Γερμανική σφήνα Γιώργου

Διαλλακτικό προφίλ επιχειρεί να φιλοτεχνήσει το κυβερνητικό επιτελείο για την αλλαγή του εκλογικού νόμου, ύστερα από τις δηλώσεις του Γ. Παπανδρέου ότι η αξιωματική αντιπολίτευση θα υποβάλει τις προτάσεις της για ένα νέο εκλογικό σύστημα.

Στην πραγματικότητα, ωστόσο, σε Ν.Δ. και ΠΑΣΟΚ παραδέχονται ότι δεν υπάρχει πεδίο συναίνεσης, αφού τα δύο κόμματα κινούνται σε διαφορετική τροχιά. Η κυβέρνηση επισπεύδει την αλλαγή του νόμου με αποκλειστικό στόχο την περαιτέρω ενίσχυση του πρώτου κόμματος και την αποτροπή εκλογικών συνεργασιών. Αντιθέτως, το ΠΑΣΟΚ προκρίνει την υιοθέτηση του γερμανικού μοντέλου, που συνδυάζει μονοεδρικές και ευρείες εκλογικές περιφέρειες, καθώς και την εκλογή βουλευτών με σταυροδοσία και λίστα.

Συναινετικό προσωπείο
Οι δηλώσεις του Γ. Παπανδρέου έδωσαν χθες την ευκαιρία στην κυβέρνηση να δηλώσει ότι και για τον εκλογικό νόμο θα επιδιώξει συναινετικές λύσεις. «Πάντοτε προσερχόμαστε στη Βουλή με τις καλύτερες δυνατές προθέσεις και με διάθεση να ακούσουμε την άλλη άποψη», είπε χαρακτηριστικά ο υπουργός Επικρατείας Θοδ. Ρουσόπουλος. Στο κυβερνητικό επιτελείο, ωστόσο, δεν βλέπουν περιθώρια συνεννόησης και αποδίδουν την κίνηση Παπανδρέου σε μια προσπάθεια να μην εμφανιστεί- εφόσον επανεκλεγεί- ότι θα ακολουθήσει μια «στείρα αντιπολιτευτική τακτική».

Επιτελικά στελέχη του ΠΑΣΟΚ τόνιζαν την ίδια ώρα ότι ο κ. Παπανδρέου επαναφέρει μια βασική προεκλογική θέση του Κινήματος, την οποία μάλιστα έχουν εισηγηθεί τα τελευταία χρόνια και κορυφαία στελέχη της Ν.Δ. Σημειώνεται ότι υπέρ του γερμανικού μοντέλου έχουν ταχθεί δημοσίως οι κ. κ. Γ. Σουφλιάς, Ντόρα Μπακογιάννη, Άννα Ψαρούδα- Μπενάκη, Ά. Σπηλιωτόπουλος, Κυρ. Μητσοτάκης, Μαξ. Χαρακόπουλος κ.ά., ενώ το σχέδιο που φέρνει τώρα η κυβέρνηση απειλεί ανοικτά ότι θα καταψηφίσει ο Π. Τατούλης. «Η αναφορά του Γ. Παπανδρέου ότι το ΠΑΣΟΚ θα μπορούσε να ψηφίσει έναν εκλογικό νόμο που θα έκανε την πολιτική αυτόνομη και το πολιτικό σύστημα πιο αντιπροσωπευτικό δεν χωράει παρερμηνείες», έλεγαν τα ίδια στελέχη του ΠΑΣΟΚ.
Με 200 μονοεδρικές

ΑΠΟ την πλευρά του ΠΑΣΟΚ επισημαίνουν ότι για τη θέσπιση και εφαρμογή του γερμανικού μοντέλου είχε γίνει σχετική προεργασία το 2001, αλλά τελικώς εκείνη η προσπάθεια δεν προχώρησε, αφού προκρίθηκε ο αναλογικότερος νόμος που εφαρμόστηκε για πρώτη φορά στις εκλογές του περασμένου Σεπτεμβρίου. Εκείνο το σχέδιο, ωστόσο, προέβλεπε την εκλογή 200 βουλευτών σε 200 μονοεδρικές περιφέρειες στις οποίες θα χωριζόταν η χώρα και 100 βουλευτών οι οποίοι θα εκλέγονταν σε 13 ευρείες εκλογικές περιφέρειες με λίστα. Με βάση το σχέδιο του 2001, η Α΄ Αθηνών στην οποία εκλέγονται σήμερα 17 βουλευτές θα κατατμηθεί σε 14 μονοεδρικές περιφέρειες. Σε καθεμιά από αυτές κάθε κόμμα θα έχει δύο ψηφοδέλτια- το ένα με τον υποψήφιο βουλευτή και τον αναπληρωτή του και το δεύτερο του ιδίου του κόμματος. Ο ψηφοφόρος θα έχει το δικαίωμα να επιλέξει ένα κόμμα για την κυβέρνηση και- ταυτόχρονα- να εκφράσει την προτίμησή του σε βουλευτή άλλου κόμματος. Σε κάθε μονοεδρική εφαρμόζεται σύστημα σχετικής πλειοψηφίας και εκλέγεται ο υποψήφιος που συγκεντρώνει τις περισσότερες ψήφους, ενώ οι 100 βουλευτές των 13 ευρύτερων εκλογικών περιφερειών μοιράζονται στα κόμματα με βάση το πανελλαδικό ποσοστό τους. Για παράδειγμα, ένα κόμμα που δικαιούται από το πανελλαδικό ποσοστό 155 έδρες και έχει εκλέξει μέσω των μονοεδρικών 100, τότε θα εξασφαλίσει τις υπόλοιπες 55 έδρες από τις ευρείες περιφέρειες. Αντιστοίχως, μέσω των ευρύτερων περιοχών θα εκλέγουν βουλευτές και τα κόμματα που ξεπερνούν πανελλαδικά το όριο του 3%, από τη στιγμή που δεν έχει πάρει κανέναν βουλευτή στις μονοεδρικές.


Θέλουν πριμ 50 εδρών

ΤΟ ΣΧΕΔΙΟ του νέου εκλογικού νόμου έχει ήδη καταρτιστεί από το υπουργείο Εσωτερικών και αναμένεται να εγκριθεί από την Κυβερνητική Επιτροπή μετά την εκλογή προέδρου στο ΠΑΣΟΚ και να ψηφιστεί στη Βουλή έως το τέλος του έτους. Το επίμαχο νομοσχέδιο προβλέπει την πριμοδότηση του πρώτου κόμματος με 50 έδρες έναντι 40 που ισχύει σήμερα. Αντιστοίχως, θα μειώνονται σε 250 από 260 οι έδρες που μοιράζονται αναλογικά σε όσα κόμματα ξεπερνούν το όριο κοινοβουλευτικής εκπροσώπησης (3%). Επίσης, αναμένεται να επανέλθει η διάταξη του «νόμου Κούβελα» που μπλοκάρει τις συνεργασίες κομμάτων, καθώς απαγορεύει να δοθεί το εκλογικό πριμ των 50 εδρών στο πρώτο κόμμα εάν αυτό αποτελεί συνασπισμό κομμάτων. Στο νομοσχέδιο θα προβλέπεται, πάντως, ότι δικαιούται το εκλογικό πριμ ένα αυτοτελές κόμμα που θα προέλθει από τη συνένωση άλλων κομμάτων, τα οποία έχουν καταργηθεί.

Με βάση τον νέο νόμο, η Ν.Δ. θα είχε καταλάβει στις τελευταίες εκλογές 158 έδρες (από 152), κερδίζοντας τέσσερις από το ΠΑΣΟΚ και από μία από ΚΚΕ και ΣΥΡΙΖΑ.