Γνώμη Η φάρσα και το δράμα

Στις δημοκρατίες, οι εκλογές «ανεβαίνουν» συνήθως επί σκηνής ως μέγα δράμα. Εμείς πήγαμε να πρωτοτυπήσουμε. Να ανεβάσουμε τις επικείμενες εκλογές ως φάρσα.

Όλα ξεκίνησαν ως φάρσα: το αδέξιον του προαναγγελθέντος, δι΄ επιμόνων «διαρροών», αιφνιδιασμού. Το μακρύ, θερινό παιχνίδι της «κολοκυθιάς», που έπαιζαν μεταξύ τους οι «διαρρέοντες» υπουργοί, με όλες τις Κυριακές του φθινοπωρινού ημερολογίου. Η κωμωδία της επίκλησης, από τον Πρωθυπουργό, ως λόγου που δικαιολογεί την πρόωρη διάλυση της Βουλής, της αποτυχίας του ιδίου να υλοποιήσει τις υποσχέσεις του- τόσο εκείνες που αφορούν σε παροχές όσο και εκείνες που αφορούν σε «μεταρρυθμίσεις» (που ακούμε, μα δεν βλέπουμε)… Όλα μια φάρσα. Με θύμα πρώτο τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας, που ανέλαβε τον άχαρο ρόλο να επικυρώσει μια παρωδία συνταγματικών διαδικασιών, όπου, με ασυνήθιστο κυνισμό, περιφρονείται το έθιμο της αναζήτησης προσχημάτων σε ανύπαρκτους «σπουδαίους» και «εθνικούς» λόγους και ομολογείται ότι η «νέα διακυβέρνηση» βάζει τους αριθμούς των δημοσκοπήσεων πάνω από το γράμμα του Συντάγματος. Και με δεύτερο θύμα την ιδέα των εκλογών ως εορτή της λαϊκής συμμετοχής, αφού καλούμαστε να συμμετάσχουμε σε μια προεκλογική περίοδο 12 μόλις ημερών (από τη Δευτέρα 3 Σεπτεμβρίου, όταν η ζωή αρχίζει σιγά σιγά να ξαναγίνεται κανονική, ώς το Σάββατο 15 Σεπτεμβρίου, παραμονή του τελικού του Ευρωμπάσκετ) και να βρεθούμε στο παραβάν του εκλογικού τμήματος, πριν καλά καλά στεγνώσει το μαγιό μας.

Όλα σε φάρσα παραπέμπουν. Μόνο που κανείς δεν γελά. Μια τραγική σύμπτωση, ένας από μηχανής δαίμων ήρθε να μας υπενθυμίσει, την ίδια την ημέρα της αναγγελίας των εκλογών, πως η ανέμελη αυτή εκλογική φάρσα στήνεται, των οικιών ημών (και των δασών μας, επίσης) εμπιμπραμένων.

Και πως οι εκλογές, ακόμη κι αν στήνονται ως φάρσα, είναι πάντα ένα δράμα, στο οποίο πρωταγωνιστούμε εμείς και το οποίο δεν μπορούμε παρά να πάρουμε στα σοβαρά.

Στα σοβαρά ας πάρουμε και το κεντρικό (ή, μήπως, το μοναδικό;) ερώτημα στο οποίο

Γιατί απέτυχε, στην πρώτη της ευκαιρία, η χιλιοτραγουδισμένη «νέα διακυβέρνηση»; Όσο δεν δίνει ο ίδιος μια πειστική και παρήγορη για το μέλλον απάντηση στο απλό αυτό ερώτημα, ο κ. Καραμανλής δεν δικαιούται δεύτερης ευκαιρίας. Πρέπει να καταψηφιστεί, έστω και αν η εναλλακτική επιλογή, η σημερινή αντιπολίτευση, δεν εμφανίζεται ακόμη ούτε όσο θα έπρεπε πειστική ούτε όσο θα θέλαμε

γοητευτική

αυτές οι εκλογές μάς ζητούν να απαντήσουμε: Πρέπει ή όχι να δοθεί στον Κ. Καραμανλή και σ΄ αυτήν την εαρινή σύναξη αγροφυλάκων, που αποτελούν το κόμμα του, μια δεύτερη ευκαιρία;

Η λογική του λεγόμενου «εκλογικού κύκλου» λέει ναι. Είναι νέος, εκλήθη να κυβερνήσει απαράσκευος (έστω και με δική του ευθύνη απαράσκευος), με εργαλείο ένα κόμμα παλαιοημερολογιτών της πελατειακής πολιτικής και με στελέχη που είχαν απολέσει τη βεμπεριανή «ηθική της ευθύνης» στη μακρά εξορία τους στην αντιπολίτευση και την είχαν αντικαταστήσει με έναν ακραίο κυνισμό. Θα εδικαιούτο να δοκιμάσει, και να δοκιμαστεί, άλλη μια φορά. Η λογική του συμφέροντος της χώρας (και- παρεμπιπτόντως- της ηθικής της ευθύνης) λέει όχι. Ο Κ. Καραμανλής πήρε την πρώτη του ευκαιρία, το 2004, υπό συνθήκες δημοψηφίσματος σχεδόν. Το εκλογικό σώμα τού ενεχείρισε λευκή επιταγή. Και βλέπει τώρα να του επιστρέφεται η επιταγή, κατασπαταλημένη και ακάλυπτη.

Όχι επειδή δεν τηρήθηκαν όλες οι υποσχέσεις που είχαν δοθεί και που κανείς έμφρων ψηφοφόρος δεν περίμενε να υλοποιηθούν. Αλλά επειδή δεν ικανοποιήθηκαν ούτε οι μίνιμουμ προσδοκίες των καλόπιστων ψηφοφόρων που, ενώ το 2000 είχαν την τελευταία στιγμή διστάσει, αποφάσισαν το 2004 να τον εμπιστευθούν: Αντί να διασφαλίσει τις επιτυχίες της οκταετίας Σημίτη και να διορθώσει τις εξοργιστικές της αδυναμίες, ακύρωσε τις πρώτες και επέτεινε τις δεύτερες. Η Ελλάδα του 2007 είναι περισσότερο «βαλκανική» (με το συνηθισμένο, υποτιμητικό περιεχόμενο του όρου) και λιγότερο «ευρωπαϊκή», από ό,τι ήταν το 2004. Γιατί απέτυχε, στην πρώτη της ευκαιρία, η χιλιοτραγουδισμένη «νέα διακυβέρνηση»; Όσο δεν δίνει ο ίδιος μια πειστική και παρήγορη για το μέλλον απάντηση στο απλό αυτό ερώτημα, ο Κ. Καραμανλής δεν δικαιούται δεύτερης ευκαιρίας. Πρέπει να καταψηφιστεί, έστω και αν η εναλλακτική επιλογή, η σημερινή αντιπολίτευση, δεν εμφανίζεται ακόμη ούτε όσο θα έπρεπε πειστική ούτε όσο θα θέλαμε γοητευτική. Στο κάτω κάτω όπως έχει γράψει από τη δεκαετία του ΄40 ένας Αμερικανός αναλυτής, τόσο κυνικός όσο και οι σημερινοί μας αυθέντες: «Οι εκλογές κερδίζονται από κάποιους, επειδή οι περισσότεροι άνθρωποι ψηφίζουν εναντίον κάποιου και όχι υπέρ κάποιου άλλου».