Οι Άλλοι Πρωταγωνιστές

Όχι άλλο κάρβουνο… για την παραγωγή ρεύματος
 

Ήμουν με μηχανή αλλά δυσκολευόμουν να πλησιάσω τη Φιλελλήνων. Δίπλα μου ο νεαρός με το πειραγμένο Έσκορτ, μαρσάριζε βρίζοντας. Όχι ότι θα γινόταν τίποτα αλλά είχε θυμώσει που θα περνούσε το μισό ρεπό του μποτιλιαρισμένος στην Σταδίου. Στο άγαλμα του Κολοκοτρώνη το πήρα απόφαση. Καβάλησα το πεζοδρόμιο και άφησα τη μηχανή εκεί κοντά στο εκδοτήριο του ΟΑΣΑ. Θα πήγαινα με τα πόδια. Διακόσιοι συνταξιούχοι είχαν στρατοπεδεύσει στο οδόστρωμα στην κάτω μεριά του Συντάγματος, κόβοντας, μεσημέρι Τετάρτης, την Αθήνα στα δύο. Διακόσιοι συνταξιούχοι που ζητούσαν «πίσω τα κλεμμένα». Οι αστυνομικοί γελούσαν στα πεζοδρόμια.
Μπροστά σε αυτά που ζουν με τα εκπαιδευτικά συλλαλητήρια, αυτό ήταν σαν σχολική εκδρομή.

Εάν εξαιρέσεις το ασπρόμαυρο Πάντα στην ταμπέλα της εισόδου, τίποτα άλλο δεν ήταν οικολογικό στην περιοχή. Άντε και λίγο οι ράγες του τραμ που φαινόντουσαν να κατηφορίζουν προς τους Στύλους του Ολυμπίου Διός. Χαμογέλασα με τις ασκήσεις οικολογίας που έβαζα στον εαυτόν μου και μπήκα στο ασανσέρ. «Τον Δημήτρη θέλει», σχολίασαν τρεις κυρίες που είχαν βγει στον διάδρομο για να καπνίσουν. Ο Δημήτρης Καραβέλλας, ο διευθυντής της μη κυβερνητικής οργάνωσης WWF, με περίμενε σε ένα γκρίζο γραφείο. Ο χώρος προσπαθούσε να πάρει χρώμα με τις ζωγραφιές της κόρης του, της Λενιώς. Δεν ξέρω γιατί, αλλά ξεκίνησα επιθετικά.

Κάποιες φορές οι μη κυβερνητικές οργανώσεις διογκώνονται τόσο που γίνονται γραφειοκρατικοί οργανισμοί.Θέλουν τόσους πόρους που τελικά δεν περισσεύει τίποτε για το περιβάλλον.

Αυτός πάντα είναι ένας κίνδυνος. Όμως τα διοικητικά έξοδα της δικής μας οργάνωσης δεν έχουν υπερβεί ποτέ το 10% του συνολικού προϋπολογισμού. Αυτή τη στιγμή είναι 6% με 7%.

Πόσα άτομα μισθοδοτεί η οργάνωση; Οι μισθωτοί, οι full time άνθρωποι είναι 38. Υπάρχει όμως και ένας πυρήνας 200- 300 εθελοντών που ξοδεύουν πολύ χρόνο και χωρίς αυτούς δεν θα έβγαινε η δουλειά.

Τα ετήσια έσοδα της οργάνωσής σας,πόσα είναι;

Είναι γύρω στα 2.500.000 ευρώ. Περίπου το 50% από αυτά προέρχονται από ιδρύματα και κυρίως ιδρύματα του εξωτερικού, όπως το «Ελβετικό ίδρυμα για την προστασία της φύσης».

Τα ελληνικά ιδρύματα δεν σας δίνουν λεφτά; Αυτό είναι λίγο περίεργο. Τα μεγάλα ιδρύματα στην Ελλάδα ενδιαφέρονται περισσότερο για πολιτιστικά ζητήματα παρά για περιβαλλοντικά. Αλλά υπάρχουν και ιδρύματα όπως το Ίδρυμα Λεβέντη, το Ίδρυμα Μποδοσάκη που μας έχουν στηρίξει. Μετά, το 15% με 20% των επιχορηγήσεών μας είναι από επιχειρήσεις. Και υπάρχουν και 20.000 υποστηρικτές.

Το κράτος δεν σας ενισχύει; Την τελευταία 5ετία, από τα 10.000.000 ευρώ που έχουμε επενδύσει στην Ελλάδα, λιγότερο από 100.000 έχουν έρθει από το κράτος. Από την Ευρωπαϊκή Ένωση έρχονται κάποια χρήματα αλλά είναι πάντα συνδυασμένα με ένα συγκεκριμένο project, ας πούμε να μετρήσουμε τα αρπακτικά πουλιά στην Δαδιά.

Εσείς προσωπικά πόσα χρήματα παίρνετε; 2.300 ευρώ τον μήνα. Αυτός είναι και ο μεγαλύτερος μισθός εδώ μέσα. Οι αναλυτικές οικονομικές καταστάσεις είναι στη διάθεση του καθενός.

Θα διαδηλώνατε ποτέ στους δρόμους της Αθήνας; Διαδηλώσαμε μαζί με άλλες μη κυβερνητικές οργανώσεις εναντίον του πολέμου στο Ιράκ.

Είναι περιβαλλοντικό θέμα ο πόλεμος;

Έχουμε κάνει μια μελέτη για τις 30 πιο ρυπογόνες επιχειρήσεις στην Ευρώπη. «Dirty Τhirty». Η ΔΕΗ βγαίνει νούμερο 1

Τις περισσότερες φορές είναι. Αλλά επειδή με ρωτάτε για τις διαδηλώσεις. Δεν είναι πάντα αναγκαίο να κλείνεις τους δρόμους. Υπάρχει και η ηλεκτρονική διαμαρτυρία, η ψήφος στις εθνικές και δημοτικές εκλογές, η προσωπική στάση του καθενός μας.

Ποιο είναι το μεγαλύτερο πρόβλημα που αντιμετωπίζει η χώρα μας;

Τα μεγαλύτερα προβλήματα που αντιμετωπίζει ο πλανήτης σχετίζονται με την κλιματική αλλαγή. Και η δική μας μεγάλη πρόκληση, είναι να δούμε τελείως διαφορετικά το κεφάλαιο ανάπτυξη. Και μέχρι στιγμής είμαστε πολύ πίσω.

Όχι άλλο κάρβουνο; Ναι. Έχουμε κάνει μια μελέτη για τις 30 πιο ρυπογόνες επιχειρήσεις στην Ευρώπη. «Dirty Τhirty». Η ΔΕΗ βγαίνει νούμερο 1. Αυτή είναι δυστυχώς η πραγματικότητα. Όχι άλλο κάρβουνο λοιπόν, και παράλληλα ανανεώσιμες πηγές ενέργειας και μακροπρόθεσμος σχεδιασμός. Αυτά τα τρία χρειαζόμαστε.

Και δεν έχουμε τίποτε από όλα αυτά; Ζούμε μέσα σε αντιφάσεις. Ο Πρωθυπουργός είπε ότι το περιβάλλον είναι πρώτη προτεραιότητα. Πριν από λίγες εβδομάδες όμως, είχαμε την πρόταση για αναθεώρηση του άρθρου 24 για να μειωθούν τα δάση. Μιλάμε για ανανεώσιμες πηγές ενέργειας και παράλληλα πανηγυρίζουμε για τον πετρελαιαγωγό Μπουργκάς- Αλεξανδρούπολης. Κάτι δεν κολλάει σε όλα αυτά. Μιλάνε για τη λειψυδρία. Θα συνεχίσουν να μιλάνε για λειψυδρία αν τις επόμενες ημέρες βρέξει καταρρακτωδώς; Είπαν ότι υποφέρει η Θεσσαλία και συνεχίζουν να επιδοτούν το βαμβάκι!

Το βαμβάκι τι μας φταίει; Μα είναι η πιο υδροφόρα καλλιέργεια. Αλλά ποια είναι η κλασική ατάκα του κάθε υπουργού Αγροτικής Ανάπτυξης που γυρνάει από τις Βρυξέλλες; Πετύχαμε επιδοτήσεις για τα επόμενα χρόνια. Δηλαδή, συνεχίστε να κάνετε τη δουλειά σας έτσι όπως ξέρετε.

Για σας όλοι οι πολιτικοί είναι ίδιοι; Σε όλα τα κόμματα, μπορείς να βρεις κάποιες εξαιρέσεις. Το τελευταίο διάστημα αρχίζεις να ακούς φωνές του τύπου «οι καιροί αλλάζουν, πρέπει να ξυπνήσουμε». Έρχονται σε επαφή μαζί μας, υποβάλλουν ερωτήσεις στη Βουλή, διαφοροποιούνται από την κομματική γραμμή. Εντάξει, υπάρχει μια δόση ελπίδας. Μέχρι αυτό βέβαια να γίνει mainstream και να επηρεάσει καταστάσεις έχουμε ακόμη αρκετό δρόμο.

Οι ανανεώσιμες πηγές βέβαια θα μπορούσαν να μας συντηρήσουν;

Θα μπορούσαν να καλύψουν ένα πολύ μεγάλο κομμάτι των αναγκών μας. Παράλληλα θα πρέπει να κάνουμε εξοικονόμηση ενέργειας. Αυτό αφορά το κράτος αλλά και όλους εμάς. Τα κέρδη θα είναι τεράστια. Αλλά αντί να σκεφτόμαστε πώς θα αξιοποιήσουμε τον ήλιο και να φτιάξουμε βιοκλιματικά κτίρια, ζητάμε τριετή παράταση της εφαρμογής της οδηγίας για την ενεργειακή αποδοτικότητα των κτιρίων.

Είναι θέμα κονδυλίων μια περιβαλλοντική πολιτική;

Είναι θέμα κονδυλίων αλλά κυρίως είναι θέμα αποφάσεων. Όταν ξεκίνησε το Γ΄ ΚΠΣ, της προηγούμενης 6ετίας, κάναμε μια ανάλυση και βρήκαμε ότι για κάθε ένα ευρώ που επενδύουμε για την προστασία του περιβάλλοντος, στην Ελλάδα ξοδεύουμε εφτά για την καταστροφή του. Στο Δ΄ που είναι υπό διαμόρφωση, με τα περίφημα 20 δισ., τα πράγματα είναι πολύ καλύτερα.

Το φυσικό αέριο,για το οποίο έγινε πολύς λόγος τις τελευταίες ημέρες,είναι μια καλή λύση; Το φυσικό αέριο δεν είναι μια πράσινη μορφή ενέργειας, απλώς έχει λιγότερες εκπομπές απ΄ ό,τι έχει το κάρβουνο.

Ο Πρωθυπουργός είπε ότι είμαστε στην πρώτη γραμμή στη μάχη για την προστασία του περιβάλλοντος.

Το βρίσκω ενθαρρυντικό ότι επιτέλους έγινε μια

Μιλάμε για ανανεώσιμες πηγές ενέργειας και… πανηγυρίζουμε για τον πετρελαιαγωγό Μπουργκάς- Αλεξανδρούπολης

Κυβερνητική Επιτροπή για τα θέματα περιβάλλοντος. Αλλά πρωτοπορία δεν είμαστε. Αντιθέτως, είμαστε πάρα πολύ πίσω. Είμαστε προτελευταίοι στο θέμα της ενσωμάτωσης οδηγιών της Ευρωπαϊκής Ένωσης για το περιβάλλον. Και σε ό,τι αφορά τα ζητήματα κλιματικής αλλαγής είμαστε πάρα πολύ πίσω στους στόχους. Χρειάζεται να γίνουν πολλά. Το κλίμα είναι στο χέρι του Πρωθυπουργού, όπως και κάθε άλλου ηγέτη.

Οι κυβερνητικοί λένε ότι είμαστε μέσα στους στόχους του Κιότο.

Ο στόχος του Πρωτοκόλλου ήταν να περιοριστεί η αύξηση στο 25%. Εμείς είμαστε ήδη στο 24% κι αν συνεχίσουμε με τους ίδιους ρυθμούς θα πάμε στο 40%. Οι άλλοι συζητούν για μείωση 30% και εμείς θα έχουμε αύξηση 40%. Το περιβάλλον απαιτεί μακροπρόθεσμους σχεδιασμούς και μετά συνεργασίες τοπικές, εθνικές και διεθνείς. Αυτά όμως αδυνατούν να τα κάνουν οι πολιτικοί.

Το κάνουν συνήθως όμως οι συνταξιούχοι πολιτικοί,όπως ο Αλ Γκορ. Μην τον αδικείται. Ο Αλ Γκορ και όταν ήταν αντιπρόεδρος ασχολιόταν με τις κλιματικές αλλαγές. Αυτός είχε εμπλακεί με το Πρωτόκολλο του Κιότο το οποίο εγκατέλειψε η κυβέρνηση του Μπους. Πάντως οι πολιτικοί έχουν μια τάση να ασχολούνται με το περιβάλλον όταν όλα τα άλλα τους έχουν τελειώσει.Περίπτωση Μπλερ.

Ο Μπλερ ετοιμάζει ένα νέο νόμο για τις κλιματικές αλλαγές, ο οποίος είναι πολλά χρόνια μπροστά. Οι άνθρωποι έχουν βάλει στόχο να μειώσουν 60% τις εκπομπές αερίων θερμοκηπίου μέχρι το 2050.

Θα κόψουν εντελώς το πετρέλαιο; Θα κόψουν το πετρέλαιο, θα εξοικονομήσουν ενέργεια από διάφορες πηγές και θα αναπτύξουν πολύ περισσότερο τις ανανεώσιμες πηγές.

Από τι;Αφού ήλιο δεν έχουν. Αιολικά. Και το ότι δεν έχουν ήλιο, είναι σχετικό. Και η Γερμανία δεν έχει ήλιο, αλλά έχει χίλιες φορές παραπάνω ηλιακή ενέργεια απ΄ ό,τι έχει η Ελλάδα.

Θα τα καταφέρουν λέτε οι Άγγλοι;

Τις προηγούμενες ημέρες ήμουν στην Αγγλία και παρακολούθησα στο ΒΒC ένα debate μεταξύ των Συντηρητικών και των Εργατικών. Οι Συντηρητικοί λένε όχι δεν φτάνει αυτός ο νόμος και θέλουν έναν ακόμη πιο περιβαλλοντικό.

Οι Συντηρητικοί είναι με το περιβάλλον;

Το να το ταυτίζεις το περιβάλλον με τον αριστερό χώρο, είναι πια ένα μέγα σφάλμα.

Και οι Σουηδοί πάντως έχουν βάλει μεγάλους στόχους.

Οι Σουηδοί έχουν βάλει στόχο το 20-20. Απόλυτη απεξάρτηση από το πετρέλαιο το 2020! Κοιτάξτε παντού γίνεται μια προσπάθεια.

Μήπως και προλάβουμε… Ναι, γιατί οι προβλέψεις είναι άσχημες. Σκεφθείτε ότι και στην υποθετική περίπτωση που φεύγαμε σήμερα όλοι από αυτόν τον πλανήτη, η κλιματική αλλαγή θα συνεχίσει να εξελίσσεται για τα επόμενα 30 χρόνια!


«Οι πολίτες θα σύρουν το κράτος»

Πριν αναλάβει διευθυντής στη WWF, ο Δημήτρης Καραβέλλας βουτούσε χειμώνακαλοκαίρι στα νερά της Ζακύνθου. Τώρα πια τα πρωινά του «υδροβιολόγου» δεν έχουν αλμύρα αλλά νέφος. Τα χρόνια που «δούλευε στο πεδίο»- έτσι λένε μεταξύ τους τη δράση- έχουν προς το παρόν τελειώσει. Το πρωί ο Δημήτρης φυλάει τη μικρή Λενιώ και τη Δάφνη βεβαίως, τη γυναίκα του (ζωολόγος στο επάγγελμα) και με το ποδήλατό του κατηφορίζει από τη Φιλοθέη. Από την Πανόρμου θα πάρει το Μετρό για το Σύνταγμα.

Θα κάνατε κάτι δυναμικό αν σας δινόταν η ευκαιρία;Θα απαγορεύατε τα αυτοκίνητα στο κέντρο της Αθήνας.

Ναι. Να σας πω και ένα άλλο που θα έκανα; Θα καταργούσα την εκτός σχεδίου δόμηση. Είναι μοναδικό ελληνικό εφεύρημα το να έχεις 4 στρέμματα και να μπορείς να χτίζεις οπουδήποτε. Αυτό έχει καταστρέψει τη χώρα μας και συνεχίζει να την καταστρέφει.

Αμάξι έχετε; Αμάξι έχω, αλλά έρχομαι με το Μετρό στο κέντρο. Προσφάτως άρχισα να μετακινούμαι και με το ποδήλατο, το οποίο είναι μια μεγάλη περιπέτεια στην Αθήνα. Ούτε που σε βλέπουν. Αλλά είναι καλή άσκηση.

Τι άλλο περιλαμβάνει η ζωή ενός οικολόγου;

Τι άλλο; Τρώμε βιολογικά στο σπίτι, δεν είμαστε μόνο χορτοφάγοι, κάνουμε ανακύκλωση, φτιάχνουμε το δικό μας compost για τον κήπο. Υπάρχει κόσμος που όταν ακούει οικολόγος περιμένει να δει έναν τύπο με σανδάλια, μακρυμάλλη, αξύριστο, που δεν πλένεται και απελευθερώνει φίδια και αρκούδες. Εγώ κάνω πράγματα τα οποία είναι απολύτως λογικά.

Θα υπάρξει κάποιο οικολογικό κόμμα στο μέλλον;

Δεν το βλέπω. Εγώ πιστεύω στη δράση των μη κυβερνητικών οργανώσεων που αναγκάζουν τα κόμματα να δράσουν οικολογικά. Αυτό είναι πιο αποτελεσματικό.

Τόση ώρα συζητάμε και δεν έχω καταλάβει αν τελικά το μετανιώσατε που αφήσατε τη θάλασσα για την Αθήνα.

Όχι, δεν το μετάνιωσα και δεν το μετανιώνω που είμαι στην Αθήνα ενώ θα μπορούσα να είμαι στην Ελβετία, στη διεθνή έδρα της οργάνωσης, ή σε μια άλλη πόλη της Ευρώπης. Εδώ θα συμβούν πράγματα ενδιαφέροντα. Αισιόδοξο σάς ακούω; Ναι, γιατί πιστεύω ότι ο κόσμος θα αρχίσει να πιέζει.

Υπάρχει το κράτος, οι πολίτες και ο ιδιωτικός τομέας.

Οι τελευταίοι δύο τομείς έχουν κινηθεί πολύ περισσότερο τα τελευταία χρόνια, ενώ παλιότερα η κατάσταση ήταν από στατική έως αρνητική. Όλοι έλεγαν «έλα μωρέ». Τώρα υπάρχει μια ξεκάθαρη δυναμική στους πολίτες και κάποια στιγμή θα σύρουν και το κράτος. Έτσι συνήθως εξελίσσονται τα πράγματα στη χώρα μας.