ΠΡΟΣΩΠΑ Η γραμματέας του Σίντλερ

Μόλις κατέβηκε από το αεροπλάνο την περίμεναν οι κάμερες, οι ανθοδέσμες και οι επίσημοι που είχαν πάει στο αεροδρόμιο «Μπεν Γκουριόν» για να την υποδεχθούν. Η 92χρονη Μίμι Ράινχαρντ ήταν μια πολύ ιδιαίτερη νέα μετανάστρια στο Ισραήλ. Στη διάρκεια του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου ήταν η γραμματέας του Όσκαρ Σίντλερ, του Γερμανού βιομηχάνου που έσωσε 1.200 Εβραίους και η ιστορία του έγινε διάσημη από τον σκηνοθέτη Στήβεν Σπίλμπεργκ και την ταινία του «Η λίστα του Σίντλερ», που κέρδισε επτά Όσκαρ. Εκείνη ήταν που έφτιαχνε στη γραφομηχανή τις περίφημες λίστες με τα ονόματα των Εβραίων που εμφανίζονταν ως εργάτες του Σίντλερ, οι οποίοι δεν έπρεπε να εκτοπιστούν στα στρατόπεδα θανάτου επειδή υποτίθεται ότι ήταν «ουσιώδους σημασίας για την πολεμική προσπάθεια». Όμως στην ταινία, τις λίστες τις συντάσσει ο λογιστής Ισαάκ Στερν, ενώ ο χαρακτήρας της Μίμι δεν εμφανίζεται. «Δεν έχει σημασία, ουδέποτε επιδίωξα τη δόξα», λέει εκείνη.

Καθώς ήταν άλλωστε αυστριακής και εβραϊκής καταγωγής, είχε διαφύγει και η ίδια τον θάνατο γράφοντας και το δικό της όνομα στη λίστα.

Στα εβραϊκά ξέρει μόνο τη λέξη «σαλόμ». Μετά τον πόλεμο ζούσε στη Νέα Υόρκη και έφτασε στο Ισραήλ για να ζήσει με τον μοναχογιό της, τον Σάσα, που μετανάστευσε στο εβραϊκό κράτος πριν από τριάντα χρόνια. «Περίμενα εξήντα χρόνια για να εγκατασταθώ εδώ, επειδή οι ΗΠΑ υπήρξαν πολύ γενναιόδωρες μαζί μου», λέει στον ανταποκριτή της γαλλικής «Λε Φιγκαρό». «Όμως ο άνδρας μου πέθανε και δεν είχα πια οικογένεια εκεί. Δεν είχε νόημα να μένω μόνη μου. Εδώ έχω δώδεκα εγγόνια και δισέγγονα. Αισθάνομαι σπίτι μου». Και το λιγότερο που μπορούσε να κάνει γι΄ αυτήν το κράτος του Ισραήλ ήταν να διευκολύνει την εγκατάστασή της.

Μετά τον πόλεμο, η Μίμι Ράινχαρντ συναντήθηκε ξανά με τον Σίντλερ σε επισκέψεις της στο Ισραήλ. Ο Γερμανός βιομήχανος αναγνωρίστηκε το 1961 από το εβραϊκό κράτος ως «δίκαιος μεταξύ των εθνών» και το επισκεπτόταν συχνά για να συναντηθεί με αυτούς που είχε σώσει. «Σε όλη μας τη ζωή», λέει η Μίμι Ράινχαρντ, «όταν βρισκόμασταν, εξακολουθούσαμε να αποκαλούμαστε ΄΄οι Εβραίοι του Όσκαρ Σίντλερ΄΄. Μετά τον θάνατό του μαζευτήκαμε όλοι να προσευχηθούμε στον τάφο του στην Ιερουσαλήμ». Η Μίμι Ράινχαρντ είχε προσκληθεί στην πρεμιέρα της «Λίστας του Σίντλερ» στη Νέα Υόρκη, όπου συνάντησε τον Σπίλμπεργκ, όμως ομολογεί πως περίμενε πολλά χρόνια πριν δει το έργο: «Έφυγα πριν αρχίσει η προβολή. Ήταν ακόμη πολύ επώδυνο. Όταν την είδα, έβλεπα εφιάλτες σχεδόν κάθε νύχτα».