[ ΠΡΟΒΟΛΕΙΣ ] Ενδιαφέρει (και) την Ελλάδα…

ΕΧΕΙ ΚΑΠΟΙΑ ιδιαίτερη σημασία για την Ελλάδα η Μεταρρυθμιστική Συνθήκη/Συνθήκη Λισαβώνας (Reform Τreaty), που συμφωνήθηκε την περασμένη εβδομάδα από τους ηγέτες της Ε.Ε.; Έχει και μάλιστα σημαντική. Πρώτον, με τη Συνθήκη η Ευρωπαϊκή Ένωση ξεπερνά τη βαθιά θεσμική κρίση και επανέρχεται κατά κάποιον τρόπο στην ομαλότητα- ομαλότητα που θα εμπεδωθεί, βεβαίως, εάν και εφόσον η Συνθήκη αυτή επικυρωθεί και τεθεί σε εφαρμογή το 2009.

Ευρωπαϊκή Ένωση σε κρίση συνιστά ιδιαίτερα αρνητική κατάσταση για την Ελλάδα και τα συμφέροντά της. Ισχυρή και αποτελεσματική Ένωση αποτελεί προϋπόθεση για ισχυρή Ελλάδα στο ευρωπαϊκό, περιφερειακό και διεθνές σύστημα και ιδιαίτερα σε ό,τι αφορά τα θέματα εξωτερικής πολιτικής. Δεύτερον, παρά τα «ελλείμματα» και τις ατέλειές της, η Συνθήκη περιέχει τις κεντρικές θεσμικές καινοτομίες του Ευρωπαϊκού Συντάγματος, στην επεξεργασία των οποίων έπαιξε καθοριστικό ρόλο η Ελλάδα στη διάρκεια της προεδρίας της το 2003. Στις καινοτομίες αυτές περιλαμβάνονται, μεταξύ άλλων, η νέα φόρμουλα για την ειδική πλειοψηφία (διπλή πλειοψηφία κρατών- 55%- και πληθυσμού- 65%), η θέσπιση της σταθερής προεδρίας για το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, η θέσπιση του υπουργού Εξωτερικών/ Ύπατου Εκπροσώπου, κ.ά. Τρίτον, η Συνθήκη περιλαμβάνει ρήτρες αλληλεγγύης και αμοιβαίας συνδρομής, όπως στον τομέα της άμυνας, αλλά και των φυσικών καταστροφών. Ειδικά η ρήτρα για την άμυνα δημιουργεί τις προϋποθέσεις για τη βαθμιαία μετεξέλιξη της Ευρωπαϊκής Ένωσης σε «συλλογικό σύστημα ασφάλειας», κάτι που σαφώς εξυπηρετεί τα ελληνικά συμφέροντα, αλλά και τα συμφέροντα της ευρύτερης περιοχής. Επομένως, η Μεταρρυθμιστική Συνθήκη ενδιαφέρει και αφορά την Ελλάδα και καλό θα είναι με την ευκαιρία της επικύρωσης να συζητηθεί και στη χώρα αυτή. Ωστόσο, η Συνθήκη δεν είναι- δυστυχώς- και τόσο εύκολα κατανοητή από τον Ευρωπαίο πολίτη. Δεν είναι κατανοητή ίσως και από τους ειδικούς. Είναι ένα περίπλοκο, γραφειοκρατικά δομημένο κείμενο. Επιπλέον, η Συνθήκη (όπως και το Σύνταγμα) δεν θέτει ένα κεντρικό πολιτικό στόχο για επίτευξη που θα μπορούσε να κινητοποιήσει την κοινωνία και τους πολίτες. Και αυτό συνιστά το μείζον έλλειμμα της Ευρωπαϊκής Ένωσης σήμερα.

Ο Π. Κ. Ιωακειμίδης είναι καθηγητής του Πανεπιστημίου Αθηνών και μέλος του Δ.Σ. του ΕΛΙΑΜΕΠ.