Όταν οι εκκλησίες γίνονται πιτσαρίες και γυμναστήρια!

Γιατί η Ευρώπη μετατρέπει τις εκκλησίες της σε γυμναστήρια, πιτσαρίες και μπαρ; Φαίνεται ότι εδώ και κάμποσο καιρό οι Ευρωπαίοι «δεν έχουν τον Θεό τους».

Κλίδερο, 2007. Από τότε που οι πρώτοι μουσουλμάνοι Ασιάτες εγκαταστάθηκαν σε αυτή τη μικρή πόλη στην καρδιά της βιομηχανικής Αγγλίας, πριν από 40 χρόνια, τα 300 μέλη της ασιατικής κοινότητας πάλευαν να βρουν τον κατάλληλο χώρο για το τζαμί τους. Όχι πια. Τον Δεκέμβριο το δημοτικό συμβούλιο της πόλης ενέκρινε τη μετατροπή ενός παρεκκλησίου των Μεθοδιστών που δεν χρησιμοποιείται πια. «Ας μοιάζει με εκκλησία», λέει στο περιοδικό «Νιούσγουικ» ο Σεράζ Αρσάντ,

ΚΑΙ ΣΧΟΛΗ ΓΙΑ ΚΛΟΟΥΝ

Μια σχολή για… λάτρεις του τσίρκου στεγάζεται στον πρώην ναό του Αγίου Παύλου στο Μπρίστολ

τοπικός ηγέτης των μουσουλμάνων. «Αυτός δεν είναι λόγος για να μην την κάνουμε τζαμί».

Η θρησκευτική λατρεία βρίσκεται σε παρακμή στην Ευρώπη, όπου όμως συρρέουν συνεχώς μουσουλμάνοι μετανάστες που χρειάζονται νέους χώρους λατρείας. Υπάρχουν περισσότεροι από 1.600

ναοί- το 10% του συνόλου- που δεν χρησιμοποιούνται πια από την Αγγλικανική Εκκλησία. Οι Άγγλοι είναι πρακτικοί. Για να επιβιώσουν αυτά τα κτίρια, πρέπει να βρεθούν νέες χρήσεις. Έτσι, παρά τις αντιδράσεις των θρήσκων, μετατρέπουν τις άχρηστες εκκλησίες σε τζαμιά, καφετέριες, αίθουσες συναυλιών, αποθήκες, μοντέρνα διαμερίσματα.

Σε πολλές χώρες
Δεν είναι μόνο οι Άγγλοι. Αυτή η τάση παρατηρείται και σε άλλες χώρες της Ευρώπης, ακόμη και ρωμαιοκαθολικές, όπου ολοένα και λιγότερος κόσμος πηγαίνει στην εκκλησία (στη Γαλλία, μόλις το 5% εκκλησιάζεται τακτικά). Το δίλημμα είναι ίδιο παντού: ή οι εκκλησίες που περισσεύουν θα πρέπει να κατεδαφιστούν ή θα πρέπει να αναζητηθεί εναλλακτική χρήση.

Γι΄ αυτούς που θέλουν να γίνουν κλόουν του τσίρκου, υπάρχει μια σχολή που στεγάζεται στον πρώην ναό του Αγίου Παύλου στο Μπρίστολ. Η Μαντόνα έχει δώσει παράσταση στο «Ρaradiso», μια παλιά εκκλησία που μετατράπηκε σε κλαμπ στο Άμστερνταμ. Οι γλεντζέδες της Ρώμης απολαμβάνουν το καλό φαγητό του «Sacro & Ρrofano» («Ιερό & Ανίερο»), ενός δημοφιλούς εστιατόριου που στεγάζεται σε μεσαιωνική εκκλησία. Στο Τσέλτεναμ της Δυτικής Αγγλίας, ένα ιταλικό εστιατόριο έχει εγκατασταθεί σε αγγλικανική εκκλησία του 19ου αιώνα. Κανείς δεν απορεί πια για το παράξενο αρχιτεκτονικό χαρακτηριστικό του ανακαινισμένου ναού: στον χώρο όπου κάποτε βρισκόταν η αγία τράπεζα, σήμερα έχει χτιστεί φούρνος για πίτσες.

Δεν είναι η πρώτη φορά που οι εκκλησίες της Ευρώπης πέφτουν θύματα θρησκευτικών ή πολιτικών μεταβολών. Στα τέλη του 18ου αιώνα η Αυστροουγγρική Αυτοκρατορία είχε βάλει λουκέτο σε αναρίθμητους ναούς, σε μία προσπάθεια να περιορίσει την επιρροή της Καθολικής Εκκλησίας.

Βανδαλισμός
Ο όρος βανδαλισμός χρησιμοποιήθηκε πρώτη φορά για να περιγράψει την καταστροφή των καθολικών εκκλησιών στη διάρκεια της Γαλλικής Επανάστασης. Και τότε, όπως και τώρα, τα ίδια κτίρια μερικές φορές χρησίμευαν για διαφορετικές θρησκείες. Στην Ισπανία, ο μουσουλμανικός πληθυσμός που αυξάνεται ολοένα πιέζει για το δικαίωμα να ασκεί κι αυτός τη θρησκευτική λατρεία του στο Μεθκίτα, το τέμενος της Κόρδοβας που χρησιμοποιείται ως καθολικός ναός από τότε που η πόλη έπεσε στα χέρια του στρατού των χριστιανών, πριν από 400 χρόνια.


Οι νέοι απομακρύνονται από τη θρησκεία

ΣΤΗ ΜΕΤΑΜΟΡΦΩΣΗ των χριστιανικών ναών πότε σε τεμένη και πότε σε πιτσαρίες υπάρχουν πάντως κάποιες χώρες που αντιστέκονται. Στη Ρωσία ανεγέρθηκαν 11.000 νέες εκκλησίες και παρεκκλήσια μετά την πτώση του κομμουνισμού. «Όσο προχωρεί κανείς πιο ανατολικά στον ορθόδοξο κόσμο, τόσο περισσότερες εκκλησίες βρίσκει να επισκευάζονται ή να ανεγείρονται», λέει ο αιδεσιμότατος Ντάρελ Τζάκσον του Παγκόσμιου Συμβουλίου Εκκλησιών.

Σε μερικές χώρες οι στενοί δεσμοί Εκκλησίας και κράτους άμβλυναν το οικονομικό πρόβλημα, καθώς οι φορολογούμενοι δέχονται ευχαρίστως να αναλάβουν το κόστος για τη συντήρηση των εκκλησιών. Οι περισσότερες εκκλησίες στη Γαλλία – όσες χρονολογούνται πριν από τον διαχωρισμό Εκκλησίας και κράτους που έγινε το 1905λαμβάνουν κρατική επιχορήγηση. Στη Δανία, οι πολίτες συμβάλλουν με το 1% του εισοδήματός τους στην υποστήριξη της Ευαγγελικής Λουθηρανικής Εκκλησίας. Αυτή η πρακτική εντάσσεται στον πολιτισμό τους.

Οι μουσουλμάνοι
Όμως αλλού, αυτός ο πολιτισμός χωράει ολοένα και λιγότερο τη θρησκεία. Και δεν είναι μόνο οι χριστιανοί αυτοί που δέχονται τις κοσμικές επιρροές. Στο Κλίδερο, ο μουσουλμάνος ηγέτης Σεράζ Αρσάντ παρατηρεί μείωση στην προσέλευση των μουσουλμάνων. «Είναι μια ευρύτερη τάση απομάκρυνσης από τη θρησκεία», λέει. Ίσως η αυριανή γενιά να γνωρίζει την παλιά εκκλησία τής ενορίας μόνο ως την καλύτερη πιτσαρία της πόλης.