Μαγνητικός κατάσκοπος στο μυαλό των καταναλωτών

Τα άδυτα του εγκεφάλου των καταναλωτών ετοιμάζονται να εξερευνήσουν οι ελληνικές διαφημιστικές εταιρείες. Στόχος τους είναι να «διαβάσουν» τις προτιμήσεις των αγοραστών και να «ψαρέψουν» τις σκέψεις τους για προϊόντα που ήδη κυκλοφορούν στην αγορά ή βρίσκονται λίγο πριν από το λανσάρισμα.

Πώς; Με το νευρομάρκετινγκ. Με τη βοήθεια του λειτουργικού μαγνητικού τομογράφου (fΜRΙ) οι επιστήμονες είναι σε θέση να απεικονίσουν τον εγκέφαλο καταγράφοντας τη δραστηριότητά του σε διάφορα ερεθίσματα, όπως είναι για παράδειγμα η γεύση της σοκολάτας, η διαφήμιση ενός αυτοκινήτου, η μυρωδιά ενός νέου γλυκού, η φωτογραφία ενός πολιτικού. Άλλωστε, νευρολόγοι και ακτινολόγοι δηλώνουν με σιγουριά πως έχουν πλέον στα χέρια τους την τεχνογνωσία για να μετρήσουν το συναίσθημα! Κρυφές επιθυμίες. Μάλιστα, οι επιστήμονες ετοιμάζονται σύντομα να ανιχνεύσουν και τις κρυφές επιθυμίες των Ελλήνων, προσφέροντας στο πιάτο τα καταναλωτικά «κουμπιά» του αγοραστικού κοινού στις διαφημιστικές εταιρείες. «Το νευρομάρκετινκ ή αλλιώς η νευροστρατηγική είναι ένας νέος κλάδος στη χώρα μας, αν και στο εξωτερικό έχει ήδη αρχίσει να κερδίζει έδαφος. Ουσιαστικά, η νευρολογία της λήψης αποφάσεων παρέχει έναν νευρολογικό “οδικό χάρτη” για το πώς ανταποκρίνεται στα διάφορα προϊόντα ο εγκέφαλος των αγοραστών» λέει στα «ΝΕΑ» ο διευθύνων σύμβουλος της νεοσύστατης εταιρείας Delphi κ. Φώτης Φιλιππόπουλος, που ειδικεύεται στη νευροστρατηγική.

Στόχος ο εγκέφαλος.
Τι σημαίνει αυτό πρακτικά για τις εταιρείες; «Πως μπορούν να σχεδιάσουν διαφημιστικές εκστρατείες, οι οποίες στοχεύουν περισσότερο στην αντίδραση του εγκεφάλου» απαντά ο κ. Φιλιππόπουλος. Ιδού και η απόδειξη: «Είναι πλέον επιστημονικά τεκμηριωμένο πως ο εγκέφαλος ταξινομεί τις σκέψεις, τις αισθήσεις και τα ένστικτα σε ξεχωριστές περιοχές. Μπορούμε επομένως, μελετώντας την επίδραση ενός εξωτερικού ερεθίσματος, να ανακαλύψουμε εάν αυτό προκαλεί στους εθελοντές θετικά αισθήματα όπως είναι η ευχαρίστηση και η χαρά ή αρνητικά όπως είναι ο φόβος και η δυσαρέσκεια» λέει στα «ΝΕΑ» ο ακτινολόγος, ειδικευμένος στη νευροακτινολογία και διευθυντής του τμήματος στο διαγνωστικό κέντρο «Εγκέφαλος» κ. Παναγιώτης Τούλας. Επήρεια εμπορικού σήματος. Για του λόγου το αληθές, ο ακτινολόγος κ. Τούλας αναφέρει αποτελέσματα Αμερικανών επιστημόνων που εξέτασαν τη «δύναμη» της Coca-Cola και της Ρepsi στο αγοραστικό κοινό. Στο αρχικό στάδιο, οι εθελοντές δοκίμασαν ένα αναψυκτικό χωρίς να γνωρίζουν τη μάρκα του. Οι περιοχές που δραστηριοποιήθηκαν αυτομάτως ήταν αυτές της «ανταμοιβής» που σηματοδοτούν το αίσθημα της απόλαυσης. Κατά τη δεύτερη φάση του πειράματος, οι εθελοντές δεν έπιναν ένα οποιοδήποτε αναψυκτικό: οι μισοί δοκίμασαν Coca-Cola και οι άλλοι μισοί Ρepsi. Τα αποτελέσματα ήταν αποκαλυπτικά: «Εκείνοι που κρατούσαν στο χέρι τους το κόκκινο κουτάκι εκδήλωσαν έντονη δραστηριότητα στον προμετωπιαίο φλοιό, υπεύθυνο για τη λογική σκέψη. Πρακτικά αυτό σημαίνει πως οι πελάτες δεν επιλέγουν απλώς ένα προϊόν αλλά επηρεάζονται ιδιαιτέρως και από το εμπορικό σήμα (brand name)» καταλήγει ο κ. Τούλας.


Αντιδρούν οι καταναλωτικές οργανώσεις

«Βρισκόμαστε στο έτος 2054 και στα περίχωρα της Ουάσιγκτον έχει την έδρα της μια νέα επιχείρηση, η Ρre-Crime Division, η οποία προβλέπει τα μελλοντικά εγκλήματα. Έτσι, με τη μέθοδο αυτή, οι δράστες συλλαμβάνονται προτού διαπράξουν το έγκλημα». Δεν πρόκειται για πραγματικότητα αλλά για το σενάριο της ταινίας «Μinority Report» (2002) ή μήπως όχι;

Εν έτει 2007, ο νευροεπιστήμονας Τζον Ντίλαν Χέινς δηλώνει πως είναι σε θέση να μαντέψει τις προθέσεις των ανθρώπων και μάλιστα με επιτυχία 75%! Κι όλα αυτά με τη βοήθεια του λειτουργικού μαγνητικού τομογράφου. Η νέα ανακάλυψη ωστόσο έχει προκαλέσει την αντίδραση καταναλωτικών οργανώσεων αλλά και ερευνητών- υποστηρικτών της νευροηθικής, με το επιχείρημα πως εάν δεν τεθούν αυστηρά νομικά πλαίσια στο νευρομάρκετινγκ- και όχι μόνον- οι επιστήμονες θα φτάσουν στο σημείο να ελέγχουν την ανθρώπινη σκέψη! Πάντως, οι νευροεπιστήμονες που έχουν βάλει στοίχημα να αποκωδικοποιήσουν τη λειτουργία του εγκεφάλου τονίζουν πως έχουν μακρύ δρόμο μπροστά τους.