«Mόδα» τα πράσινα εμπορικά κέντρα

Δεν αλλάζουν μόνο τις συνήθειες των καταναλωτών, αλλά φιλοδοξούν,
τουλάχιστον, να φέρουν την… επανάσταση και στην εξοικονόμηση ενέργειας. H
δημιουργία «πράσινων» εμπορικών κέντρων ή πολυκαταστημάτων είναι η νέα μόδα
της αρχιτεκτονικής στην Ευρώπη.

«Πρόκειται για κτίρια μεγάλης έκτασης ή επιφάνειας, πολυτελή, με πολλά φώτα.
Συγκροτήματα, δηλαδή, που θα έπρεπε να καταναλώνουν τεράστιες ποσότητες
ενέργειας», λέει ο αρχιτέκτονας κ. Γιώργος Τζιρτζιλάκης. «Οι κατασκευαστές
έπρεπε να αντιμετωπίσουν με κάποιο τρόπο αυτό τους το μειονέκτημα – όχι τόσο
για λόγους προστασίας του περιβάλλοντος όσο για λόγους περιορισμού του κόστους
λειτουργίας. H λύση βρέθηκε στην οικολογική αρχιτεκτονική». H λειτουργία του
The Mall αποτελεί δείγμα αυτής της τάσης στην Ελλάδα.

Τουλάχιστον 5 μεγάλα εμπορικά κέντρα άρχισαν τη λειτουργία τους το τελευταίο
εξάμηνο. Δύο στην Ισπανία, ένα στην Πορτογαλία, ένα στη Γερμανία και, τέλος,
αυτό της Νεραντζιώτισσας, στην Αθήνα. Όλα ακολούθησαν συγκεκριμένους κανόνες
ώστε να είναι φιλικά προς το περιβάλλον.

Μονωτικά υλικά. Το ελληνικό Mall, για παράδειγμα, είναι κατασκευασμένο
από μονωτικά υλικά όπως ο υαλοβάμβακας, που λειτουργούν ως εμπόδιο στις
απώλειες θερμότητας. «H έκτασή του είναι 60.000 τετραγωνικά μέτρα. Εάν βάλεις,
δηλαδή, τον έναν διάδρομο δίπλα στον άλλον, τότε το συνολικό μήκος είναι
ακριβώς ίσο με το μήκος της οδού Ερμού, από την Πλατεία Συντάγματος έως την
οδό Αθηνάς», λέει ο αρχιτέκτονας-πολεοδόμος και εκ των δημιουργών του κέντρου,
κ. Σπύρος Τσαγκαράτος. «Ο τεχνητός φωτισμός ολόκληρου αυτού του χώρου, 20 ώρες
την ημέρα, μας προκαλούσε πονοκέφαλο. Σκεφτήκαμε να χρησιμοποιήσουμε τον ήλιο
για φωτισμό. Δημιουργήσαμε μια στέγη από ένα υλικό που ονομάζεται ETFE. Αυτό
διευκολύνει τις ακτίνες του ήλιου να μπαίνουν, αλλά τις εμποδίζει να…
βγαίνουν».

Όπως συμπληρώνει ο κ. Τσαγκαράτος, επειδή ο ήλιος αλλάζει θέση κατά τη
διάρκεια της ημέρας τοποθετήθηκε στην οροφή ένας αυτόματος μηχανισμός ο οποίος
τη στρέφει ανάλογα με το τι ώρα είναι. «Επιτρέπουμε στο φως να περνάει όσο
περισσότερο γίνεται. Θελήσαμε να το αφήσουμε να κυκλοφορεί ελεύθερα». Είναι
ενδεικτικό ότι τον πρώτο μήνα λειτουργίας του το The Mall κατανάλωσε 22%
λιγότερο ρεύμα απ’ όσο όλα μαζί τα καταστήματα της Ερμού. «H διαφορά έχει
ιδιαίτερη σημασία αν λάβει κανείς υπ’ όψιν του ότι η Ερμού είναι υπαίθριος και
όχι στεγασμένος πεζόδρομος», συμπληρώνει ο πολεοδόμος.

Ανεμογεννήτρια. H… εκμετάλλευση του ήλιου ωστόσο δεν σταματάει εδώ.
Το συγκρότημα της Νεραντζιώτισσας διαθέτει υποδομή και για την τοποθέτηση
ηλιακών κυψελών, καθώς και χώρο ακόμα και για την εγκατάσταση ανεμογεννήτριας.
Επίσης υπάρχει πρόβλεψη για την εγκατάσταση μονάδας παραγωγής ηλεκτρικής
ενέργειας με τη βοήθεια του φυσικού αερίου. Μάλιστα, όπως ανέφερε διευθυντικό
στέλεχος του εμπορικού κέντρου, «θα μπορούσαμε να παράγουμε ρεύμα ακόμα και
για τις γειτονικές πολυκατοικίες από τη Λεωφόρο Κύμης έως την Κηφισίας. Όμως,
οι υποδομές από πλευράς Εταιρείας Φυσικού Αερίου ακόμα δεν υπάρχουν».

Στο επίπεδο μεταξύ ισογείου και πρώτου ορόφου του πάρκινγκ υπάρχουν μεγάλα,
κενά δωμάτια τα οποία είναι κατασκευασμένα για να φιλοξενήσουν αποτεφρωτήρες,
όπου τα «άχρηστα» υπολείμματα φαγητού – από τα, πολλά, εστιατόρια που
λειτουργούν στο τελευταίο όροφο – θα ζυμώνονται και θα παράγεται φυσικό αέριο
για ενέργεια.

«Φτωχό» κτίριο. «Και όμως, παρ’ όλα αυτά, το The Mall είναι από τα
“φτωχά” πράσινα κτίρια», αναφέρει ο ενεργειολόγος κ. Διονύσης Λάμπουρας. «Εδώ
και 5 χρόνια λειτουργούν στη Γερμανία πολυκαταστήματα που διαθέτουν συστήματα
καθαρισμού του νερού τους και ολοκληρωμένες μονάδες ανακύκλωσης. Υπάρχουν
εμπορικά κέντρα που διαθέτουν φωτοβολταϊκά στοιχεία ακόμη και δέντρα! Πάντως,
σημασία έχει ότι έγινε μια αρχή».

ΣΤΗ MAPINA ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΚΟΣΜΑ TO NEO ΤΗΕ MALL

Το επόμενο βήμα χωρίς… ΔΕΗ

Το επόμενο Mall της Αθήνας θα είναι υπαίθριο και θα στεγάζεται στη Μαρίνα του
Αγίου Κοσμά. Προβλέπεται η τοποθέτηση εγκατάστασης μετατροπής του φυσικού
αερίου σε ηλεκτρισμό, ώστε ολόκληρο το συγκρότημα να μη χρειάζεται να είναι
συνδεδεμένο με τη ΔΕΗ.

Προχωράνε εντατικά οι διαδικασίες για τη δημιουργία του εμπορικού κέντρου.
Σύμφωνα με τα σχέδια, που θα οριστικοποιηθούν έως τον Ιούνιο, θα δημιουργηθεί
ένα υπερσύγχρονο εμπορικό κέντρο σε έκταση 60.000 τετραγωνικών μέτρων. Οι
γνωστότερες αλυσίδες σούπερ μάρκετ, ειδών ένδυσης και αθλητικών έχουν ήδη
εκδηλώσει ενδιαφέρον για τη στέγασή τους εκεί, ενώ εστιατόρια παντός είδους,
καφετέριες, Ίντερνετ καφέ, εγκαταστάσεις για μπόουλινγκ, μίνι γκολφ και θερινά
σινεμά θα λειτουργήσουν.

Τα εγκαίνια του νέου Mall προγραμματίζονται για τις αρχές του καλοκαιριού του
2007. Από τις αρχές του καλοκαιριού φέτος, όταν θα έχουν ολοκληρωθεί οι
διαδικασίες για την ανάδειξη της εταιρείας που θα αναλάβει τη λειτουργία του,
θα αρχίσουν ταυτόχρονα και οι εργασίες για τη διαμόρφωση του χώρου.

Και μαρίνα. Σημειώνεται ότι ταυτόχρονα θα αρχίσει να διαμορφώνεται και
η μαρίνα χωρητικότητας 1.000 σκαφών που θα λειτουργήσει. Έχει ληφθεί, πάντως,
μέριμνα ώστε όλες οι εγκαταστάσεις τόσο του εμπορικού κέντρου όσο και της
μαρίνας να είναι φιλικές προς το περιβάλλον.

Στα σκαριά άλλα δύο υπερκαταστήματα

Αυτή τη στιγμή κατασκευάζονται στο Λεκανοπέδιο άλλα δύο μεγάλα εμπορικά
κέντρα. Ένα στο Δέλτα Φαλήρου, που θα λειτουργήσει τέλος Μαΐου, και ένα στο
Κέντρο της Αθήνας, στο κτίριο του πολυκαταστήματος Μινιόν – εγκαινιάζεται τα
Χριστούγεννα. Και στα δύο χρησιμοποιήθηκαν οικοδομικά υλικά φιλικά προς το
περιβάλλον, ενώ η οροφή τους θα είναι έτσι κατασκευασμένη ώστε να επιτρέπει
στο ηλιακό φως να περνάει.