20 ΕPΩTHΣEIΣ ΓIΩPΓOΣ ΣTAYPAKAKHΣ

ΣΕΙΣΜΟΛΟΓΟΣ – ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ ΤΟΥ ΓΕΩΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟΥ ΤΟΥ ΑΣΤΕΡΟΣΚΟΠΕΙΟΥ ΤΗΣ ΑΘΗΝΑΣ

«Ναι, ανησύχησα» αποκαλύπτει ο Γιώργος Σταυρακάκης, επικεφαλής του
Γεωδυναμικού Ινστιτούτου του Αστεροσκοπείου της Αθήνας για την πρόσφατη
σεισμική δραστηριότητα στη Ζάκυνθο. Ο έγκυρος σεισμολόγος περιγράφει βήμα βήμα
τα δεδομένα και τις εκτιμήσεις εκείνων των ημερών. Σε ό,τι αφορά το μέλλον
μπορεί να μην έχουμε πρόγνωση σεισμών, όμως τουλάχιστον θα έχουμε, όπως
διαβεβαιώνει ο κ. Σταυρακάκης, ενιαία ανακοίνωση των ερευνητικών κέντρων της
χώρας ως προς το μέγεθος του σεισμού. Κάτι είναι κι αυτό…

Ησύχασε η Ζάκυνθος;

Έχουμε εισέλθει σε φθίνουσα πορεία των σεισμικών μεγεθών. H μετασεισμική
δραστηριότητα θα συνεχιστεί με μικρότερα μεγέθη, κάτι που είναι αναμενόμενο.

Οι σεισμολόγοι τρομάζουν καμιά φορά;

Νομίζω, όχι. Συχνά όμως ανησυχούν.

Ξύπνησαν μνήμες το ’53;

Για τους Ζακυνθινούς, πιστεύω, ναι. Για μένα, όχι. Ήταν άλλο φαινόμενο τότε,
πολύ σπάνιο για τη σεισμική ιστορία της χώρας μας.

Υπήρχε κάτι ασυνήθιστο στο φαινόμενο όπως εκτυλίχθηκε;

Ναι, συνέβησαν δύο ισχυροί σεισμοί με μεγέθη 5,7 και δεν ακολούθησαν
μετασεισμοί, κάτι που μας έλεγε ότι είναι πολύ πιθανό να συμβεί ισχυρότερος.
Και πράγματι συνέβη ο μεγαλύτερος με μέγεθος 5,9.

H ασθενής μετασεισμική ακολουθία ήταν τελικά «προάγγελος»;

Μετά τους συνεχόμενους σεισμούς των 5,8 και 5,4, η εικόνα έγινε σαφέστερη για
μας.

Αν επαναλαμβάνονταν τα μεγέθη του ’53 η Ζάκυνθος θα άντεχε;

Εκτιμώ ότι σε καμία περίπτωση δεν θα είχαμε την ίδια εικόνα και την ίδια
έκταση βλαβών, λόγω του αντισεισμικού κανονισμού που ίσχυσε μετά. Συγκρίνετε
τι συνέβη στην Αθήνα (1999) με σεισμό ιδίου μεγέθους. Το μήνυμα είναι ένα:
σωστά αντισεισμικά σπίτια.

Ποια στιγμή του φαινομένου σάς ανησύχησε;

Το χρονικό διάστημα που μεσολάβησε μεταξύ του σεισμού με μέγεθος 5,9 και των
δύο σεισμών με μεγέθη 5,8 και 5,4. Όσο περνούσε ο χρόνος και δεν συνέβαιναν
μετασεισμοί, ανησυχούσα ειλικρινά. Εκτίμησα ότι ή θα συμβεί της ίδιας τάξης
σεισμός ή ισχυρότερος.

Αν η οικογένειά σας ζούσε στη Ζάκυνθο τι θα τους λέγατε;

Να μην πανικοβάλλονται και κυρίως να μην ακούνε τις φήμες που κυκλοφορούν.

Τώρα τι περιμένουμε στο Ιόνιο;

Δύσκολη η απάντηση.

Οι σεισμολόγοι είναι «προφήτες»;

Σε καμία περίπτωση. Είναι επιστήμονες. Επιτρέψτε μου όμως να σας πω ότι με τις
ερωτήσεις που μας θέτουν πολλές φορές οι δημοσιογράφοι μάς ζητούν να γίνουμε
προφήτες.

Πόσο «απέχει» η Αθήνα από τη Θεσσαλονίκη στα σεισμολογικά;

Τα ερευνητικά ινστιτούτα δεν «απέχουν», αλλά συνεργάζονται προς όφελος της
επιστήμης και της κοινωνίας.

Αλήθεια, πού είναι σήμερα το BAN;

Ο καθηγητής κ. Π. Βαρώτσος συνεχίζει την έρευνά του με τους συνεργάτες του στο
Πανεπιστήμιο Αθηνών.

Το Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδας ζήτησε να υπάρξει αντισεισμική θωράκιση σε
όλα τα δημόσια κτίρια. Χρειάζεται;

Νομίζω ότι το Επιμελητήριο ζήτησε πρώτα προσεισμικό έλεγχο, ο οποίος γίνεται
σε μεγάλο αριθμό κτιρίων. Το τι θα ακολουθήσει, εξαρτάται πιστεύω από τα
αποτελέσματα αυτού του συστηματικού ελέγχου.

Στο Ιόνιο δεν έχει καν σεισμογράφους…

H σεισμική δράση στο Ιόνιο και στη Δυτική Ελλάδα καταγράφεται από έναν
ικανοποιητικό αριθμό σεισμολογικών σταθμών του Γεωδυναμικού Ινστιτούτου
(Κέρκυρα, Κεφαλονιά, Ριόλος Πατρών, Ιθώμη, Κοζάνη, Γιάννινα, Καρπενήσι). Τα
Εργαστήρια Γεωφυσικής του Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης και του Πανεπιστημίου
Πατρών λειτουργούν επίσης σεισμολογικούς σταθμούς σε διαφορετικές θέσεις.

Ο καθένας λοιπόν θα δίνει το δικό του μέγεθος;

Αυτό θα αλλάξει. H Γενική Γραμματεία Έρευνας και Τεχνολογίας χρηματοδότησε
πρόσφατα ένα πολύ ενδιαφέρον και φιλόδοξο ερευνητικό έργο με τίτλο Συγκρότηση
Εθνικού Δικτύου Σεισμογράφων στο οποίο μετέχουν όλοι. Έτσι θα υπάρξει ενιαίος
τρόπος καταγραφής και ανάλυσης της σεισμικής δράσης από ενιαίο δίκτυο 80
σεισμογράφων. Έχουμε συμφωνήσει ότι θα υπάρχει από τώρα μία κοινή ανακοίνωση
σεισμού.

Όταν ζητάτε από τον κόσμο «ψυχραιμία» εννοείτε να μπουν στα σπίτια τους;

Ένα μήνυμα: η χώρα μας είναι περιοχή υψηλής σεισμικότητας και χαμηλής
σεισμικής επικινδυνότητας. Δεν σημαίνει ότι κάθε φορά που γίνεται σεισμός
επέρχεται η καταστροφή.

Οι σεισμολόγοι αποκαλύπτουν όλα όσα γνωρίζουν;

Πιστεύω, ναι, εκεί όπου πρέπει να τα πουν.

Μια στιγμή που δεν ξεχνάτε;

Τον σεισμό της Αθήνας και ό,τι ακολούθησε.

Τι υπάρχει δίπλα στο κρεβάτι σας;

Ό,τι έχετε και εσείς· επιπλέον, δυστυχώς, δύο κινητά τηλέφωνα που δεν κλείνουν
ποτέ.

Μια συμβουλή που θεωρείτε πολύτιμη;

Ψυχραιμία, όχι πανικός, ούτε εφησυχασμός.