Προβλέπουν σταθερότητα

Αυτοδύναμη κυβέρνηση αναμένουν οι Τούρκοι εκλογολόγοι να σχηματίσει ξανά το Κόμμα Δικαιοσύνης (ΑΚΡ) του Ταγίπ Ερντογάν, προβλέποντας ότι θα υπάρξει σταθερότητα στη χώρα για μία πενταετία μετά τις εκλογές της 22ας Ιουλίου. Ασφαλώς θα πρέπει να λυθεί το ζήτημα της εκλογής του νέου προέδρου. Δεν αποκλείουν το νέο πρόσωπο που θα «συνενώσει» όλα τα κόμματα να είναι ο αντιπρόεδρος του ΑΚΡ Αμπντουλατίφ Σενέρ. Αν όχι, θεωρούν ότι θα είναι μια προσωπικότητα κοντά στο ΑΚΡ, αποδεκτή όμως και από την αντιπολίτευση και τον στρατό.

«Στην περίπτωση που υπάρξει εμπλοκή στην εκλογή του προέδρου ή χάος λόγω σχηματισμού κυβέρνησης συνασπισμού, τότε η Τουρκία θα δυσκολευτεί να ακολουθήσει μια πολιτική συνεργασίας τόσο στα ευρωπαϊκά ζητήματα όσο και στο Κυπριακό, τα ελληνοτουρκικά και τις αμερικανοτουρκικές σχέσεις», δηλώνει στα «ΝΕΑ» ο εκλογολόγος και καθηγητής στο Πανεπιστήμιο Σαμπατζή Αλί Τσάρκογλου.

Ωστόσο, δεν πιστεύει ότι η Τουρκία θα φθάσει μέχρι εκεί. Για τον Αλί Τσάρκογλου, το σκηνικό που διαμορφώνεται είναι θετικό για την Τουρκία. Παρ΄ όλο που δεν θεωρεί τις δημοσκοπήσεις στην Τουρκία έγκυρες, επειδή δεν ακολουθούν σωστή μεθοδολογία, θεωρεί ότι ένα είναι σχεδόν βέβαιο: ότι το ΑΚΡ θα είναι πρώτο κόμμα και θα καταφέρει να σχηματίσει αυτόνομη κυβέρνηση, απαλλάσσοντας τη χώρα από την περιπέτεια μιας κυβέρνησης συνασπισμού. Ούτε καν τι ποσοστό θα πάρει το ΑΚΡ δεν μπορεί να προβλέψει κανείς από τις δημοσκοπήσεις, επισημαίνει ο Αλί Τσάρκογλου, λέγοντας ότι τα ποσοστά του θα κυμανθούν ανάμεσα στο 29% με 42%! Τα στοιχεία. Μπορεί να προβλέψει ακόμη δύο σημαντικά στοιχεία: ότι δεύτερο κόμμα θα είναι το Ρεπουμπλικανικό Λαϊκό Κόμμα (CΗΡ) του Ντενίζ Μπαϊκάλ και τρίτο το Κόμμα Εθνικιστικής Δράσης (ΜΗΡ) του Ντεβλέτ Μπαχτσελί. Δεν μπορεί να πει με βεβαιότητα ότι το ΜΗΡ θα καταφέρει τελικά να περάσει το εκλογικό όριο του 10% και να εισέλθει στη Βουλή, λόγω του ότι οι αναποφάσιστοι δεν μπορούν να αξιολογηθούν σωστά από τις δημοσκοπήσεις. Ωστόσο, είναι πολύ πιθανόν να μπει και το ΜΗΡ στη Βουλή τελικά, σύμφωνα με τον καθηγητή του Πανεπιστημίου Σαμπανζή.

Και ο διευθυντής του Τμήματος Ερευνών του ΤΕSΕV Μενσούρ Ακγκιούν θεωρεί βέβαιη την είσοδο δύο κομμάτων στη Βουλή και αμφιβάλλει αν θα τα καταφέρει και το ΜΗΡ. «Το Κόμμα των Νέων του Τζεμ Ουζάν προσελκύει ψηφοφόρους του ΜΗΡ και δεν αποκλείεται να μείνει τελικά εκτός με ποσοστό 8-9%». Ωστόσο, ο Μενσούρ Ακγκιούν δεν διστάζει να αναφερθεί και στο σενάριο το ΑΚΡ να αποτύχει να σχηματίσει αυτόνομη κυβέρνηση, αν και ο ίδιος δεν το πιστεύει. «Τότε το CΗΡ, μαζί με το ΜΗΡ θα πρέπει να σχηματίσουν κυβέρνηση συνασπισμού κάτι που συνεπάγεται μία όχι και τόσο λαμπρή περίοδο, ούτε για την Ευρώπη ούτε για την Τουρκία ούτε και τους γείτονές της», λέει στα «ΝΕΑ» ο Μενσούρ Ακγκιούν.


Η εκλογή του νέου προέδρου

Το μεγάλο ερωτηματικό θα είναι η εκλογή του νέου προέδρου. «Αν τα κόμματα αποτύχουν να εκλέξουν νέο πρόεδρο κάνοντας συμβιβασμό, τότε σε δύο μήνες θα πρέπει να γίνουν ξανά εκλογές», λέει ο Αλί Τσάρκογλου, αν και πιστεύει ότι το ΑΚΡ πήρε το μάθημά του και αυτήν τη φορά θα συμβιβαστεί με έναν υποψήφιο που θα είναι αποδεχτός από όλους. Ο Αμπντουλάχ Γκιουλ, πάντως, δεν μπορεί να είναι ξανά υποψήφιος. Ο Μενσούρ Ακγκιούν δίνει και ονόματα, όπως αυτό του υπουργού Μεχμέτ Αϊντίν. Στέκεται, όμως, και σε ένα άλλο σημαντικό όνομα, του Αμπντουλατίφ Σενέρ. «Το γεγονός ότι ακόμη και το CΗΡ έκανε αναφορά στο όνομά του και στη συνέχεια επέλεξε να μη συμμετάσχει στις εκλογές της 22ας Ιουλίου μπορεί να είναι ένα μέρος μιας στρατηγικής», σχολιάζει ο Μενσούρ Ακγκιούν με νόημα.

«Ασφαλώς στην Τουρκία δεν αποκλείονται ποτέ οι εκπλήξεις έστω και αν δεν πιστεύω πως θα υπάρξουν άλλες εκπλήξεις αυτήν τη φορά», είναι το σχόλιο του Αλί Τσάρκογλου.


Το χρονικό της κρίσης

● 24 ΑΠΡΙΛΙΟΥ: Το κυβερνών κόμμα ΑΚΡ προτείνει ως υποψήφιο για την προεδρία τον Αμπντουλάχ Γκιουλ ● 27 ΑΠΡΙΛΙΟΥ: Κατά την πρώτη ψηφοφορία στο Κοινοβούλιο, ο Γκιουλ λαμβάνει 357 ψήφους σε σύνολο 550 βουλευτών. Παρόντες ήταν 361 βουλευτές. Με ανακοίνωσή του, ο τουρκικός στρατός προειδοποιεί ότι δεν θα διστάσει να παρέμβει, προκειμένου να υπερασπιστεί τον κοσμικό χαρακτήρα του κράτους ● 29 ΑΠΡΙΛΙΟΥ:

1.370.000 διαδηλωτές διαμαρτύρονται στην Κωνσταντινούπολη για την υποψηφιότητα Γκιουλ ● 1 ΜΑΪΟΥ: Το Συνταγματικό Δικαστήριο ακυρώνει τον πρώτο γύρο της ψηφοφορίας στο Κοινοβούλιο, κρίνοντας πως θα έπρεπε να είναι παρόντα τα 2/3 των βουλευτών ● 6 ΜΑΪΟΥ: Επανάληψη του πρώτου γύρου. Το μποϊκοτάζ της αντιπολίτευσης συνεχίζεται και ο Γκιουλ αποσύρει την υποψηφιότητά του ● 9 ΜΑΪΟΥ: Η διαδικασία εκλογής προέδρου ακυρώνεται ● 10 ΜΑΪΟΥ: Ο Ερντογάν προκηρύσσει πρόωρες κοινοβουλευτικές εκλογές. Θα οριστούν για τις 22 Ιουλίου ● 11 ΜΑΪΟΥ: Το Κοινοβούλιο ψηφίζει συνταγματική τροποποίηση για απευθείας εκλογή του προέδρου από τον λαό ● 25 ΜΑΪΟΥ: Ο Τούρκος πρόεδρος Σεζέρ ασκεί βέτο στο νομοσχέδιο ● 31 ΜΑΪΟΥ: Το Κοινοβούλιο ψηφίζει εκ νέου τη συνταγματική τροποποίηση ● 15 ΙΟΥΝΙΟΥ: Ο Σεζέρ παραπέμπει τις συνταγματικές τροποποιήσεις σε δημοψήφισμα ● 5 ΙΟΥΛΙΟΥ: Το Συνταγματικό Δικαστήριο απορρίπτει την προσφυγή του Σεζέρ και του Ρεπουμπλικανικού Λαϊκού Κόμματος για ακύρωση των συνταγματικών τροποποιήσεων