Τρέχουν στο παρά πέντε για τη δημοπρασία ντοκουμέντων από την Επανάσταση του ΄21

Σε αγώνα δρόμου έχει αποδυθεί η ελληνική κυβέρνηση για να προλάβει έστω και την τελευταία στιγμή τη δημοπράτηση 120 ανέκδοτων ντοκουμέντων από την Επανάσταση του ΄21 που θα πραγματοποιηθεί στις 8 Μαΐου στο Μόναχο. Το υπουργείο Πολιτισμού έχει κινητοποιηθεί για την απόκτηση του αρχείου, το οποίο θα δημοπρατηθεί ως ενιαίο σύνολο από τον οίκο Ηermann Ηistorica. Το πρόβλημα περιπλέκεται όμως από τη σύγκρουση αρμοδιοτήτων με το υπουργείο Παιδείας, στο οποίο υπάγονται τα Γενικά Αρχεία του Κράτους, όπου φυλάσσεται και το μεγαλύτερο μέρος των αρχείων για την Επανάσταση του ΄21.

Το αρχείο περιλαμβάνει συνολικά 120 ντοκουμέντα- χειρόγραφες επιστολές, δύο ελληνικές εφημερίδες και τέσσερα χειρόγραφα στην τουρκική γλώσσα. Εξέχουσα θέση έχουν οι επιστολές των κορυφαίων πρωταγωνιστών της Επανάστασης, Α. Μαυροκορδάτου και Γ. Κουντουριώτη, ενώ περιλαμβάνονται επίσης και επιστολές που υπογράφουν οι Ι. Κωλέττης, Κ. Μαυρομιχάλης, Ι. Καποδίστριας, Βικέλας, Νοταράς κ.ά.

Ενδιαφέρον τμήμα του αρχείου είναι το «Ημερολόγιον της πολιορκίας του Μεσολογγίου» του Ελβετού φιλέλληνα Ιωάννου Ιάκωβου Μάγερ, που σκοτώθηκε μαζί με την οικογένειά του στις 23 Απριλίου του 1826. Πρόκειται για την έκδοση του Γ. Δροσίνη του 1926. Σημαντική επίσης είναι η συλλογή των εγγράφων με τις επίσημες σφραγίδες, όπως «Ο ΚΥΒΕΡΝΗΤΗΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ», «ΕΘΝΙΚΟΝ ΤΑΜΕΙΟΝ», «ΠΡΟΣΩΡΙΝΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ», «ΔΗΜΟΓΕΡΟΝΤΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ», «Η ΕΠΙ ΤΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗ». Το ανέκδοτο αρχείο περιλαμβάνει «νέα κομμάτια του μωσαϊκού για το προοίμιο της ίδρυσης του ελληνικού κράτους», δηλώνει στα «ΝΕΑ» ο Γιαν Μούρκεν, διευθυντής του μουσείου του Όθωνα στο Όττομπρουν κοντά στο Μόναχο, ο οποίος συνέβαλε αποφασιστικά στη σύνταξη του καταλόγου για τη δημοπράτηση του αρχείου. Πρόκειται για «πολύ σημαντικά ντοκουμέντα με έμφαση στις σκέψεις για μια λειτουργούσα οικονομία στο υπό σύσταση κράτος». Το αρχείο αποτελείται από τις επιστολές και τα έγγραφα που είχαν σταλεί στον Σταμάτη Λεβίδη. Παρέμειναν στην κατοχή της οικογένειας και τα επεξεργάστηκαν αργότερα ο γιος και ο εγγονός του Στ. Λεβίδη στα τέλη του 19ου και αρχές του 20ου αιώνα.


Εξετάζουν ακόμα την αυθεντικότητα των εγγράφων

Τ ο βασικό θέμα που απασχολεί την ελληνική πλευρά είναι η αυθεντικότητα των εγγράφων. Για τον σκοπό αυτό μετέβη στις αρχές της εβδομάδας στο Μόναχο η απεσταλμένη από την Αθήνα πανεπιστημιακός Α. Ξανθοπούλου-Κυριακού. Η Ελληνίδα πανεπιστημιακός επέστρεψε την Τετάρτη στην Αθήνα έχοντας μαζί της το απαραίτητο υλικό, προκειμένου να συνεχιστεί η μελέτη της αυθεντικότητας.

Αφού κριθεί το ζήτημα της αυθεντικότητας, η γενική πρόξενος του Μονάχου Άννα Κόρκα αναμένει εντολές από την Αθήνα για την εκπροσώπηση στη δημοπράτηση, αλλά και την «οροφή» της προσφοράς εκ μέρους του ελληνικού Δημοσίου. Ο διευθυντής του οίκου δημοπράτησης Βόλφγκανγκ Χέρμαν δηλώνει στα «ΝΕΑ» ότι «δεν υπάρχει καμία αμφιβολία» για την αυθεντικότητα των ντοκουμέντων, η οποία όπως διαβεβαιώνει «ελέγχθηκε από διάφορους επιστήμονες. Τα ντοκουμέντα είναι απολύτως αυθεντικά». Στην ίδια εκτίμηση καταλήγει και ο Γιαν Μούρκεν, μολονότι ο ίδιος (ως καθηγητής παιδοχειρουργός) δηλώνει ότι δεν είναι ειδικός. «Πλαστογράφηση τέτοιων εγγράφων είναι εξαιρετικά απίθανη. Πρακτικά, δεν υπάρχει αμφιβολία για την αυθεντικότητα των ντοκουμέντων», λέει ο κ. Μούρκεν. Ο κ. Χέρμαν είναι «υπερήφανος» γιατί ο οίκος του προσφέρει «ένα τόσο ενδιαφέρον ιστορικό αντικείμενο» και είναι βέβαιος ότι «θα πιάσει καλή θέση».

Το πρώτο χρονολογικά ντοκουμέντο της δημοπρασίας είναι μια σειρά επιστολών με ημερομηνία 8 Ιανουαρίου 1823 και υπογραφή του Αλέξανδρου Μαυροκορδάτου. Οι επιστολές αυτές εστάλησαν από το Μεσολόγγι προς τους πολίτες της Ζακύνθου και της Κεφαλονιάς και προς τους αρχηγούς της Επανάστασης στην Πελοπόννησο. Στα ντοκουμέντα που θα δημοπρατηθούν περιλαμβάνεται επίσης η τελευταία επιστολή που έγραψε «Προς τους Κυρίους» ο Υδραίος ναυμάχος Αναστάσιος Τσαμαδός λίγο πριν χάσει τη ζωή του στη ναυμαχία κατά του Ιμπραήμ, στη Σφακτηρία. Μεγάλης σημασίας θεωρείται επίσης ένα ανυπόγραφο και άγνωστο μέχρι σήμερα σχέδιο επιστολής από τους αρχηγούς της Επανάστασης «Προς τον Μεγαλειότατο της Μεγάλης Βρετανίας».