- θα παρουσιάσει ρυθμό ανάπτυξης 2,3%, αντί για 2,5% που ήταν οι αρχικές προβλέψεις.

Φρένο στην ανάπτυξη
Οι επιπτώσεις θα είναι εξίσου σοβαρές και στην ελληνική οικονομία. Η κυβέρνηση στο επικαιροποιημένο Πρόγραμμα Σταθερότητας και Ανάπτυξης, εκτός από το βασικό και αισιόδοξο σενάριο για την πορεία της οικονομίας, έχει περιλάβει και ένα λιγότερο αισιόδοξο- το οποίο με βάση τις τελευταίες εξελίξεις μοιάζει πλέον πιθανότερο- το 2008 η ανάπτυξη να διαμορφωθεί στο 3,8%, αντί για 4%.

Η κάμψη, όπως σημειώνουν οικονομικοί αναλυτές, θα προέλθει κυρίως από τη συρρίκνωση της ζήτησης που θα προκαλέσει η μείωση του διαθέσιμου εισοδήματος των νοικοκυριών λόγω της ανόδου του πληθωρισμού. Παράλληλα, η επιδείνωση του διεθνούς οικονομικού περιβάλλοντας θα βάλει φρένο και στις ελληνικές

tips

Μεγάλο πλήγμα από την έκρηξη του πληθωρισμού δέχονται οι μισθοί, οι οποίοι αναμένεται να υποστούν νέα πραγματική μείωση το 2008

εξαγωγές, οι οποίες τα τελευταία χρόνια είχαν «προσθέσει» ταχύτητα στην οικονομία.

Μαύρη τρύπα
Οι αρνητικές εξελίξεις στο μέτωπο της οικονομίας δημιουργούν ασφυκτικό περιβάλλον και στην ούτως ή άλλως προβληματική πορεία του προϋπολογισμού, το έλλειμμα του οποίου κατά το 11μηνο Ιανουάριος- Νοέμβριος 2007 αυξήθηκε κατά 45% σε σχέση με την αντίστοιχη περίοδο του 2006. Στελέχη της αντιπολίτευσης τονίζουν ότι η εξέλιξη αυτή είναι προάγγελος νέων φοροεισπρακτικών μέτρων που θα λάβει η κυβέρνηση εντός του 2008. Πρόκειται για αυξήσεις των Ειδικών Φόρων Κατανάλωσης που επιβάλλονται στα ποτά και τα τσιγάρα, ενώ πάντα είναι ανοιχτό το ενδεχόμενο για αύξηση του συντελεστή του Φόρου Προστιθέμενης Αξίας από 19% σε 20% ή και 21%.

Το αρνητικό περιβάλλον με το οποίο είναι αντιμέτωπη η οικονομία, περιλαμβάνει και τις προβλέψεις για νέα άνοδο των επιτοκίων εντός του 2008 κατά 0,25 της μονάδας. Αυτή η αύξηση θα οδηγήσει σε άνοδο το κόστος δανεισμού, ψαλιδίζοντας ουσιαστικά τη ζήτηση και τις επενδύσεις που αποτελούν βασικά συστατικά της οικονομικής ανάπτυξης.


Αρχίζει νέος γύρος για το Ασφαλιστικό

«Ηπιότερες» και με μεγαλύτερη μεταβατική περίοδο δηλώνει τώρα η κυβέρνηση ότι θα είναι οι αλλαγές στο Ασφαλιστικό. Η κυβέρνηση προτίθεται τώρα να κάνει βήματα πίσω σε σχέση με τους αρχικούς σχεδιασμούς της για το Ασφαλιστικό ύστερα από τις έντονες αντιδράσεις των συνδικάτων. Η νέα υπουργός Απασχόλησης, κ. Φάνη Πάλλη-Πετραλιά, αναμένεται να επισκεφθεί τα γραφεία της ΓΣΕΕ κατά πάσα πιθανότητα την ερχόμενη Τρίτη, ενώ χθες ενημέρωσε τον Πρωθυπουργό. Η χρηματοδότηση του συστήματος κοινωνικής ασφάλισης, οι ενοποιήσεις ασφαλιστικών ταμείων και ο περιορισμός των πρόωρων συνταξιοδοτήσεων είναι τα μεγάλα «αγκάθια» στην επιχειρούμενη ανατροπή που προκαλεί κύμα φυγής στη σύνταξη και θύελλα αντιδράσεων.

Τα εργατικά συνδικάτα προειδοποιούν ότι σε καμία περίπτωση δεν θα συναινέσουν σε δυσμενείς αλλαγές στο Ασφαλιστικό και προτάσσουν τη χρηματοδότηση του συστήματος κοινωνικής ασφάλισης. ΓΣΕΕ και ΑΔΕΔΥ βρίσκονται σε θέση μάχης και τη Δευτέρα θα συναντηθούν με εκπροσώπους των ελεύθερων επαγγελματιών και των δημοσιογράφων για να καθορίσουν τα επόμενα βήματά τους. Ανοιχτό είναι το ενδεχόμενο και νέας κινητοποίησης προς το τέλος του μήνα ή αρχές Φεβρουαρίου, σε περίπτωση που η κυβέρνηση επιχειρήσει ανατροπές. Οι εκπρόσωποι των ερ γαζομένων ζητούν νέους πόρους για τη στήριξη του συστήματος και επισημαίνουν πως τυχόν αύξηση των ορίων ηλικίας και μείωση των συντάξεων αποτελεί αιτία πολέμου. Για τεράστιο οικονομικό πρόβλημα και σοβαρό κίνδυνο βιωσιμότητας του ΙΚΑ-ΕΤΑΜ από την πρόσφατη απόφαση της Ολομέλειας του Συμβουλίου της Επικρατείας, με την οποία ανατρέπεται ο Ν. 2434/96, κάνει λόγο η ΓΣΕΕ. Πάντως η υπουργός Απασχόλησης κ. Φάνη Πετραλιά δεσμεύτηκε χθες στη συνάντηση που είχε με την Ομοσπονδία Οικοδόμων ότι θα προχωρήσει στη διευθέτηση του θέματος.

Υπενθυμίζεται ότι η Ολομέλεια του Συμβουλίου της Επικρατείας σε διάσκεψη έκρινε ότι είναι αντίθετα στις συνταγματικές επιταγές της αναλογικότητας και της ισότητας στην κοινωνική ασφάλιση τα αντικειμενικά κριτήρια εισφορών που χρησιμοποιεί το ΙΚΑ στον τομέα των ιδιωτικών οικοδομών και των κατασκευαστικών εταιρειών. Όπως υπογραμμίζει η Συνομοσπονδία: «Την ώρα που η εισφοροδιαφυγή, η μαύρη και ανασφάλιστη εργασία έχει πάρει ανεξέλεγκτες διαστάσεις, στερώντας τεράστια έσοδα προς την κοινωνική ασφάλιση, η ανατροπή του Ν. 2434/96 θα δώσει τη χαριστική βολή στο ΙΚΑ-ΕΤΑΜ». Για τον λόγο αυτό, η ΓΣΕΕ ζητεί από την αρμόδια υπουργό την άμεση νομοθετική ρύθμιση για να διασφαλιστούν τα έσοδα του ΙΚΑ.