Συμβιβάστηκαν με τα τοξικά

Με έναν επώδυνο για το περιβάλλον και τη δημόσια υγεία συμβιβασμό μεταξύ των αιτημάτων των περιβαλλοντικών οργανώσεων και των απαιτήσεων των χημικών βιομηχανιών, ψηφίστηκε χθες στο Στρασβούργο ο ευρωπαϊκός κανονισμός Καταχώρισης, Αξιολόγησης και Αδειοδότησης των Χημικών Προϊόντων(RΕΑCΗ).

Έλληνες ειδικοί και περιβαλλοντικές οργανώσεις μιλούν για «μεγάλα κενά» όσον αφορά στην προστασία των πολιτών από ουσίες που προκαλούν καρκίνο, γενετικές ανωμαλίες και αναπαραγωγικές δυσλειτουργίες.

«Θεωρούμε ότι το RΕΑCΗ, στη μορφή που τελικά ψηφίστηκε, είναι ουσιαστικά αποδυναμωμένο. Ναι μεν πρόκειται για ένα θετικό βήμα για την προστασία των πολιτών από τις

ΤΑ ΚΑΡΚΙΝΟΓΟΝΑ

Δεν λαμβάνονται επαρκή μέτρα για τα καρκινογόνα, τα μεταλλαξιογόνα και τους ορμονικούς διαταράκτες, τονίζουν οι ειδικοί

επικίνδυνες χημικές ουσίες, αλλά δεν λαμβάνονται επαρκή μέτρα για τα καρκινογόνα, τα μεταλλαξιογόνα και τους ορμονικούς διαταράκτες», είπε στα «ΝΕΑ» ο πρόεδρος της Ένωσης Ελλήνων Χημικών κ. Γιώργος Δημόπουλος.

Ήταν 1988 όταν ο Αντώνης Λαμπρόπουλος, από τη Σπηλιά Μεσσηνίας, άρχισε να χρησιμοποιεί φυτοφάρμακα στις καλλιέργειές του. Όπως και πολλοί άλλοι αγρότες της περιφέρειας ερχόταν καθημερινά σε επαφή με τις επικίνδυνες χημικές ουσίες χωρίς να παίρνει μέτρα προστασίας. Πριν από μερικά χρόνια αντιμετώπισε προβλήματα υγείας και πήγε για εξετάσεις στο νοσοκομείο Κυπαρισσίας. Η διάγνωση: καρκίνος. Ο Αντώνης Λαμπρόπουλος υπέκυψε στις 17 Απριλίου 2006. Καρκίνος του πνεύμονα
«Οι χρήστες των φυτοφαρμάκων παρουσιάζουν τα υψηλότερα ποσοστά στην εμφάνιση καρκίνου. Σύμφωνα με τα αποτελέσματα της έρευνάς μου οι άνθρωποι που ασχολούνται με τις εντατικές καλλιέργειες στην ελληνική περιφέρεια και ως εκ τούτου έρχονται σε επαφή με επικίνδυνες ουσίες παρουσιάζουν 40% περισσότερα περιστατικά σε σχέση με αυτούς που διαμένουν σε αστικές περιοχές. Κυρίως εμφανίζουν καρκίνο του πνεύμονα», αναφέρει ο δρ. Παναγιώτης Γκινόπουλος, ογκολόγος στο Γενικό Νοσοκομείο Πατρών Άγιος Ανδρέας.

Και ενώ στο παρελθόν οι χημικές βιομηχανίες μπορούσαν να διαθέτουν στην αγορά ουσίες χωρίς να παρέχουν στοιχεία για τις επιπτώσεις τους στην υγεία και το περιβάλλον, ο νέος κανονισμός RΕΑCΗ επιβάλλει να δίνουν στοιχεία για την ασφάλεια των χημικών που παράγουν σε μεγάλες ποσότητες. Επιπλέον, δημιουργείται ένας μηχανισμός για την υποκατάσταση των ουσιών που καλούνται «ανθεκτικές και βιοσυσσωρεύσιμες», δηλαδή αυτές που δεν αποδομούνται εύκολα στο περιβάλλον και συσσωρεύονται στο σώμα ανθρώπων, με την προϋπόθεση όμως ότι υπάρχουν ασφαλέστερες εναλλακτικές ουσίες. Τέλος, το RΕΑCΗ δίνει τη δυνατότητα στους πολίτες να ζητήσουν πληροφορίες για ένα περιορισμένο αριθμό χημικών που μπορεί να βρίσκεται σε προϊόντα.

Εξαιρέθηκαν οι ορμονικοί διαταράκτες
Εξαίρεση από το RΕΑCΗ «κέρδισαν» οι ορμονικοί διαταράκτες(ονομάζονται έτσι επειδή παρεμβαίνουν στο ορμονικό σύστημα ανθρώπων και ζώων, μιμούνται τις ορμόνες κι ενοχοποιούνται για σειρά βλαπτικών παρενεργειών, όπως άσθμα, αλλεργίες, βλάβες στο ανοσοποιητικό, προβλήματα ανάπτυξης και αναπαραγωγής και μορφές καρκίνου). Αυτά τα χημικά θα επανεξεταστούν 6 χρόνια μετά την εφαρμογή του κανονισμού. Σύμφωνα με την ευρωπαϊκή έρευνα Comprendo που ολοκληρώθηκε τον Απρίλιο του 2006, στην οποία συμμετείχε και η Ελλάδα με το Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων, το 35,6% των τροφών που καταναλώνονται στην Ε.Ε. περιέχουν ορμονικούς διαταράκτες, ενώ το 1,1% βρίσκεται πάνω από τα όρια ασφαλείας.

«Χωρίς επαρκή παρακολούθηση, τα επικίνδυνα χημικά θα συνεχίσουν να μολύνουν το περιβάλλον, τα σπίτια και το σώμα μας, η χημική βιομηχανία θα συνεχίσει το παιχνίδι εις βάρος της δημόσιας υγείας, και το RΕΑCΗ θα αποδειχθεί μια ακόμη αποτυχία», καταλήγει ο Αχιλλέας Πληθάρας, υπεύθυνος εκστρατειών του WWF Ελλάς.


Θα συνεχίσουν να κυκλοφορούν επικίνδυνες ουσίες

WWF
ΠΟΛΛΑ ΧΗΜΙΚΑ υψηλής ανησυχίας, που αποδεδειγμένα απειλούν τη δημόσια υγεία, όπως τα καρκινογόνα και τα μεταλλαξιογόνα, θα συνεχίσουν να κυκλοφορούν και μετά την εφαρμογή του RΕΑCΗ, αν η χημική βιομηχανία ισχυριστεί ότι τα «ελέγχει επαρκώς»- σύμφωνα με τη WWF Ελλάς.

Σε περίπτωση που υπάρχει ασφαλέστερη εναλλακτική χημική ουσία, τότε θα πρέπει ο παραγωγός των χημικών να υποβάλει σχέδιο αντικατάστασης και σε εύλογο χρονικό διάστημα να το εφαρμόσει. Όταν όμως δεν υπάρχει ασφαλέστερη εναλλακτική, τα τμήματα έρευνας και ανάπτυξης των εταιρειών θα πρέπει να βρουν υποκατάστατο ώστε κάποια στιγμή στο μέλλον να αντικαταστήσουν την επικίνδυνη χημική ουσία.