Η «Μις Ευρώπη» χάνει στην… έδρα της

Πριν από έναν χρόνο, οι Γερμανοί ψηφοφόροι αποφάσισαν να δοκιμάσουν ένα
πείραμα. Ολόκληρη η Ευρώπη βάλθηκε να παρακολουθεί με ενδιαφέρον: μήπως
τελικά, αναρωτήθηκαν πολλοί, το μέλλον ανήκει στους «μεγάλους συνασπισμούς»;
Το γερμανικό πείραμα πήγε αρχικά καλά, εντυπωσιακά καλά. Έπειτα από δέκα
μήνες, ωστόσο, η κυβέρνηση της Άγγελα Μέρκελ συναγωνίζεται σε ποσοστά
δημοτικότητας τα ποσοστά που συγκέντρωνε η κυβέρνηση Σρέντερ έπειτα από επτά
χρόνια. Και δεν έχει κανέναν λόγο να υπερηφανεύεται γι’ αυτό.

Το 56% των Γερμανών δείχνει ακόμα συμπάθεια στη Μέρκελ, τον περασμένο Μάρτιο, όμως, το ποσοστό αυτό ξεπερνούσε το 80%

Μόλις ένας στους πέντε Γερμανούς δηλώνει σήμερα ικανοποιημένος με το έργο της
κυβέρνησης συνασπισμού Χριστιανοδημοκρατών-Σοσιαλδημοκρατών. Την περισσότερη
λαϊκή δυσφορία δείχνουν να την εισπράττουν οι Χριστιανοδημοκράτες, που έχουν
χάσει το τελευταίο εξάμηνο 12 ποσοστιαίες μονάδες δημοτικότητας, φτάνοντας στο
29%. Αυτό όμως δεν σημαίνει πως οι Σοσιαλδημοκράτες πηγαίνουν καλά. Η
δημοτικότητά τους δεν ξεπερνά το 30%. Αντιθέτως, τα μικρότερα κόμματα, οι
Πράσινοι, οι Ελεύθεροι Δημοκράτες αλλά και τα ακροδεξιά κόμματα, κερδίζουν
σταθερά έδαφος. Όσο για τη Γερμανίδα καγκελάριο, την Άγγελα Μέρκελ, μπορεί το
56% των Γερμανών να της δείχνει ακόμα συμπάθεια, τον περασμένο Μάρτιο, όμως,
έπειτα από 100 ημέρες στην καγκελαρία, το ποσοστό αυτό ξεπερνούσε το 80%.
Τότε, βέβαια, ήταν ακόμα η περίοδος που οι δύο εταίροι στον γερμανικό γάμο
συμφερόντων έκαναν συνειδητές προσπάθειες να συμβιώσουν αρμονικά. Τότε, ο
επικεφαλής της κοινοβουλευτικής ομάδας των Σοσιαλδημοκρατών, ο Πέτερ Στρουκ,
αποκαλούσε χαϊδευτικά τον συντηρητικό ομόλογό του, τον Βόλκερ Κάουντερ,
«Κάουντερλε» (θα μπορούσε να αποδοθεί ως… Καουντερότουρτα) και αυτός με τη
σειρά του, αποκαλούσε τρυφερά τον Στρουκ «Αρκουδοστρούκι»! Ενώ σήμερα… «Οι
Γερμανοί είχαν εξ αρχής υπερβολικές προσδοκίες από αυτή την κυβέρνηση»,
σχολιάζει στο «Der Spiegel» ο Καρλ-Χάιντζ Νάσμακερ, πολιτικός επιστήμων από το
Πανεπιστήμιο του Όλντενμπουργκ. «Τα δύο κόμματα είχαν αντίθετες θέσεις σε
ζητήματα-κλειδιά εδώ και δεκαετίες. Υπάρχουν μεγάλες ιδεολογικές διαφορές και
αυτό δεν μπορεί να αλλάξει επειδή συγκυβερνούν». Πράγματι, οι δύο εταίροι
δείχνουν τις περισσότερες φορές ανίκανοι να συνεννοηθούν. Οι Σοσιαλδημοκράτες,
για παράδειγμα, θέλουν την καθιέρωση ελάχιστου μισθού ενώ οι
Χριστιανοδημοκράτες προτιμούν αυτό να έχει τη μορφή εργατικών επιδομάτων. Ούτε
καν όσον αφορά την απαγόρευση του καπνίσματος στα μπαρ και τα εστιατόρια δεν
μπορούν να συμφωνήσουν. Και όπου τελικά το καταφέρνουν, οι συμβιβασμοί τους
δεν ικανοποιούν κανέναν. Χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι οι μεταρρυθμίσεις
στον χώρο της υγείας. Στόχος τους ήταν να αυξηθεί ο ανταγωνισμός στους κόλπους
του συστήματος προκειμένου να μειωθεί το κόστος.

Η υγεία. Στο πλαίσιο αυτό, αναγγέλθηκε η δημιουργία ενός κεντρικού
ταμείου για την υγεία, ώστε να πάψουν σταδιακά οι εισφορές να συνδέονται με
τους μισθούς, κάτι που οδηγεί στην αύξηση του κόστους της εργασίας και της
ανεργίας. Αλλά το ταμείο αυτό μετατράπηκε σύντομα σε ένα «τέρας», με μοναδικό
σκοπό τη γεφύρωση των διαφορών ανάμεσα στα κόμματα. Και στις 4 Οκτωβρίου, η
κυβέρνηση ανακοίνωσε την αναβολή αυτού του σχεδίου μέχρι τον Ιανουάριο του
2009 – κάτι που σημαίνει ότι μπορεί να μην υλοποιηθεί ποτέ. Αν αυτή η
μεταρρύθμιση είναι ο φάρος που δείχνει τον δρόμο του μεγάλου συνασπισμού,
σχολίασε η «Frankfurter Allgemeine Zeitung», τότε η Γερμανία «πρέπει να
προετοιμαστεί για δύσκολους καιρούς».

ΑΝΑΓΚΗ ΓΙΑ ΜΕΤΑΡΡΥΘΜΙΣΕΙΣ

Αδύναμη να επιβληθεί στο κόμμα της

Θα ήταν άδικο, επισημαίνει ο «Economist», να πει κανείς ότι η κυβέρνηση Μέρκελ
δεν έχει κάνει τίποτα. Η ηλικία συνταξιοδότησης αυξήθηκε στα 67 χρόνια και οι
επιδοτήσεις μειώθηκαν δραστικά, με αποτέλεσμα το δημοσιονομικό έλλειμμα να
μειωθεί κάτω από το 3% του ΑΕΠ. Την περασμένη εβδομάδα, το Κοινοβούλιο
ενέκρινε μια νέα επιδότηση που θα ενθαρρύνει τις οικογένειες όπου εργάζονται
και οι δύο γονείς να κάνουν περισσότερα παιδιά. Η ανάπτυξη μπορεί να φτάσει
φέτος το 2,5% και ο αριθμός των ανέργων έχει μειωθεί από πέρυσι κατά 400.000.
Οι δημοσκοπήσεις όμως δείχνουν πως ο λαός δεν εντυπωσιάζεται από αυτά. Όπως
δεν εντυπωσιάζεται, τουλάχιστον όχι μακροπρόθεσμα, από τις επιδόσεις της «Μις
Ευρώπη» Μέρκελ στη διεθνή σκηνή – να θυμηθούμε ότι η Γερμανίδα καγκελάριος
είδε το διεθνές της άστρο να απογειώνεται πρωταγωνιστώντας τον περασμένο
Δεκέμβριο στην επίτευξη συμφωνίας όσον αφορά τον προϋπολογισμό της Ε.Ε.
Εσωτερικά όμως, δείχνει πλέον αδύναμη. Αδύναμη ακόμα και να επιβληθεί στο ίδιο
της το κόμμα, και δη στους περιφερειακούς «πρίγκιπες» τύπου Έντμουντ Στόιμπερ,
του πρωθυπουργού της Βαυαρίας, που την αντιπολιτεύονται.

Απογοήτευση. Όλα αυτά δεν σημαίνουν ότι η κυβέρνηση θα πέσει σύντομα.
Άλλοι συνδυασμοί είναι δύσκολοι, όσο και αν φλερτάρουν τελευταία οι
Σοσιαλδημοκράτες με τους Ελεύθερους Δημοκράτες. Επιπλέον, η ανάληψη τον
ερχόμενο Ιανουάριο της διπλής προεδρίας της Ε.Ε. και του G8 θα δώσει στη
Μέρκελ μια νέα ώθηση στο διεθνές πολιτικό προσκήνιο. Αν όμως η κυβέρνησή της
δεν βρει τον τρόπο να προχωρήσει σε μεταρρυθμίσεις, θα μείνει στην ιστορία ως
μια μεγάλη απογοήτευση, ίσως ακόμα μεγαλύτερη και από τον μεγάλο συνασπισμό
της περιόδου 1966-69.