Η γενιά των αποκλεισμένων

Εγκαταλείπουν το σχολείο. Δεν ψάχνουν δουλειά. Έτσι ζουν στη Βρετανία ένα εκατομμύριο νέοι. Όμως το φαινόμενο δεν είναι μόνο βρετανικό. Το παρατηρούμε και στην υπόλοιπη Ευρώπη, στις ΗΠΑ και στην Ιαπωνία. Οι Νιτς είναι η γενιά των αποκλεισμένων.

«Δεν έκανα τίποτα, απλώς τριγυρνούσα όλη μέρα», λέει σε έναν δημοσιογράφο του ΒΒC η Σίομπαν Ντένεχι που στα δεκαοκτώ της χρόνια, από τότε που εγκατέλειψε το σχολείο, έγινε ειδική στο να κάνει όσο γίνεται λιγότερα πράγματα. Η Σίομπαν ανήκει- και αυτή- στη «φυλή» των Νιτς. Όταν ο δημοσιογράφος τής είπε πως είναι και αυτή μία από τους Νιτς, η Σίομπαν άκουγε πρώτη φορά αυτό τον όρο. Ούτε ήξερε πως οι Νιτς έχουν 20 φορές περισσότερες πιθανότητες από τα άλλα παιδιά να διαπράξουν κάποιο αδίκημα και τα κορίτσια των Νιτς, 22 φορές περισσότερες πιθανότητες να γίνουν ανήλικες μητέρες. Η βρετανική κυβέρνηση δεν έχει άλλη επιλογή. Αν δεν αντιμετωπίσει το πρόβλημα των Νιτς, η «φυλή» των νεαρών περιθωριακών θα αποκτά καθημερινά νέα μέλη. Όπως η Λία, 16 ετών, που ζει στο Μπάρκινγκ. Σήμερα πια δεν ανήκει στους Νιτς. Πριν από μερικά χρόνια όμως είχε απομακρυνθεί από τους γονείς της και έκανε παρέα με χρήστες ναρκωτικών και πόρνες.

Τώρα ετοιμάζεται για το πανεπιστήμιο και κάνει τα πρώτα βήματα σε μια φυσιολογική ζωή. «Αν δεν τα κατάφερνα να ξεκόψω, ίσως σήμερα να μην ήμουν ζωντανή», λέει η Λία.

Ποιος τους ανακάλυψε και ποιος βάφτισε «Νιτς» αυτούς τους νέους που τριγυρίζουν στους δρόμους των βρετανικών μεγαλουπόλεων με τις κουκούλες και τα καπελάκια του μπέιζμπολ και που είναι κολλημένοι με τα iΡod; Αυτή τη φορά δεν ήταν κάποιος κοινωνιολόγος, αλλά μια έρευνα της Οικονομικής Σχολής του Λονδίνου. Με τίτλο «Το κόστος του αποκλεισμού», η έρευνα χαρακτηρίζει για πρώτη φορά τους Νιτς μια ξεχωριστή «φυλή» μεταξύ των νέων της Βρετανίας. Εκείνο που τους έφερε στο προσκήνιο ήταν τα εκατομμύρια στερλίνες που κοστίζει στο κράτος η παραβατική συμπεριφορά αυτής της «προδομένης γενιάς», τα 7 δισεκατομμύρια ευρώ που κοστίζουν στο κοινωνικό σύνολο. Είναι οι νέοι που δεν πηγαίνουν στο σχολείο, που δεν έχουν δουλειά, αλλά και που δεν θέλουν ούτε να την ψάξουν ούτε να τη μάθουν.

Οι Νιτς είναι οι νέοι που δεν θέλουν σχολείο, δουλειά, εκπαίδευση (Νo Εmployment, Εducation, Τraining). Είναι οι περιθωριακοί, οι αποκλεισμένοι, με δυο λόγια τα παιδιά που δεν έχουν μέλλον. Είναι μια πολυάριθμη φυλή που αριθμεί τουλάχιστον ένα εκατομμύριο μέλη, από 16 έως 24 ετών. Δείχνουν απόλυτη αδιαφορία για όλα. Εγκαταλείπουν τις σπουδές τους, χωρίς να κάνουν τίποτα συγκεκριμένο. Μολονότι στη Βρετανία το ποσοστό της ανεργίας δεν ξεπερνάει το 9%, το ποσοστό αυτό στα μέλη των Νιτς είναι διπλάσιο. Άνεργοι σήμερα, θα παραμείνουν άνεργοι και αύριο. Σε πολλές χώρες. Το φαινόμενο αυτό παρατηρείται και σε άλλες χώρες του κόσμου, στην Ιαπωνία, αλλά και στην Ευρώπη. Όμως οι Βρετανοί ειδικοί ανησυχούν περισσότερο. Γιατί οι Βρετανοί Νιτς είναι διπλάσιοι από τους Γάλλους ή τους Γερμανούς, σαν να χτύπησε αυτή η νεανική «αρρώστια» πιο βαριά από κάθε άλλη χώρα.


Μέγιστο κοινωνικό και οικονομικό κόστος

Ηέρευνα που πραγματοποίησε η Οικονομική Σχολή του Λονδίνου σε συνεργασία με το ίδρυμα που δημιούργησε ο πρίγκιπας Κάρολος για να βοηθήσει τους νέους να μορφωθούν και να βρουν τον δρόμο τους στον κόσμο προβλέπει ότι η κατάσταση των Νιτς θα επιδεινωθεί ακόμη περισσότερο. Αυτοαποκλεισμένοι από τον κόσμο, φυτοζωώντας, αυτοί οι νέοι μπορούν εύκολα να υποπέσουν σε αδίκημα. «Αυτό το πρόβλημα έχει μέγιστο κοινωνικό και οικονομικό κόστος», λέει στην εφημερίδα «Ρεπούμπλικα» η Μαρτίνα Μίλμπερν, αρμόδια του ιδρύματος του πρίγκιπα Καρόλου για τους νέους. «Ίσως μάλιστα οι προβλέψεις μας να είναι περισσότερο αισιόδοξες από όσο επιτρέπει η πραγματικότητα».

Στην Αμερική, οι ομόλογοι των Νιτς ονομάζονται «τουίξτερ». Είναι οι νέοι που ούτε σπουδάζουν ούτε δουλεύουν. Ζουν παρασιτικά, κάνοντας κάποιες δουλειές του ποδαριού και αργούν πολύ να εγκαταλείψουν το σπίτι των γονέων τους. Στην Ιαπωνία, οι αποκλεισμένοι νέοι είναι οι «χικικομόρι». Είναι περίπου μισό εκατομμύριο και αρνούνται να υποταχθούν στην πειθαρχία του σχολείου και μιας κανονικής δουλειάς.


Με δυο λόγια

Το φαινόμενο
Ο ΟΡΟΣ ΝΙΤΣ (Νeets) προέρχεται από τα αρχικά των λέξεων “Νo Εmployement, Εducation, Τraining” (όχι δουλειά, σχολείο, εκπαίδευση) και επινοήθηκε για πρώτη φορά το 2000 από τη βρετανική κυβέρνηση. Αναφέρεται σε νέους ηλικίας 16-24 ετών.

Οι Νιτς
● Δεν πηγαίνουν στο σχολείο ● Δεν εργάζονται ● Δεν ψάχνουν δουλειά ● Μένουν κλεισμένοι μέρες στο δωμάτιό τους ● Κάνουν μόνο δουλειές του ποδαριού ή και μικροπαρανομίες ● Δεν πιστεύουν ούτε στον εαυτό τους ούτε στους άλλους ● Έχουν ελάχιστους φίλους και προτιμούν τη μοναξιά ● Πιστεύουν πως δεν έχουν παρόν, αλλά ούτε και μέλλον ● Μερικά μουσικά συγκροτήματα πιστεύουν ότι εκφράζουν τους Νιτς Οι αριθμοί
1 ΕΚΑΤ. είναι οι Νιτς στη Βρετανία 20% είναι οι άνεργοι νέοι ηλικίας 16-24 ετών 3,6 ΔΙΣ. στερλίνες είναι το ετήσιο κόστος του κοινωνικού αποκλεισμού των νέων 1 ΔΙΣ. στερλίνες δαπανά ετησίως η βρετανική κυβέρνηση για να αντιμετωπίσει τους νεανικούς βανδαλισμούς