Συνέντευξη

«Ξεκινάω τους ρόλους άδειος»

Το όνομα Τζον Μάλκοβιτς54 ετών, κυρίες μου, αλλά ουδεμία πτοείται από την ηλικία αυτού του ξυρισμένου γουλί τύπου με το πιο δόλιο σαρκαστικό κοστούμι της 7ης τέχνης- είναι το κυρίως πιάτο του 48ου Φεστιβάλ Θεσσαλονίκης
Επιτέλους, ένας big star σ΄ ένα μικρό φεστιβάλ μιας μικρής χώρας. Έφτασε για την προβολή μιας ανεξάρτητης δικής του παραγωγής ενός μικρού Καναδού με το όνομα Τζέισον Ράιτμαν και κάπου προς το τέλος της ημέρας βρήκε τριάντα λεπτά να παραχωρήσει αυτήν την τετ-α-τετ συνέντευξη σε κάποιον δημοσιογράφο του οποίου το όνομα, Δημήτρης Δανίκας, δεν του έλεγε απολύτως τίποτα. Η δυστυχία να είσαι Έλληνας. Α, ξέχασα. Έδωσε masterclass σε μια αίθουσα πήχτρα όπου εκατοντάδες θηλυκά κρέμονταν σαν τα τσαμπιά. «Α, λάθος», ψιθύρισε μια παρακείμενη των 20 Μαΐων, «αυτό δεν είναι masterclass αλλά monsterclass» (η τάξη του τέρατος).

Πόση ώρα προετοιμάζεσαι για τον ρόλο σου; Κοιτούσε με το σατανικό βλέμμα- έτσι μου φάνηκε – όπως τότε στις «Επικίνδυνες σχέσεις» που παρέα με την Γκλεν Κλόουζ κατάστρωνε την αποπλάνηση της Μισέλ Φάιφερ και τη διακόρευση της παρθένας Ούμα Θέρμαν: «Σχεδόν ένα λεπτό»!

Υπερβολές. Ασπάζομαι τις απόψεις του Κλιντ Ίστγουντ. Μου έλεγε ότι αν ζητήσεις από τους κομπάρσους να κάνουν πρόβα, θα σηκωθούν όλοι και θα παίξουν έναν κάποιο ρόλο. Αν όμως τους αιφνιδιάσεις χωρίς προετοιμασία, τότε μπορεί να αποσπάσεις αυθεντικότητα και πρωτοτυπία. Το συνιστάς στους νέους; Δεν συνιστώ τίποτα. Ούτε είναι μέθοδος υποκριτικής και εργασίας.

Ούτε η μέθοδος του Αctor΄s studio; Κατ΄ αρχήν εκπαιδεύτηκα στο Steppenwolf theatre στο Σικάγο. Έπειτα, στη διαδρομή μου συνάντησα πολλές «μεθόδους» υποκριτικής. Ας πούμε ότι τσιμπολόγησα εδώ κι εκεί.

Μέθοδος Τζον Μάλκοβιτς λοιπόν. Καμία μέθοδος. Απλώς συμβαίνει όταν έρχεται η σειρά μου να τα «λέω» χωρίς να καταβάλλω ιδιαίτερη προσπάθεια.

Ο ηθοποιός αισθάνεται αυτό που αισθάνεται ο χαρακτήρας που υποδύεται;

Θα αστειεύεσαι φυσικά. Αν συνέβαινε κάτι τέτοιο τότε όλοι θα καταλήγαμε στο τρελοκομείο. Όσο και ν΄ ακούγεται εξωφρενικό, ο ηθοποιός όταν ξεκινάει έναν ρόλο πρέπει να είναι άδειος εντελώς. Μόνο έτσι θα καταφέρει να γεμίσει το κενό με κάτι νέο και προσωπικό. Από το κενό προκύπτει το δημιουργικό.

Ταινίες μικρού ή μεγάλου προϋπολογισμού; Εξαρτάται. Από τις χολιγουντιανές υπερπαραγωγές κερδίζω το ψωμί μου. Από τις άλλες, δεν ξέρω. Κι εδώ εξαρτάται. Υπάρχουν σκηνοθέτες, κυρίως άντρες, που πιστεύουν πως αν δεν μεταδώσουν πόνο στους ηθοποιούς δεν μπορούν να αποσπάσουν τέχνη. Πρέπει να μας πονέσουν. Αnyway, τα πράγματα δεν είναι άσπρα και μαύρα.

Όπως; Ας πούμε στο Βeowulf (μια περιπέτεια φαντασίας που θα προβάλλεται από την Πέμπτη 22 Νοεμβρίου στην Ελλάδα) συνεργάστηκα με τον Ρόμπερτ Ζεμέκις, έναν εξαιρετικά ταλαντούχο σκηνοθέτη και πρωτοπόρο της τεχνολογίας.

Τόσες πολλές ταινίες, αν δεν κάνω λάθος τουλάχιστον εβδομήντα, δεν μετανιώνεις για κάποι ες απ΄ αυτές; Πολλές φορές μετανιώνουμε στη ζωή μας. Χρήσιμο κι αυτό. Φυσικά έχω μετανιώσει. Όπως στην «Ελένη» του Γκατζογιάννη. Δεν καταφέραμε να αποτυπώσουμε τη συγκίνηση και την ουσία του βιβλίου.

Με το πιστόλι στον κρόταφο τι από τα δύο προτιμάς, ηθοποιός ή σκηνοθέτης και παραγωγός; Σκηνοθέτης. Προτιμώ να κάνω δικές μου ταινίες παρά να παίζω στα όνειρα κάποιου άλλου. Αλλά πρέπει να πω ότι δεν μ΄ ενδιαφέρει να κάνω παραγωγές για να υπάρχω, αλλά επειδή το αισθάνομαι σαν ανάγκη. Ακούγεται σα να είμαι Μαρία Τερέζα αλλά δεν είμαι.

Πολλά είναι παρεξηγήσιμα πάνω στον Τζον Μάλκοβιτς. Ας πούμε ο κυνισμός σου.

Κι όμως δεν είναι. Εξαιτίας αυτής της παρεξήγησης κερδίζω ρόλους κακών σε αμερικανικές παραγωγές. Επομένως είσαι Αμερικανός ηθοποιός που αναδείχτηκε από Ευρωπαίους σκηνοθέτες («Επικίνδυνες σχέσεις» του Βρετανού Στίβεν Φρίαρς και «Τσάι στη Σαχάρα» του Ιταλού Μπερνάρντο Μπερτολούτσι).

Η ζωή είναι γεμάτη από αντιθέσεις, παρεξηγήσεις και αντιφάσεις. Ας πούμε το ήξερες ότι ήμουν executive producer στην ειρωνική δραματική κομεντί του Λόρενς Κάσνταν «Αccidental tourist»; Θυμάμαι όταν προσκομίσαμε το υλικό στη Warner Βrothers μας κοίταξαν με μια απορία που έλεγε «τι είναι τώρα αυτό;».

Δύσκολοι καιροί για τον κινηματογράφο. Δύσκολοι. Η τεχνολογία καλπάζει αλλά η επικοινωνία με τον θεατή δεν έχει την ίδια ουσιαστική σχέση όπως πριν από τριάντα χρόνια.


«Δύσκολο πράγμα η Επίδαυρος»

Σπουδάζοντας ο Τζον Μάλκοβιτς έπαιξε τον μάντη Τειρεσία. Για την Επίδαυρο λέει ότι είναι «δύσκολο εγχείρημα, δύσκολοι ρόλοι, δύσκολο θέατρο. Πάντως, αν μου προταθεί θα το σκεφτώ σοβαρά».

Να ρωτήσω για τον Τύπο και την κριτική ή είναι περιττό;

Ειλικρινά δεν έχω γνώμη (προσωπικά δεν τον πίστεψα). Έχω φίλους δημοσιογράφους αλλά δεν διαβάζω τις κριτικές (πάλι δεν τον πίστεψα). Αποτυγχάνουν πολλές φορές όπως αποτυγχάνω κι εγώ. Δεν έχω κάτι εναντίον τους (φυσικά δεν τον πιστεύω). Είμαι ανίκανος να κριτικάρω μια ταινία. Το μόνο που μπορώ να πω είναι αν μου αρέσει ή δεν μου αρέσει. Μόνο αυτό. Πάντως, πέρασαν οι εποχές που η κριτική καθοδηγούσε το κοινό.

Θα ήθελε. Αν είναι έτσι, τότε γιατί άπαντες σκηνοθέτες και παραγωγοί το πρώτο πράγμα που κάνουν είναι να τρέχουν για να μάθουν τα αστεράκια και του τελευταίου μειράκιου της κριτικής; Μ΄ αυτήν την παρήγορη σκέψη βγήκα αλλά έχω ακόμη μπροστά μου το σατανικό του βλέμμα.