Η ύβρις της ευτυχίας και της ανατροπής

Μπαίνει κανείς, συχνά, στον πειρασμό να γράφει για θέματα που εμφανίζονται
αραιά και πού, «νεότευκτα». Αίφνης για τις φωτογραφίες των υποψηφίων δημάρχων
και των δημοτικών (κυρίως) συμβούλων, στους δρόμους, στις πλατείες και τις
«στάσεις» των αυτοκινήτων. Αναρωτιέται κανείς πώς γίνεται να μην αισθάνεται
βαθύτατη ντροπή, αλλά, αντίθετα, να καμαρώνει, κιόλας, ένας άνθρωπος που
βλέπει σε δημόσιο χώρο μια τεράστια φωτογραφία του, ενώ δεν τον γνωρίζουν παρά
τα μέλη της οικογενείας του και οι φίλοι του. Πώς γίνεται να πιστεύει πως με
τη φωτογραφία και μόνο θα τον αναγνωρίσουν, ενώ όσο κι αν προσπαθούσε να
εξηγήσει ο ίδιος σε μιαν ομήγυρη τι είναι αυτό που έχει κάνει, ώστε να
δικαιολογείται η φωτογραφία, θα δυσκολεύονταν να τον καταλάβουν καθώς δεν θα
είχε τίποτε να πει.

Βέβαια, οι σημερινές κοινωνίες έχουν κατορθώσει να εξουδετερώσουν μια
αυτονόητη, τεράστια διαφορά: Αντί να νιώθει γελοίος όποιος φωτογραφίζεται και
πληρώνει για να κρεμάσουν τη φωτογραφία του, να νιώθει, περίπου, όπως θα
ένιωθε (αν ένιωθε, βέβαια, κάτι) η Έλλη Λαμπέτη (για παράδειγμα), που η
φωτογραφία της δημοσιευόταν χωρίς καν να το ζητήσει. Και εν πάση περιπτώσει,
όσο κι αν δεν αναρωτιούνται υποψήφιοι δήμαρχοι και δημοτικοί σύμβουλοι για το
τι ακριβώς έχουν κάνει ώστε να δικαιολογείται το γεγονός της υπερμεγέθους,
συνήθως, φωτογραφίας τους, πώς δικαιολογούνται τα τόσο χαρούμενα, ή μάλλον
υβριστικά προς τους άλλους ευτυχισμένα πρόσωπά τους; Βέβαια δεν γίνεται να
διαφημιστεί κανείς (ή μάλλον γιατί όχι;) μ’ ένα κατηφές, συνοφρυωμένο πρόσωπο.
Αλλά και τόση πια ευτυχία σε περιοχές, συχνά, αποπνικτικές, που τους δείχνει
σαν να έχουν έρθει από άλλον πλανήτη. Αν τα ευτυχισμένα τους πρόσωπα, είναι
μια «προκαταβολή» προς τον κόσμο για την τέλεια μορφή που θα πάρει ο δήμος
τους, αν εκλεγούν, είναι, δηλαδή, η θέα του μελλοντικού αποτελέσματος της
δουλειάς τους, που τους κάνει να λάμπουν, τότε θεωρούν όσους κοντοστέκονται, ή
προσπερνούν, βιαστικά, τις φωτογραφίες τους, συλλήβδην, ηλίθιους.

Αλλά να ήταν μόνον οι φωτογραφίες. Οι εκλογές (δημοτικές και βουλευτικές),
έχουν γίνει πια το «μέτρο» για να καταλάβει κανείς ποιες είναι οι λέξεις που
ασκούν μιαν ακατανίκητη έλξη στους ανθρώπους. Μιαν έλξη συνώνυμη με τον τρόπο
που ο μάγος στις πρωτόγονες φυλές θα άρθρωνε τις σιβυλλικές του ρήσεις. Για
τις επερχόμενες εκλογές φαίνεται να δουλεύει η λέξη «ανατροπή». Και σκέφτεται
κανείς: Άνθρωποι με τις δουλειές τους, τις θέσεις τους, τα συμφέροντά τους, τη
βολή τους, επιθυμούν να ανατρέψουν, τι; Εδώ δεν διανοούνται να ανατρέψουν το
ηλίθιο καθεστώς της αυτοδιαφήμισής τους και θα ανατρέψουν την κατάσταση στον
δήμο τους; Ή φαντάζονται πως ενώ οι άλλοι δήμοι θα βιώνουν τη μιζέρια της
«συντήρησης», ο δικός τους δήμος θα λειτουργεί καθημερινά ανατρεπτικά; Δηλαδή,
όταν οι πολίτες θα διέρχονται τα αόρατα σύνορα του δήμου τους, θα γίνονται από
συντηρητικοί, ανατρεπτικοί και θ’ αλλάζουν αυτόματα νοοτροπία και ήθος.
Δηλαδή, ενώ στον Δήμο Βριλησσίων (για παράδειγμα πάντα), θα πετάνε το μπουκάλι
από το παράθυρο του αυτοκινήτου, στον Δήμο Αμαρουσίου θα μεταβάλλονται σε
Παναγίες. Έλεος.

Όταν δεν πρόκειται να συμβεί καμιά ουσιαστική αλλαγή και καμιά ανατροπή, τότε
μόνο χρησιμοποιούνται οι λέξεις αυτές, γιατί γνωρίζουμε όλοι μας, ακόμη και οι
υποψήφιοι, πως οι λέξεις αυτές, στις μη επαναστατικές εποχές (όπως αυτή που
περνάμε), αντί να συγκινούν, τρομάζουν. Καθησυχάζουν μόνον όταν ο υποψήφιος,
με τη φωτογραφία του, έχει πείσει τον ψηφοφόρο πως ανατροπή λογαριάζει τη
θωράκιση της βολής του.

Ο Θανάσης Θ. Νιάρχος είναι ποιητής, συνεκδότης του περιοδικού «Η Λέξη».