Στη ζούγκλα του Bορείου Πόλου

Έναν νέο τροπικό παράδεισο ανακάλυψαν οι επιστήμονες: φιλοξενεί τους
προγόνους των αλιγατόρων, κουνούπια στο μέγεθος ανθρώπινου κεφαλιού και έχει
μέση θερμοκρασία 23°C… Κάπως έτσι ήταν ο Βόρειος Πόλος πριν από δεκάδες
εκατομμύρια χρόνια, ο ιδανικός τόπος διακοπών στον τότε πλανήτη Γη.

Σαν τροπική όαση περιγράφεται η περιοχή κοντά στον Βόρειο Πόλο από τρεις
επιστημονικές μελέτες, εκατομμύρια χρόνια πριν παραδοθεί στις υψηλότατες
θερμοκρασίες που άλλαξαν τον χάρτη του κλίματος και του περιβάλλοντος του
πλανήτη. Σύμφωνα με τους ερευνητές, από τα δείγματα που ελήφθησαν πολύ βαθιά
από τον πυθμένα του Αρκτικού Ωκεανού φαίνεται ότι πριν από 55 εκατομμύρια
χρόνια αυτός ο τροπικός παράδεισος περιελάμβανε φυτά και ζώα σε μεγάλη
ποικιλία, πολλά από τα οποία μοιάζουν με αρκετά από τα σημερινά ή αποτελούν
προγόνους τους. Έτσι, στις μελέτες που δημοσιεύονται στο σημερινό τεύχος της
επιστημονικής επιθεώρησης «Nature», οι επιστήμονες κάνουν λόγο για ύπαρξη
φοινικόδεντρων, κυπαρισσιών, αλλά και πανύψηλων δέντρων σεκόγια, τα οποία
διαμόρφωναν ένα εξωτικό τοπίο το οποίο έβριθε ζωής.

Βασικοί εκπρόσωποι αυτής της ζωής ήταν οι πρόγονοι των σημερινών αλιγατόρων,
αλλά και τεράστια κουνούπια. «Πιθανότατα ήταν ένας τροπικός παράδεισος, όμως
τα κουνούπια μάλλον είχαν το μέγεθος του κεφαλιού σας», δήλωσε ο καθηγητής
Γεωλογίας του Γέιλ, Μαρκ Παγκάνι, ο οποίος συμμετείχε σε μία από τις μελέτες.

H μεγάλη έκρηξη

Ήταν με άλλα λόγια ένα πολύ πιο θερμό σημείο του πλανήτη απ’ ό,τι αρχικά
υπέθεταν οι ειδικοί. Το μεγάλο γεγονός που πιστεύεται ότι άλλαξε αυτήν την
εικόνα ήταν μια παρατεταμένη περίοδος υπερθέρμανσης, η οποία προκλήθηκε από
φυσικά αίτια. Πριν από 55 εκατομμύρια χρόνια υπήρξε μια ξαφνική έκρηξη
διοχέτευσης διοξειδίου του άνθρακα, η οποία επιτάχυνε το φαινόμενο του
θερμοκηπίου. Οι επιστήμονες γνώριζαν ήδη ότι αυτό το «θερμικό γεγονός» είχε
πράγματι συμβεί, όμως δεν είναι βέβαιοι ποιος ήταν ο καταλυτικός παράγοντας
για τη γένεσή του: πιθανόν μαζική απελευθέρωση μεθανίου από τον ωκεανό,
εκτεταμένη καύση των δέντρων ή αλλεπάλληλες ηφαιστειακές εκρήξεις.

«Μας δίνεται η ευκαιρία να δούμε πώς μπορεί να αντιδράσει η Γη στην αύξηση του
διοξειδίου του άνθρακα», δήλωσε η ωκεανογράφος του Πανεπιστημίου του Ρόουντ
Άιλαντ Κάθριν Μόραν. Και αυτά δεν είναι πολύ καλά νέα… Αρχικά επιβεβαιώνεται
ότι αυξημένη ποσότητα διοξειδίου του άνθρακα – τετραπλάσια από τα σημερινά
επίπεδα – συνδέεται άμεσα με την υπερθέρμανση του πλανήτη. Δεύτερο και ίσως
σημαντικότερο, οι σημερινοί υπολογισμοί για την αύξηση της θερμοκρασίας του
πλανήτη μπορεί να αποδειχθούν επιεικείς, επισημαίνει ο Απάι Σλάιτζις από το
Ινστιτούτο Περιβαλλοντικής Βιολογίας στην Ολλανδία.

Ο καταλυτικός παράγοντας ήταν οι… φτέρες

H APKTIKH ήταν κάποτε ζούγκλα. Πώς όμως άλλαξε το κλίμα στη συνέχεια;
Σύμφωνα με μια επιστημονική εκδοχή, ένα απλό φυτό, ένα είδος φτέρης απορρόφησε
τεράστιες ποσότητες διοξειδίου του άνθρακα, συμβάλλοντας στην ψύχρανση της Γης
και κατ’ επέκταση της Αρκτικής σε διάστημα ενός εκατομμυρίου ετών.

Σήμερα ένα άλλο φυτό, ένα είδος κισσού συνδέεται με τα αυξημένα επίπεδα του
διοξειδίου του άνθρακα. Αμερικανοί ερευνητές ανακοίνωσαν ότι αν το διοξείδιο
συνεχίσει να αυξάνεται, μέσα στα επόμενα 50 χρόνια μπορεί να δούμε να
αναπτύσσεται ένα περισσότερο τοξικό είδος δηλητηριώδους κισσού, το οποίο
μεγαλώνει με τη διπλάσια ταχύτητα απ’ ό,τι τα συνήθη. Όπως επισημαίνεται στην
επιθεώρηση «Nature», οι πρόσφατες έρευνες στα τροπικά δάση δείχνουν ήδη
πολλαπλασιασμό του συγκεκριμένου φυτού.

Δείτε αναλυτική μελέτη για τις επιπτώσεις των κλιματικών αλλαγών στην Αρκτική
στο: http: //amap.no/acia/