ΟΜΟΛΟΓΑ ΠΟΥ ΚΑΙΝΕ
Επτά «συμπτώσεις» δείχνουν ενοχή Μία ιστορία επτά τουλάχιστον… διαβολικών συμπτώσεων βρίσκεται στην καρδιά του σκανδάλου των ομολόγων. Συμπτώσεων που διαδέχονται η μία την άλλη εδώ και δύο χρόνια, οδηγώντας σταθερά στο «φόρτωμα» 24 ασφαλιστικών ταμείων με επικίνδυνους επενδυτικούς τίτλους.
Oι συμπτώσεις βάζουν σε υποψίες. Είναι πολλές για να είναι απλώς αποτέλεσμα παρεμβάσεων της Θεάς Τύχης. Μία μηχανή δείχνει να έχει στηθεί με στόχο την εκμετάλλευση των αποθεματικών των Ταμείων. Ένα αμαρτωλό κέντρο αποφάσεων που συντονίζει τις κινήσεις Ταμείων, τραπεζών, χρηματιστηριακών εταιρειών και κυβέρνησης.
Οι περισσότεροι από αυτούς τους επενδυτικούς τίτλους εμφανίζουν- αυτήν τη στιγμή τουλάχιστον- απώλειες της τάξης του 10-15% της αξίας τους, προκαλώντας πονοκέφαλο στις διοικήσεις των Ταμείων που τους αγόρασαν.
Αντίθετα, αυτοί που μεσολάβησαν για να τους αποκτήσουν έχουν κερδίσει μικρές ή μεγαλύτερες περιουσίες. Για παράδειγμα, η Νorth Αsset Μanagement του κ. Γ. Παπαμαρκάκη φέρεται να κέρδισε τον περασμένο Φεβρουάριο περίπου 20 εκατ. ευρώ, μεσολαβώντας για τη μεταβίβαση του περίφημου κρυφού ομολόγου από μία τράπεζα (τη JΡ Μorgan) σε μία άλλη (την ΗVΒ).
1. Αδρανοποίηση από το 2004 της Επιτροπής Ελέγχου
Ποιοι είναι οι όροι;
Το Δημόσιο εξέδωσε δομημένα ομόλογα 1,85 δισ. ευρώ, εκ των οποίων τα 777 κατέληξαν στα Ταμεία. Για το άλλο 1 δισ. ευρώ, περίπου, δεν γνωρίζουμε τίποτα. Αν οι όροι σε αυτά είναι διαφορετικοί, ευνοϊκότεροι από εκείνους των Ταμείων, οι συμπτώσεις θα είναι υπερβολικά πολλές.
Όλα άρχισαν τον Μάιο του 2004, όταν η Ειδική Επιτροπή Ελέγχου και Διαχείρισης της Περιουσίας των Ασφαλιστικών Φορέων αδρανοποιείται, σύμφωνα με την κατάθεση στη Βουλή του υποδιοικητή της Τραπέζης της Ελλάδος κ. Π. Θωμόπουλου. Και αυτό γιατί δεν όρισαν εκπροσώπους τους τα υπουργεία Οικονομίας και Απασχόλησης, το ΙΚΑ, ο ΟΓΑ και το ΤΣΑΥ, καθώς και η Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς, αφού επαύθησαν οι προηγούμενοι. Με 3 μόνο από τα 9 μέλη της η Επιτροπή βεβαίως δεν υφίσταται εδώ και τρία χρόνια. Κανένα πρόβλημα, υποστηρίζει ο κ. Αλογοσκούφης. Ούτως ή άλλως δεν είχε ουσιαστικές αρμοδιότητες. Στην πραγματικότητα, το θεσμικό πλαίσιο τής έδινε αρμοδιότητες και κατά τον κ. Θωμόπουλο τις ασκούσε στις 43 συνεδριάσεις που είχε πραγματοποιήσει έως ότου αδρανοποιηθεί.
2.Τα Ταμεία αγόραζαν ομόλογα την ίδια ημέρα
Με την αρμόδια να τα ελέγχει Επιτροπή αδρανή, τα Ταμεία μπορούν να επενδύουν χωρίς να δίνουν λόγο πουθενά. Κατά διαβολική σύμπτωση πολλά μαζί επιλέγουν κάποια στιγμή το 2005 να τοποθετήσουν σημαντικά κεφάλαια στα λεγόμενα «δομημένα ομόλογα», τα οποία μόλις είχε κυκλοφορήσει το ελληνικό Δημόσιο. Συγκεκριμένα, το 2005 13 Ταμεία αγόρασαν δομημένα ομόλογα όλα μαζί σε μία ημέρα (6/7) και την επομένη (7/7) το ίδιο έκαναν άλλα 4 Ταμεία. Το 2006 5 Ταμεία αγόρασαν δομημένα ομόλογα στις 19/4 και το ίδιο έκαναν 5 επίσης Ταμεία στις 9/6 και 5 Ταμεία στις 8/12. Το 2007 4 Ταμεία αγόρασαν το κρυφό ομόλογο στις 22/2. Συνολικά, όπως ανακοίνωσε ο κ. Αλογοσκούφης επενδύθηκαν από τα Ταμεία 1,26 δισ. ευρώ σε δομημένα ομόλογα, εκ των οποίων τα 777,4 είναι του ελληνικού Δημοσίου. Αυτά όλα έγιναν μέσα σε δυο χρόνια. Τα χρήματα τα απέκτησαν τα Ταμεία πουλώντας παλαιότερα ομόλογα του ελληνικού Δημοσίου που είχαν υψηλές αποδόσεις.
3.Ρόλος- κλειδί για τον συνεργάτη του Τσιτουρίδη
Ο κ. Σ. Τσιτουρίδης αναλαμβάνει καθήκοντα υπουργού Απασχόλησης τον Φεβρουάριο του 2006. Συμπτωματικά τότε καταργείται και η θέση του αρμόδιου υφυπουργού, την οποία κατείχε ο κ. Ν. Αγγελόπουλος, ο οποίος είχε ασχοληθεί με το ζήτημα της διαχείρισης των αποθεματικών των Ταμείων. Τα ουσιαστικά καθήκοντα μεταβιβάζονται στον στενό συνεργάτη του υπουργού, ειδικό γραμματέα κ. Ευγ. Παπαδόπουλο, το όνομα του οποίου είχε αναμειχθεί και στη γνωστή υπόθεση του καρτέλ του γάλακτος.
4. Πρεμιέρα Σημαιοφορίδη και πρώτο καπέλο
Το πρώτο ομόλογο που αποκαλύφθηκε ότι πουλήθηκε υπερτιμημένο ήταν το ομόλογο- όχι δομημένο- που εκδόθηκε στις 24/5/2006 από το ελληνικό Δημόσιο και αγοράστηκε με καπέλο από το Ταμείο Επικουρικής Ασφάλισης Δημοσίων Υπαλλήλων (ΤΕΑΔΥ). Κατά διαβολική πάλι σύμπτωση, μόλις είχε διοριστεί επικεφαλής του Ταμείου ο κ. Αγ. Σημαιοφορίδης, γιος του πρώην γενικού διευθυντή της Νέας Δημοκρατίας κ. Κ. Σημαιοφορίδη, ο οποίος έσπευσε να αγοράσει ομόλογο στο 106,75% της τιμής του, όταν στην Ηλεκτρονική Δευτερογενή Αγορά Τίτλων διαπραγματευόταν στο άρτιο, δηλαδή στο 100% της τιμής του. Πίσω από τη συναλλαγή βρισκόταν η χρηματιστηριακή Ακρόπολις, που αποκόμισε κέρδος 5 εκατ. ευρώ για την πολύτιμη συνεισφορά της στη διαχείριση των αποθεματικών του Ταμείου.
5.Πάντα η Ακρόπολις πίσω από τις αγορές
Το κρυφό ομόλογο της 22/2/2007 έχει τους ίδιους πρωταγωνιστές. Το ΤΕΑΔΥ αγοράζει και πάλι, μαζί με άλλα τρία Ταμεία, η Ακρόπολις πουλά και πάλι. Μάλιστα, συμπτωματικά, η Ακρόπολις γνωρίζει εγκαίρως την επικείμενη έκδοση του ομολόγου, τη γνωστοποιεί στο ΤΕΑΔΥ 4 μήνες πριν εκδοθεί και το τελευταίο σπεύδει να δεσμευτεί ότι θα αγοράσει, με απόφαση του Διοικητικού του Συμβουλίου, στις 12/10/2006. Η Ακρόπολις μεσολαβεί ως τελευταίος κρίκος αυτήν τη φορά μιας αλυσίδας 5 χρηματοπιστωτικών εταιρειών, που ανέβαζαν η μία μετά την άλλη την τιμή του ομολόγου και εξασφαλίζοντας προμήθεια συνολικά 15% σε 1 ημέρα. Έτσι, για τα 280 εκατ. ευρώ που έδωσαν τα Ταμεία, υπήρξε τελικά ένα κέρδος περίπου 42 εκατ. ευρώ για 5 εταιρείες.
6. Ο γιος και ο φίλος από τη JΡ Μorgan
Οι συμπτώσεις συνεχίζονται με τα πρόσωπα που βρίσκονται πίσω από τις εταιρείες. Μεταξύ εκείνων που μεσολάβησαν στη διακίνηση του κρυφού ομολόγου ήταν η Ακρόπολις, της οποίας ο αντιπρόεδρος κ. Θ. Πρινιωτάκης είναι γιος προέδρου της Εθνικής Χρηματιστηριακής κατά την περίοδο της κυβέρνησης Μητσοτάκη. Η Νorth Αsset Μanagement του κ. Γ. Παπαμαρκάκη, που έχει δημιουργήσει επίσης τη Νorth Real Εstate, όπου μετέχει- αμισθί- ως σύμβουλος ο πρόεδρος του Ταχυδρομικού Ταμιευτηρίου κ. Π. Τσουπίδης. Η JΡ Μorgan, της οποίας το στέλεχος κ. Χ. Αδαμόπουλος φέρεται να είναι στενός φίλος του κ. Γ. Κουρή, γενικού γραμματέα του υπουργείου Οικονομικών. Η ίδια εταιρεία κατά διαβολική σύμπτωση, επίσης, δεν προλαβαίνει να αναλαμβάνει δουλειές του ελληνικού Δημοσίου τα τελευταία χρόνια. 7. Το έμβασμα των 4,2 εκατ. ευρώ και η βαλίτσα
Την ίδια περίοδο, ένα έμβασμα 4,2 εκατ. ευρώ κατατίθεται στην Τράπεζα Πειραιώς από τη Μorgan Stanley, με εντολοδόχο τη Νorth Ρrincipal Ιnvestment, συμφερόντων Παπαμαρκάκη, με έδρα τα νησιά Καϊμάν και παραλήπτη την εταιρεία Forest Dove, συμφερόντων Πρινιωτάκη. Η Forest Dove ζητά την έκδοση επιταγής για να μεταβιβάσει το ποσόν στη Ηitech, εταιρεία στην οποία συμμετέχει και η Ακρόπολις. Από εκεί τα χρήματα κατευθύνονται σε λογαριασμούς στη Λαϊκή και στην Εθνική, από όπου 2,4 εκατ. ευρώ… αποχωρούν μέσα σε βαλίτσα του κ. Αποστολίδη, μία ημέρα πριν ξεσπάσει το σκάνδαλο. Τη βαλίτσα αναζητά ακόμη ο κ. Ζορμπάς.
Δίνουν πίσω τις μίζες! Κίνηση που ισοδυναμεί με ομολογία ύπαρξης σκανδάλου έκανε χθες η JΡ Μorgan, ανακοινώνοντας- κατόπιν συνεννόησης με την κυβέρνησηότι προτίθεται να προβεί σε συμφωνία επαναγοράς του αμαρτωλού ομολόγου των 280 εκατ. ευρώ.
Πρόκειται για μια πρωτοφανή πρωτοβουλία, που αποκαλύπτει τον πανικό ο οποίος έχει κυριεύσει την κυβέρνηση και που εκθέτει το οικονομικό επιτελείο: τους υπουργούς Οικονομίας Γ. Αλογοσκούφη, Απασχόλησης Σ. Τσιτουρίδη και τον υφυπουργό Οικονομικών Π. Δούκα, οι οποίοι πάσχιζαν μέχρι χθες να πείσουν ότι δεν υπάρχει πρόβλημα με τα ομόλογα.
Η κυβέρνηση είχε, σύμφωνα με πληροφορίες, ενημερωθεί για την πρόθεση της JΡ Μorgan να επαναγοράσει το ομόλογο από τη Μ. Τετάρτη, στις 4 Απριλίου. Άφησε όμως να περάσουν 16 ημέρες, είτε γιατί ήλπιζε ότι ό θόρυβος για το σκάνδαλο θα υποχωρήσει, είτε γιατί ήθελε να συνεννοηθεί πρώτα και με τους άλλους εμπλεκομένους. Εν τω μεταξύ έκλεισε η Χρηματιστηριακή «Ακρόπολις» δυσκολεύοντας την υλοποίηση της πρότασης και την επιστροφή των χρημάτων στα Ταμεία. Κάτι όμως που κυβερνητικές πηγές υποστηρίζουν ότι θα αντιμετωπισθεί. Ομολογία σκανδάλου έκανε όμως χθες και η ίδια η κυβέρνηση, αφού η σχετική ανακοίνωσή της μιλά για ζημίες στα ασφαλιστικά ταμεία. «Θα εξετάσουμε όλες τις παραμέτρους της πρότασης με κριτήριο την πλήρη αποκατάσταση των ζημιών που έχουν ενδεχομένως προκύψει για τα Ταμεία», αναφέρει η δήλωση του υπουργού Επικρατείας Θ. Ρουσόπουλου.
Ομολογία του σκανδάλου και από την κυβέρνηση, αφού σε ανακοίνωση μιλά για ζημίες στα ασφαλιστικά ταμεία
Από το Λονδίνο. Η JΡ Μorgan εξέδωσε την ανακοίνωσή της από το Λονδίνο, όπου και διατηρεί την έδρα της. Η εταιρεία ανακοίνωσε ότι θα προβεί σε προσφορά επαναγοράς του ομολόγου από τη Νorth Αsset Μanagement (σ.σ.: του κ. Γ. Παπαμαρκάκη) στην ίδια τιμή στην οποία της το πούλησε, δηλαδή στο 92,95% της ονομαστικής αξίας του (σ.σ.: στα 260 εκατ. ευρώ). Κατόπιν προτίθεται να υποβάλει προσφορά επιστροφής του ομολόγου στην Ελληνική Δημοκρατία με τους αρχικούς όρους και να ακυρώσει τη σχετική συμφωνία ανταλλαγής επιτοκίων (swap), έτσι ώστε να εξασφαλισθεί ότι το ελληνικό Δημόσιο δεν θα υποστεί κανενός είδους ζημία από αυτή τη συναλλαγή.
Επίσης, στην ανακοίνωσή της η JΡ Μorgan εκφράζει την ελπίδα ότι όσοι συμμετείχαν στις μετέπειτα αγοραπωλησίες, δηλαδή η Νorth Αsset Μanagement (ΝΑΜ), η ΗVΒ και η «Ακρόπολις», θα θελήσουν να προβούν σε ανάλογες πράξεις επαναγοράς. Έτσι, τα Ταμεία θα εισπράξουν τα χρήματά τους στο ακέραιο.
Η ίδια η JΡ Μorgan δικαιολόγησε την απόφασή της να πάρει αυτή την πρωτοβουλία «δεδομένων των ερωτηματικών που προέκυψαν για το τι έχει συμβεί με το ομόλογο μετά την αγορά του από τη ΝΑΜ».
Προς τα πίσω. Στην πράξη, η πρόταση της JΡ Μorgan σημαίνει ότι το κουβάρι θα ξετυλιχθεί προς τα πίσω, με όλους τους εμπλεκομένους να δίνουν πίσω τις προμήθειές τους ώστε να φτάσουν στα χέρια των Ταμείων τα 280 εκατ. ευρώ. Αν συμβούν όλα αυτά η JΡ Μorgan θα αγοράσει το ομόλογο από τη ΝΑΜ έναντι 260 εκατ. ευρώ, ενώ η τελευταία θα το αγοράσει από την ΗVΡ έναντι 279,720 εκατ. ευρώ, θυσιάζοντας τα 19,720 εκατ. ευρώ που σύμφωνα με εκτιμήσεις ήταν η προμήθειά της. Η ΗVΡ με τη σειρά της θα το αγοράσει από την «Ακρόπολις» και αυτή από τα Ταμεία. Οι δύο τελευταίοι κρίκοι μοιράστηκαν 280.000
ευρώ, που θα πρέπει επίσης να επιστραφούν. Το ΠΑΣΟΚ. Η υπεύθυνη του Τομέα Οικονομίας του ΠΑΣΟΚ κ. Β. Παπανδρέου υποστήριξε χθες ότι «η ανακοίνωση της JΡ Μorgan αποκαλύπτει τον ρόλο του οικονομικού επιτελείου της κυβέρνησης στην εξαπάτηση των Ταμείων». «Οι πολιτικές ευθύνες είναι τεράστιες και αυτονόητες» σημείωσε η κ. Παπανδρέου. «Περιμένουμε ανάλογες ομολογίες και επιστροφή των χρημάτων για όλα τα Ταμεία και για όλα τα αμαρτωλά ομόλογα. Η Δικαιοσύνη έχει τον λόγο για τα υπόλοιπα».
Πηγές από το ΠΑΣΟΚ εκτιμούν ότι ένας λόγος που ώθησε την JΡ Μorgan στη χθεσινή κίνηση ήταν ο φόβος για παρέμβαση των χρηματιστηριακών αρχών του Λονδίνου, όπου έχει την έδρα της.
Ζητούν ανσχηματισμό από τον Πρωθυπουργό Τα άγρια αλληλομαχαιρώματα των κορυφαίων υπουργών έχουν τινάξει στον αέρα τη συνοχή της κυβέρνησης, όπως παραδέχονται επιτελικά στελέχη της Ν.Δ., κάνοντας περισσότερο ασφυκτικό το κλίμα από το σκάνδαλο των γαλάζιων ομολόγων. Την πρωθυπουργική παρέμβαση προκειμένου να πάρει τέλος ο εμφύλιος στην κυβέρνηση ζήτησε χθες ο γραμματέας της Ν.Δ.
Ελ. Ζαγορίτης, κατά τη συνάντησή του με τον κ. Καραμανλή στο Μαξίμου. Κατά πληροφορίες, ο γραμματέας του κόμματος επισήμανε ότι σε αυτό το κλίμα είναι εξαιρετικά δύσκολο να στηρίξει ο κομματικός μηχανισμός οποιαδήποτε γραμμή άμυνας για την υπόθεση των Ταμείων.
Το βαρύ κλίμα που επικρατεί στην κυβέρνηση και την οργή των υπουργών για όσους συναδέλφους τους εμπλέκονται, άμεσα ή έμμεσα, στο σκάνδαλο των ομολόγων ήρθε χθες να ενισχύσει η υπουργός Τουριστικής Ανάπτυξης κ. Πάλλη- Πετραλιά, η οποία επίσης έδειξε τον δρόμο των παραιτήσεων. «Η Ν.Δ. δεν ήταν και δεν θα γίνει “πλυντήριο” κανενός. Όσοι έχουν μπερδέψει τις χρηματιστηριακές αξίες με τις αξίες της παράταξης θα είναι υπόλογοι», είπε η υπουργός, η οποία ήταν από τα πρώτα μέλη της κυβέρνησης που έθεσαν θέμα πολιτικών ευθυνών για την υπόθεση των Ταμείων.
Σε αυτό το κλίμα, οι φωνές των βουλευτών και κομματικών στελεχών που ζητούν επιτακτικά από το Μαξίμου να λάβει πρωτοβουλίες, να προχωρήσει σε ανασχηματισμό ή ακόμη και σε εκλογές το συντομότερο δυνατόν, συνεχώς δυναμώνουν.
Την ποινή επιβολής μομφής για την κοινοβουλευτική συμπεριφορά του «βουλευτή κυρίου Κώστα Καραμανλή» πρότεινε χθες ο πρόεδρος του ΣΥΝ Αλέκος Αλαβάνος, εγκαλώντας τον Πρωθυπουργό γιατί απουσίασε- άλλη μία φορά- από τον κοινοβουλευτικό έλεγχο. Όπως σχολίαζαν κοινοβουλευτικοί κύκλοι, η πρόταση δεν έχει καμία τύχη καθώς «ποινή» για κοινοβουλευτική συμπεριφορά, όπως π.χ. η αφαίρεση μισθών, δεν έχει επιβληθεί ποτέ σε κανέναν βουλευτή, «πόσω μάλλον σε Πρωθυπουργό»!
Αντί του Πρωθυπουργού εμφανίστηκε στο Κοινοβούλιο ο υπουργός Απασχόλησης Σάββας Τσιτουρίδης για να απαντήσει στην ερώτηση του προέδρου του ΣΥΝ σχετικά με τα γαλάζια ομόλογα και τις πολιτικές ευθύνες υπουργών.
Χωρίς… τόκο για το ΠΑΣΟΚ το σκάνδαλο
Το σκάνδαλο των ομολόγων μαίνεται, η κυβέρνηση αντιμετωπίζει τη χειρότερη κρίση της από την ημέρα που ανέλαβε τη διακυβέρνηση της χώρας, αλλά στο ΠΑΣΟΚ δεν ανοίγουν σαμπάνιες.
Παρ΄ ότι σύντομα συμπληρώνονται δύο μήνες από την ημέρα που έσκασε το θέμα, και παρά το γεγονός ότι εξακολουθεί να βρίσκεται στην πρώτη θέση της επικαιρότητας, στη Χαριλάου Τρικούπη παρακολουθούν με σκεπτικισμό τις εξελίξεις. Αν και το κόμμα ασχολείται «ενεργά» με το θέμα της λεηλασίας των Ταμείων, και ένας σημαντικός αριθμός στοιχείων από αυτά που διακινούνται έχουν να κάνουν με τις έρευνες που διεξάγουν- παντού!- στελέχη του σε σχέση με το πώς στήθηκε το μεγάλο κόλπο με τα διαθέσιμα των Ταμείων, εν τούτοις έντονος είναι ο προβληματισμός που κυριαρχεί στα κεντρικά γραφεία του ΠΑΣΟΚ. Η αιτία πρέπει να αναζητηθεί στο γεγονός ότι σε δημοσκοπήσεις που δημοσιοποιήθηκαν καταγράφηκε μεν ένα ισχυρό πλήγμα εις βάρος της κυβερνητικής εικόνας και προσωπικά του Πρωθυπουργού Κ. Καραμανλή, αλλά καταγράφηκε επίσης στασιμότητα σε ό,τι αφορά τη δύναμη του ΠΑΣΟΚ και την απήχηση του Γιώργου Παπανδρέου.
«Ενώ χάνουν αυτοί, δεν κερδίζουμε
εμείς». Έτσι, ο αρχικός ενθουσιασμός που είχε καταλάβει τα στελέχη και την ηγεσία του κόμματος όταν άρχισαν να φθάνουν στη Χαριλάου Τρικούπη, περί τα μέσα Μαρτίου, τα πρώτα στοιχεία από δημοσκοπήσεις που έδειχναν «πρόβλημα» για την κυβέρνηση και τον Πρωθυπουργό εξ αιτίας του σκανδάλου με τα ομόλογα, έχει δώσει τώρα τη θέση του στην περίσκεψη. Το θέμα που ετέθη, δυο φορές μάλιστα τις τελευταίες ημέρες στον λεγόμενο «πρωινό καφέ», αφορά τη διαπίστωση- όπως ανέφερε στα «ΝΕΑ» κορυφαίο στέλεχος που μετέχει και στη συνεδρίαση- «γιατί ενώ χάνουν αυτοί, δεν κερδίζουμε εμείς». Οι πληροφορίες κάνουν λόγο για πολλαπλές αναλύσεις που έγιναν και εξακολουθούν να γίνονται επί του φαινομένου, αλλά τελικό συμπέρασμα δεν έχει προκύψει.
Μια πρώτη εκτίμηση είναι ότι παρά το μπαράζ των αποκαλύψεων και την αποτυχία των προσπαθειών της κυβέρνησης να ξεφύγει από τη μέγγενη του σκανδάλου, αυτό άγγιξε τελικά και το ΠΑΣΟΚ. Κατά την πηγή που προαναφέρθηκε, «υποβαθμίσαμε τον κίνδυνο να περάσει στην κοινωνία η αντίληψη ότι “και το ΠΑΣΟΚ τα ίδια έκανε”, παρά το γεγονός ότι το σκάνδαλο με τα ομόλογα είναι πρωτοφανές σε σύλληψη, εκτέλεση και οικονομικό όγκο, και δεν έχει προηγούμενο στην πολιτική ιστορία της χώρας. Δεν αποφύγαμε δηλαδή τον συμψηφισμό της κοινωνίας και ας πιστεύαμε ότι πείθουν οι καταγγελίες μας πως η κυβέρνηση επιχειρεί με συμψηφισμούς να ξεφύγει από το σκάνδαλο. Το ότι η κοινωνία πιστεύει πως όντως αυτό είναι ένα κυβερνητικό κατασκεύασμα και τίποτε περισσότερο».
Απογοητευτικά για το ΠΑΣΟΚ- και απολύτως ενδεικτικά των όσων προαναφέρθηκαν- θεωρήθηκαν τα αποτελέσματα δημοσκοπήσεων που έφεραν τους πολίτες να δίνουν προβάδισμα- έστω και μικρό- στη Νέα Δημοκρατία, στο ερώτημα «ποιο από τα δύο μεγάλα κόμματα μπορεί να αντιμετωπίσει καλύτερα τα κρούσματα διαφθοράς». Το προβάδισμα της Ν.Δ. ήχησε στη Χαριλάου Τρικούπη ως καμπανάκι κινδύνου, καθώς εκτιμήθηκε ότι «κάτι δεν κάνουμε σωστά, δεν μπορεί να προηγείται η Νέα Δημοκρατία σε αυτόν τον τομέα, την ώρα που το σκάνδαλο βρίσκεται στην κορύφωσή του και οι αποκαλύψεις διαδέχονται η μία την άλλη».
«Να βγει μπροστά ο Γιώργος» ΥΣΤΕΡΑ ΑΠΟ ΕΝΔΕΛΕΧΗ ανάλυση της κατάστασης, προέκυψε ότι το μεγάλο πρόβλημα για το ΠΑΣΟΚ εξακολουθεί να είναι, ακόμη και σήμερα- τρία χρόνια μετά τις εκλογές- η δημόσια παρουσία του. Στελέχη υποστηρίζουν ότι αυτό που φταίει δεν είναι τόσο το τι λέει το ΠΑΣΟΚ για το σκάνδαλο με τα ομόλογα και τη διαφθορά γενικώς, αλλά ποιος το λέει. Υποστηρίχθηκε συγκεκριμένα ότι η παρουσία μιας σειράς στελεχών στα τηλεοπτικά παράθυρα ανακάλεσε στη μνήμη του εκλογικού σώματος «εικόνες από το παρελθόν», από την περίοδο της διακυβέρνησης του ΠΑΣΟΚ. Η ανάκληση αυτή, λένε οι ίδιες πηγές, «μοιραία έφερε τη σύγκριση, την ταύτιση και τελικά την απόρριψη». Και πως το πρόβλημα για το ΠΑΣΟΚ επανέρχεται στην αρχική του θέση, εκεί που ήταν πάντα εδώ και τρία χρόνια: ποιος το εκπροσωπεί δημοσίως, πόσο αντιπροσωπεύει το «νέο ΠΑΣΟΚ» που προωθεί ο Γιώργος Παπανδρέου και σε τελική ανάλυση «τι λέει» και μόνο με τη φυσική του παρουσία στους πολίτες. Τόσο που πολλές φορές τις τελευταίες ημέρες στη Χαριλάου Τρικούπη ακούστηκε η «πρόταση», που φυσικά δεν είχε καμιά τύχη, «μήπως τελικά είναι καλύτερα να μη μιλάμε. Να τους αφήσουμε να καταρρεύσουν μόνοι τους».
«Καταλληλότητα».
Αν και ο Γιώργος Παπανδρέου δεν συμμερίζεται αυτές τι αντιλήψεις, είναι αλήθεια ότι η κριτική δεν αφήνει ανέγγιχτο και τον ίδιο. Στέλεχος εταιρείας δημοσκοπήσεων με το οποίο συνομίλησαν «ΤΑ ΝΕΑ» ανέφερε ότι τις ημέρες που διεξαγόταν η έρευνα της εταιρείας του, ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ έδωσε τη γνωστή τηλεοπτική συνέντευξη στο Μega (στην εκπομπή της Έλλης Στάη). Παρά το γεγονός ότι η εκπομπή πήγε καλά από πλευράς τηλεθέασης, συγκέντρωσε ποσοστά περί το 19%, στην έρευνα καταγράφηκε τις επόμενες δύο ημέρες στασιμότητα ή και πτώση της απήχησης του ΠΑΣΟΚ και προσωπικά υποχώρηση του Γ. Παπανδρέου έναντι του Κ. Καραμανλή, στο ερώτημα «ποιος είναι καταλληλότερος για πρωθυπουργός». Παρ΄ ότι η παρουσία του κ. Παπανδρέου στην εκπομπή χαρακτηρίστηκε από το στελεχικό δυναμικό του ΠΑΣΟΚ από καλή έως ικανοποιητική, εν τούτοις άλλα κατέγραψαν οι έρευνες.
Δείγμα ότι προφανώς η κοινωνία ανέμενε μια διαφορετική τηλεοπτική εμφάνιση από τον αρχηγό της αξιωματικής αντιπολίτευσης, την ώρα μάλιστα που το σκάνδαλο με τα ομόλογα βρισκόταν στην κορύφωσή του.
Πετάξτε τον Σάββα από το τρένο
Η αντίστροφη μέτρηση για τον Σάββα Τσιτουρίδη έχει αρχίσει, όπως υποστηρίζουν πλέον οι περισσότεροι υπουργοί, σχεδόν το σύνολο των βουλευτών ανάμεσά τους και πολλοί φίλοι του υπουργού Απασχόλησης, ενώ τα τελευταία 24ωρα συντάσσονται με αυτή την άποψη ακόμη και στελέχη του πρωθυπουργικού επιτελείου. Ο υπουργός Απασχόλησης από την επομένη του Πάσχα δέχεται αφόρητες πιέσεις από παντού για να υποβάλει την παραίτησή του, με την προσδοκία ότι η κυβέρνηση θα ξεφύγει από τη δίνη του σκανδάλου των ομολόγων.
Oίδιος διαμηνύει κατ΄ ιδίαν αλλά και δημοσίως ότι «δεν προτίθεται να γίνει το εξιλαστήριο θύμα» και να αυτοκτονήσει πολιτικά με μια δεύτερη παραίτηση, που μάλιστα συνδέεται με κορυφαίο οικονομικό σκάνδαλο. Και το μήνυμα αυτό θα εκπέμψει σήμερα το πρωί από τη Φλώρινα, όπου έχει προσκληθεί να μιλήσει στην Ολομέλεια των δικηγορικών συλλόγων. «Λυπάμαι, δεν σας φέρνω είδηση…», ήταν και η απάντηση που έδωσε χθες προσερχόμενος στη Βουλή, όταν ρωτήθηκε εάν προτίθεται να παραιτηθεί.
Ωστόσο, το βαρύ πολιτικό κλίμα που πνίγει κάθε μέρα όλο και περισσότερο τη Ν.Δ. δεν αφήνει περιθώρια, όπως επισημαίνουν κορυφαία κυβερνητικά στελέχη, παραμονής του κ. Τσιτουρίδη στη θέση του υπουργού Απασχόλησης. Έτσι αρκετοί στο κόμμα του εκτιμούν ότι στην πραγματικότητα τις τελευταίες ημέρες ο κ. Τσιτουρίδης προετοιμάζεται για μια «ηρωική έξοδο» και γι΄ αυτό έχει αρχίσει, όπως λένε, να στήνει τον καμβά με καταγγελίες για δήθεν συμφέροντα που τον πολεμούν. Εάν δεν κινηθεί ο υπουργός, προσθέτουν με έμφαση, η λύση βρίσκεται αποκλειστικά στα χέρια του Κων. Καραμανλή, ο οποίος «επιτέλους πρέπει να βγάλει την κυβέρνηση από τη δίνη». Και ο υπουργός Απασχόλησης «είναι ο πρώτος αλλά όχι ο μόνος που πρέπει να απομακρυνθεί από την κυβέρνηση» λέει κορυφαίο στέλεχος, που πιστεύει ότι ήδη «θα έπρεπε να είχαν κατεβεί από τον τρένο και ο Σάββας Τσιτουριδης και ο Πέτρος Δούκας».
Ο Καραμανλής θα πρέπει να αναλάβει πρωτοβουλίες προκειμένου να βγει η Ν.Δ. από τη δίνη του σκανδάλου, διαμηνύουν κομματικά στελέχη
Προσωπική φιλία. Η απλοϊκή εξήγηση που δίνουν ορισμένοι βουλευτές για την εικόνα στήριξης στον υπουργό Απασχόλησης είναι ότι ο Κων. Καραμανλής λειτουργεί συναισθηματικά και δεν θέλει να εκτελέσει πολιτικά ένα στέλεχος με το οποίο συνδέεται με «προσωπική φιλία», ενώ αναγνωρίζει ότι έχει διαδραματίσει κεντρικό ρόλο- μέσα από την ομάδα των γαλάζιων λοχαγών- για να βρίσκεται εκείνος σήμερα στο τιμόνι της Ν.Δ. και στην πρωθυπουργία. «Δεν μπορεί να κάψει έναν υπουργό που εμπιστεύεται απόλυτα, πολύ περισσότερο από τη στιγμή που δεν έχει πεισθεί ότι Σάββας θα πρέπει να είναι το εξιλαστήριο θύμα», λένε οι ίδιοι βουλευτές, αλλά οι περισσότεροι στη Ν.Δ. θεωρούν πως αυτή η εξήγηση έχει ελάχιστη σχέση με την πραγματικότητα. Όχι μόνο γιατί ο Κων. Καραμανλής ακολουθεί τον κανόνα ότι «η πολιτική δεν γίνεται με φιλίες», αλλά κυρίως επειδή, όπως υπενθυμίζουν, υπάρχει ήδη προηγούμενο με την πρώτη αποπομπή Τσιτουρίδη για την υπόθεση της παράνομης μετεγγραφής του γιου του, ότι «η πολιτική φιλία δεν μπορεί να σώσει τον υπουργό».
Η πλειονότητα των στελεχών σε κυβέρνηση και κόμμα εκτιμά ότι ο κ. Τσιτουρίδης διασώζεται μέχρι σήμερα για δύο προφανείς λόγους: Πρώτον, γιατί μια απόφαση αποπομπής του θα ισοδυναμούσε με παραδοχή της κυβέρνησης ότι έχει ευθύνες για το σκάνδαλο, οι οποίες δεν περιορίζονται μόνο στην έλλειψη διορατικότητας να αντιληφθεί εγκαίρως τι συμβαίνει και να θωρακίσει θεσμικά τα Ταμεία, όπως έχει παραδεχθεί ο Πρωθυπουργός, δικαιολογώντας μια ολιγωρία τριών ετών. Δεύτερον, γιατί ο Κώστας Καραμανλής έχει πεισθεί ότι η καρατόμηση ενός υπουργού που βρίσκεται στο επίκεντρο του σκανδάλου θα δημιουργήσει αυτή την ώρα ακόμη ακόμη πιο αρνητικό τοπίο για την κυβέρνηση και κάθε άλλο παρά σε εκτόνωση της κρίσης θα οδηγήσει.
Τώρα είναι αργά… «Η αποπομπή Τσιτουρίδη πλέον δεν αρκεί για να πάρει η κυβέρνηση ανάσες. Αυτή ήταν μια κίνηση που έπρεπε να είχε γίνει από την πρώτη στιγμή, όταν ξηλώθηκε η διοίκηση του ΤΕΑΔΥ και, πάντως, σίγουρα πριν από το Πάσχα. Εδώ που έφθασαν τα πράγματα, μια τέτοια απόφαση μόνον ως κίνηση πανικού μπορεί να εκληφθεί και αυτό το γνωρίζει καλά ο Καραμανλής», λέει κορυφαίος υπουργός, ο οποίος συγκαταλέγεται στην ομάδα στελεχών που θεωρούν ότι ο υπουργός Απασχόλησης «θα είχε λυτρώσει την κυβέρνηση» εάν είχε υποβάλει την παραίτησή του για λόγους ευθιξίας- ως εποπτεύων υπουργός – όταν εκδόθηκε το αρχικό πόρισμα για το Ταμείο των δημοσίων υπαλλήλων και διαβιβάστηκε στον εισαγγελέα.
Και ο Π. Δούκας στην κόψη του ξυραφιού Το δίλημμα «μετά τον Σάββα, τι;» έχει παίξει καθοριστικό ρόλο, όπως λένε, για την αδράνεια που έχει επιδείξει το Μαξίμου. Ο φόβος ότι και μετά την απομάκρυνση Τσιτουρίδη ο Πρωθυπουργός θα βρεθεί αντιμέτωπος με πιέσεις για νέες καρατομήσεις- εφόσον υπάρξουν και νέες αποκαλύψεις για τα ομόλογα- έχει φρενάρει κάθε πρωτοβουλία, αναφέρουν κυβερνητικοί παράγοντες. Γι΄ αυτόν τον λόγο, άλλωστε, την προηγούμενη εβδομάδα υπήρξαν εισηγήσεις στον Πρωθυπουργό να ακολουθήσει ένα «πιο αιματηρό» σενάριο για διέξοδο από την κρίση, ώστε να αποφύγει τα χειρότερα: μαζί με τον υπουργό Απασχόλησης και τους διοικητές των Ταμείων, να απομακρυνθούν ο υφυπουργός Οικονομίας κ. Π. Δούκας και ο γενικός γραμματέας του Γενικού Λογιστηρίου κ. Γ. Κουρής, προκειμένου να περάσει η κυβέρνηση με αυτόν τον τρόπο το μήνυμα ότι «βάζει βαθιά το μαχαίρι». Αυτό ήταν, όπως έλεγαν οι εισηγητές, το σενάριο που βγάζει έξω από το κάδρο των υπευθύνων τον κ. Αλογοσκούφη, αφού υπάρχουν πολιτικές κυρώσεις για τους επιτελείς στα δύο εμπλεκόμενα υπουργεία, αλλά
«προστατεύεται» ο υπουργός Οικονομίας. Σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, το σενάριο αυτό παραμένει στο συρτάρι του Πρωθυπουργού, καθώς αποτελεί μία ενδιάμεση λύση μεταξύ της αποπομπής Τσιτουρίδη κι ενός σαρωτικού ανασχηματισμού. Ωστόσο, αυτήν την ώρα τουλάχιστον είναι εξαιρετικά δύσκολο να υιοθετηθεί, αφού με αυτόν τον τρόπο η κυβέρνηση ουσιαστικά αποδέχεται «πολλαπλές πολιτικές ευθύνες», προκαλώντας παράλληλα και «εύλογες υπόνοιες ότι υπήρξε ένας κυβερνητικός σχεδιασμός» πίσω από το σκάνδαλο.
Βαθαίνει η πληγή.
Οι περισσότεροι υπουργοί και σχεδόν όλοι οι βουλευτές, εξάλλου, δεν κρύβουν πλέον την ανησυχία τους ότι η παρατεταμένη ακινησία και η παραμονή του κ. Τσιτουρίδη προκαλεί καθημερινά όλο και πιο βαθιά πληγή στην εικόνα του Κων. Καραμανλή. Επικαλούνται γι΄ αυτό το επιχείρημα, που χρησιμοποιεί ήδη η αντιπολίτευση, το ότι ο υπουργός Απασχόλησης μένει στη θέση του επειδή «μέσα από τα αμαρτωλά ομόλογα κινήθηκε πολιτικό χρήμα». Τα ίδια στελέχη της Ν.Δ. διαπιστώνουν μάλιστα ότι σταδιακά αυτή η εκτίμηση περνά και σε ένα τμήμα της κοινής γνώμης. «Για το πολιτικό κλίμα το χειρότερο είναι οι αμφιβολίες του κόσμου. Στις δημοσκοπήσεις ένα σημαντικό ποσοστό βλέπει πολιτικές ευθύνες και του Πρωθυπουργού και αυτή η εικόνα είναι ώς έναν βαθμό και το αποτέλεσμα της αίσθησης πως ο κ. Τσιτουρίδης παραμένει αλώβητος επειδή υπάρχουν “ένοχα” μυστικά…», αναφέρει χαρακτηριστικά βουλευτής του Λεκανοπεδίου και προσθέτει ότι ούτε ο σκληρός πυρήνας των ψηφοφόρων της Ν.Δ. δεν πείθεται πλέον πως υπάρχει σκάνδαλο χωρίς πολιτικές ευθύνες.














