[ Δρόμοι ]

Το Χερβούργο…
… το γνωρίσαμε από τις ομπρέλες του. Στην ομώνυμη ταινία του Ζακ Ντεμί, όλα είναι ευχάριστα και ποιητικά. Η Κατρίν Ντενέβ και οι άλλοι ηθοποιοί μιλούν με τραγουδιστούς διαλόγους στους ήχους της μουσικής του Μισέλ Λεγκράν. Τα χρώματα του ντεκόρ και των ρούχων που φορούν αλλάζουν ανάλογα με την ψυχική τους διάθεση.

Το χρώμα…
… των φαντασμάτων του σημερινού Χερβούργου είναι μαύρο. Λαθρομετανάστες, χωρίς χαρτιά, προσπαθούν τις νύχτες να σκαρφαλώσουν απαρατήρητοι σε φορτηγά που θα τους μεταφέρουν στο λιμάνι της πόλης. Για το γαλλικό κράτος, οι άνθρωποι αυτοί από νομική άποψη δεν υπάρχουν καθόλου.

Η γυναίκα…
… φυσάει τους καπνούς πάνω από τη φωτιά και σφίγγεται μέσα στο μπουφάν της. Έχει δέκα μέρες να πλυθεί. Κοιμάται καταγής και τρώει ό,τι βρεθεί, μονάχα μια φορά την ημέρα. Τις νύχτες ονειρεύεται ένα καθαρό ρούχο και το πολυπόθητο ταξίδι με το φέρι μποτ που θα την οδηγήσει στην Αγγλία. Δεκάδες άλλοι σαν κι αυτήν είναι σκορπισμένοι στα περίχωρα του Χερβούργου και κοιτάζουν τη Μάγχη. Βαδίζουν ανάμεσα στις πατατιές, στέκονται μπροστά σε κουρελιασμένες σκηνές. Όλα τους τα υπάρχοντα κρέμονται από ένα κάρο- ένα παλιό τσαγιερό και κάτι πλαστικές καρέκλες. Οι περισσότεροι από αυτούς είναι άνδρες: Ιρακινοί, Κούρδοι, μερικοί Αρμένηδες, Αφγανοί, Παλαιστίνιοι, Σομαλοί. «Κάθε νύχτα πιάνουμε εκατό- εκατό πενήντα από αυτούς στο λιμάνι», λέει στην εφημερίδα «Λε Μοντ» ο Σερζ Ανρί, διευθυντής του λιμανιού. Οι αρχές έζωσαν στην αρχή το λιμάνι με ένα φράχτη ύψους δυο μέτρων. Ύστερα τον ανέβασαν στα τρία μέτρα και πρόσθεσαν αγκαθωτό συρματόπλεγμα. Και αστυνομικά σκυλιά. Και κάμερες. Ο αρχηγός της αστυνομίας απευθύνει σουρεαλιστικές επιστολές: «Κύριοι, συνελήφθητε στη λιμενική ζώνη κατά τη διάρκεια ελέγχου ταυτοτήτων και ενώ επιχειρούσατε να επιβιβαστείτε σε φορτηγό με την πρόθεση να μεταβείτε παρανόμως στη Βρετανία. Έλαβα την απόφαση να σας απελάσω, αλλά, δεδομένου ότι δεν διατηρούμε σχέσεις με τη χώρα προέλευσή σας, σας παρακαλώ να εκτελέσετε εσείς αυτή την απόφαση εντός οκτώ ημερών το αργότερο». Στην πραγματικότητα, το κράτος και αυτοί που διακινούν τους λαθρομετανάστες είναι σύμμαχοι. «Οι διακινητές έχουν κάθε συμφέρον να μείνουν αυτοί οι άνθρωποι παράνομοι», εξηγεί ο ιερέας Πολ Γκαγιάρ. «Το κράτος τούς αγνοεί. Είναι φαντάσματα. Σίγουρα προξενούν ταραχές στο λιμάνι. Αλλά το αίμα που χύνεται είναι το δικό τους».

Οι ξένοι…
… που χτυπούν τις πόρτες της Γαλλίας και των άλλων χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης δεν έχουν πάντα το απαιτούμενο «προφίλ». Γιατί αυτό αλλάζει συνεχώς, ανάλογα με τις ανάγκες κάθε χώρας σε εισαγόμενη εργασία. Η Πολωνία, που άλλοτε εξήγε τον τρομερό (και φθηνό) «Πολωνό υδραυλικό», τώρα προσπαθεί να τον δελεάσει να επιστρέψει στη χώρα. Η Γαλλία ψήφισε νόμο που δυσκολεύει ακόμη περισσότερο τη μετάβαση των συγγενών των μεταναστών στη χώρα, ακόμη και με εξετάσεις DΝΑ. Χωρίς πατρίδα, χωρίς δουλειά, χωρίς οικογένεια. Το Χερβούργο που τους είχαν υποσχεθεί είχε πιο ρόδινα χρώματα.