Κόσμος / Αγορές

Νέες πολυεθνικές εναντίον κολοσσών

Μια νέα γενιά εταιρειών από διάφορες χώρες, όπως η Ρωσία, η Βραζιλία, η Ινδία και η Κίνα, έρχεται να απειλήσει την κυριαρχία που απολάμβαναν μέχρι σήμερα όμιλοι- κολοσσοί από την Ευρώπη, την Ιαπωνία και τις ΗΠΑ. Στόχος των εταιρειών αυτών είναι να αποκτήσουν ηγετική θέση στην παγκόσμια αγορά ακολουθώντας τα χνάρια ομίλων- πρωταθλητών, όπως η ιαπωνική Τογιότα ή η νοτιοκορεατική Samsung Εlectronics. Οι εταιρείες αυτές ξεκίνησαν πριν από δεκαετίες τη δική τους πορεία ανάπτυξης, για να φτάσουν σήμερα να αποτελούν τους ηγέτες της αγοράς στην οποία δραστηριοποιούνται.

Στη Ρωσία, εταιρείες όπως η Gazprom, η Lukoil και η Rusal χρησιμοποιούν με τον καλύτερο τρόπο τον άσο που κρύβουν στο μανίκι: τα τεράστια ενεργειακά αποθέματα της χώρας. Και τώρα επιδιώκουν να μπουν δυναμικά στην αμερικανική και την ευρωπαϊκή αγορά απειλώντας παραδοσιακές εταιρείες του χώρου (ήδη η Gazprom θέλει να εξαλείψει τους μεσάζοντες και να πουλάει η ίδια το φυσικό αέριό της στα ευρωπαϊκά νοικοκυριά, ενώ η Rusal αναδεικνύεται σε μια από τις μεγαλύτερες εταιρείες παραγωγής αλουμινίου στον κόσμο).

Στη Βραζιλία, η Εmbraer, η οποία κατασκευάζει επιβατικά και στρατιωτικά αεροσκάφη, αποτελεί πανίσχυρο «παίκτη» στην αεροπορική βιομηχανία.

Στην Κίνα, εκτός από τη Lenovo που εξαγόρασε το Τμήμα Κατασκευής Προσωπικών Ηλεκτρονικών Υπολογιστών της ΙΒΜ και αναδεικνύεται πανίσχυρος παίκτης της αγοράς, έχουν αρχίσει να εμφανίζονται νέοι τεχνολογικοί όμιλοι, όπως είναι η Ηuawei Τechnologies. Πρόκειται για εταιρεία κατασκευής τηλεπικοινωνιακού εξοπλισμού που θέλει να ανταγωνιστεί εταιρείες- κολοσσούς όπως είναι η Cisco Systems.

Στην Ινδία, η ομώνυμη εταιρεία που ελέγχεται από τον μεγιστάνα Lakshmi Μittal έχει ήδη αναδειχθεί η μεγαλύτερη χαλυβουργία του πλανήτη. Στην ίδια χώρα, επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται στον χώρο της τεχνολογίας, όπως η Wipro, η Ιnfosys Τechnologies και η Τata Consultancy Services, ανταγωνίζονται σκληρά για μεγαλύτερα μερίδια αγοράς.

Όλες αυτές οι εταιρείες δεν επιδιώκουν μόνο να ρίξουν στην αγορά ανταγωνιστικά μοντέλα, αλλά ενδιαφέρονται και να εξαγοράσουν ευρωπαϊκές, αμερικανικές ή ιαπωνικές εταιρείες, προκειμένου να χρησιμοποιήσουν τα δικά τους αναγνωρισμένα εμπορικά σήματα.

Νέα Βιομηχανική Επανάσταση
Η εμφάνιση αυτών των νέων πολυεθνικών αποτελεί «τη μεγαλύτερη αλλαγή στην παγκόσμια οικονομία από τη Βιομηχανική Επανάσταση του 18ου αιώνα», λέει ο συγγραφέας του βιβλίου «Ο Αιώνας των Αναδυόμενων Αγορών» Αntoine van Αgtmael και προσθέτει: «Βρισκόμαστε ενώπιον μιας αλλαγής ισορροπιών στην παγκόσμια οικονομία, με την Κίνα και την Ινδία να αναδεικνύονται πανίσχυρες δυνάμεις».

Ο Αgtmael θεωρεί ότι σήμερα περίπου 25 εταιρείες που προέρχονται από διάφορες αναπτυσσόμενες οικονομίες ετοιμάζονται να πρωταγωνιστήσουν στο παγκόσμιο οικονομικό στερέωμα. Έρευνα της εταιρείας συμβούλων Βoston Consulting Group ανεβάζει τον αριθμό αυτό σε 100. Η συμβουλευτική εταιρεία Αccenture θεωρεί ότι στη λίστα του Fortune με τις 500 μεγαλύτερες επιχειρήσεις περιλαμβάνονται σήμερα 62 τέτοιες πολυεθνικές, με προοπτικές να «χτυπήσουν στα ίσα» τους παραδοσιακούς ομίλους- κολοσσούς, και προβλέπει ότι ο αριθμός τους θα φτάσει τις 100 μέσα σε 10 χρόνια.

Θα κάνουν εξαγορές
Πάντως, οι παραδοσιακοί κολοσσοί της Δύσης διατηρούν πλεονέκτημα, καθώς έχουν καθιερώσει στην αγορά τα δικά τους ονόματα προϊόντων και εμπορικά σήματα (brand names). Οι αναδυόμενες πολυεθνικές εταιρείες δεν έχουν καταφέρει ακόμη να δημιουργήσουν δικά τους εμπορικά σήματα με τεράστια απήχηση στο καταναλωτικό κοινό, όπως έχουν κάνει- για παράδειγμα- η Sony και η LG για τα δικά τους προϊόντα. Για τον λόγο αυτό «είτε θα αναπτύξουν τα δικά τους (ανταγωνιστικά) προϊόντα, είτε θα εξαγοράσουν εταιρείες για να χρησιμοποιήσουν τα δικά τους εμπορικά σήματα», λέει με νόημα ο αντιπρόεδρος της συμβουλευτικής Βoston Consulting Group, Ηarold Sirkin, ο οποίος έχει πελάτες πολλές εταιρείες από την Κίνα και την Ινδία.

Τα ατού τους
Άλλες εταιρείες, όπως η Εmbraer από τη Βραζιλία, χρησιμοποιούν προς όφελός τους το πολύ χαμηλό εργατικό κόστος εξειδικευμένου εργατικού δυναμικού, ενώ άλλες από τη Ρωσία που δραστηριοποιούνται στον χώρο της ενέργειας (φυσικό αέριο κ.λπ.) τον τεράστιο πλούτο των κοιτασμάτων που εκμεταλλεύονται, προκειμένου να αποκτήσουν πρόσβαση σε δίκτυα διανομής (π.χ. αγωγούς) αλλά και για να πραγματοποιήσουν εξαγορές στη Δύση.

Ο κ. Sirkin πιστεύει ότι μακροπρόθεσμα η είσοδος νέων πολυεθνικών στις αγορές της Δύσης θα φέρει περισσότερες αλλαγές από όσες είχε σηματοδοτήσει η είσοδος, στις αγορές αυτές, εταιρειών από την Κορέα ή την Ιαπωνία. «Θα δούμε την επόμενη Τογιότα να προέρχεται από την Κίνα και την επόμενη Samsung να προέρχεται από την Ινδία», λέει με νόημα ο κ. Sirkin.

«Θα δούμε την επόμενη Τογιότα να προέρχεται από την Κίνα και την επόμενη Samsung να προέρχεται από την Ινδία»

Απειλή για τις πετρελαϊκές αγορές η αστάθεια στη Νιγηρία

Οι μεγάλες εταιρείες φεύγουν από τη χώρα

Δεν έχουν απομείνει παρά ελάχιστα ασφαλή σημεία στο Δέλτα του Νίγηρα για τις πετρελαϊκές εταιρείες που δραστηριοποιούνται εκεί. Στις περιοχές με τα σημαντικότερα κοιτάσματα μαύρου χρυσού της Νιγηρίας, ένοπλοι αντάρτες ανατινάζουν αγωγούς, καταστρέφουν εγκαταστάσεις και απάγουν ξένους εργαζoμένους που δουλεύουν για μεγάλες πετρελαϊκές εταιρείες.

Η βία στο Δέλτα του Νίγηρα δεν αποτελεί μόνο εσωτερικό πρόβλημα της χώρας, αλλά και ένα από τα μεγαλύτερα «αγκάθια» για τις διεθνείς αγορές πετρελαίου, καθώς οδηγεί σε μείωση της παγκόσμιας παραγωγής και αύξηση των τιμών του μαύρου χρυσού.

Οι περισσότεροι γνωρίζουν ότι οι μεγαλύτερες πετρελαιοπαραγωγοί χώρες στον κόσμο είναι η Σαουδική Αραβία, η Ρωσία, το Ιράν και ορισμένες άλλες, κυρίως στη Μέση Ανατολή. Και όμως, η Νιγηρία είναι η όγδοη μεγαλύτερη πετρελαιοπαραγωγός χώρα στον κόσμο και η μεγαλύτερη στην Αφρική, με αποτέλεσμα τα προβλήματα που δημιουργούνται εκεί να αντανακλούν στην τσέπη των καταναλωτών σε ολόκληρο τον πλανήτη. Είναι ενδεικτικό ότι μόνο οι ΗΠΑ εισάγουν σε ημερήσια βάση περισσότερα από ένα εκατ. βαρέλια πετρελαίου από τη Νιγηρία.

25% μείωση της παραγωγής
Ήδη η παραγωγή στη χώρα είναι μειωμένη κατά 25% λόγω των ταραχών, ενώ οι μεγάλες πολυεθνικές εταιρείες αρχίζουν να την εγκαταλείπουν η μια μετά την άλλη. Μέρος του προβλήματος- σύμφωνα με την οργάνωση Διεθνής Διαφάνεια (Τransparency Ιnternational)- είναι η διαφθορά στη χώρα, η οποία έχει ως αποτέλεσμα ελάχιστοι Νιγηριανοί να ζουν πολύ πλούσια από το πετρέλαιο, τη στιγμή που το 70% του πληθυσμού αναγκάζεται να επιβιώνει με μόλις ένα δολάριο την ημέρα. Αν δεν γίνει αναδιανομή του πλούτου δεν υπάρχουν ελπίδες για κάτι καλύτερο.